Theoloog Stefan Paas: ‘Zorg goed voor je ziel’

0

Aan voorspellingen over de kerk na corona waagt hoogleraar missiologie Stefan Paas zich niet: ‘De echte balans kunnen we pas opmaken als het voorbij is.’ Wel koestert hij een diep verlangen voor de kerk nu en straks. En heeft hij dankwoord voor jongeren: ‘Ik ben dankbaar voor wat jullie doen. Jullie brengen offers voor oudere generaties.’

(beeld Werry Crone)

(beeld Werry Crone)

‘Of er na corona toekomst is voor de kerk is een begrijpelijke en pretentieuze vraag. Deze belofte is er immers: de kerk is van God en zal er daarom altijd zijn. In welke vorm zal de kerk er zijn? In deze coronatijd wordt hierover veel nagedacht. Ook wordt studie gedaan of er een opleving van religie aan de gang is. Daar lijken aanwijzingen voor te bestaan. Sowieso merk je dat er door corona sprake is van het zoeken naar zingeving. Logisch, er is veel tijd om na te denken, ook over de eigen kwetsbaarheid waarmee we geconfronteerd zijn. Het klassieke instituut kerk wordt door alle maatregelen sterk gehinderd om mensen bij elkaar te brengen. Ook al heeft de kerk een groter bereik online, de onderlinge ontmoeting is er niet. Dan gaan mensen, populair gezegd, thuis bakken: velen zoeken op internet hun spirituele kostje bij elkaar.’

Kun je iets zeggen over hoe we straks kerk zullen zijn?
‘Zoiets is lastig te voorspellen. Het lijkt me logisch dat online vormen straks een grotere plek innemen: mensen zijn daaraan gewend geraakt en kerken zijn er veel beter in geworden. Overigens deelt de kerk het lot van ‘niet goed weten hoe het wordt’ met andere gevestigde instituten. Hoe zal het bijvoorbeeld gaan met bioscopen nu iedereen Netflixt of met de gang naar het voetbalstadion op zondag? Komt dit terug op de manier zoals het was? Routines slijten snel, het is maar de vraag of ze weer opgebouwd worden. Bovendien kunnen we niet snel naar ‘normaal’ terug; het kan zomaar nog een jaar duren. Dan ontstaat een nieuw normaal, ook voor de kerken.’

Over hoe het straks qua kerk wordt of moet worden, is al veel geschreven. Ik loop twee ‘modellen’ langs. Allereerst de gedachte: de kerk is straks de kerk van huiskringen, met veel minder accent op de grotere bijeenkomst in een kerkzaal.
‘Ik denk dat we sowieso moeten oppassen om alle kaarten op een model te zetten. Bovendien: ook in zo’n huiskring zal veelvuldig gebruikgemaakt worden van materiaal dat ontwikkeld is in de kerk als instituut. Denk aan studiemateriaal, een theologisch boek, liederen of aan het samen meemaken en bespreken van een online dienst. Huiskringen zijn afnemers van zulke producten, maar om die te maken zijn kerken, kloosters en onderwijsinstituten nodig.

Ik heb eerder wel het concept van Simple Church genoemd, de kerk als huisgemeenschap die ook toegankelijk is voor buren, vrienden, toevallige bezoekers. Het risico bij huiskring of huisgemeenschap is namelijk dat zoiets te besloten wordt. Als dat gebeurt, neem je iets weg van de publieke ecclesia, de gemeenschap die uitstraalt: je bent welkom.’

Het hele artikel lezen? Neem een gratis proefabonnement en ontvang inloggegevens om verder te lezen.

U moet u inloggen om dit artikel te bekijken. Inloggen om toegang te krijgen.
Delen.

Over de auteur

Leendert de Jong werkt in de media en is hoofdredacteur van OnderWeg.

Laat een reactie achter