Jezus bij de barbecue

Later hebben de leerlingen Jezus nog een keer gezien, bij het Meer van Tiberias. Dat ging zo. Er waren zeven leerlingen bij elkaar.
(Johannes 21:1-2a, Bijbel in Gewone Taal)

Johannes 21 is bijzonder. Eigenlijk sluit Johannes zijn evangelie al af in hoofdstuk 20. En dan volgt er nog een toegift. O ja, dit herinner me ook nog, denkt Johannes. ‘Er waren zeven leerlingen bij elkaar.’ De BGT voegt dit zinnetje toe. Opmerkelijk. Waarom doet de BGT dat, als het er niet staat? Ik denk omdat wij westerlingen er anders veel te makkelijk overheen lezen.

Thuis en in de kerk wordt steeds minder vaak een heel hoofdstuk uit de Bijbel gelezen. Dat heeft als nadeel dat je dan sommige verbanden minder goed ziet. Een mooi kenmerk van Johannes is dat hij eenvoudige zinnen schrijft. Goed leesbaar voor wie onbekend is met het evangelie. Maar als je het leest en herleest, dan zie je steeds meer de diepere lagen. Bijvoorbeeld dat Johannes veel werkt met het getal zeven zonder dat expliciet te noemen. Ik houd hier geen pleidooi voor de BGT, maar dit aspect heeft de BGT goed begrepen.

Communicatie

Aan hun opschriften kun je zien hoe vertalers denken. Dat geldt ook bij andere vertalingen. De BGT heeft als titel boven hoofdstuk 21 ‘Slot van het boek’, met daaronder de subkopjes: De leerlingen zien de Heer, Jezus eet met de leerlingen, Jezus spreekt met Petrus, Jezus spreekt over de andere leerling, en Slot. Ik vat dat samen met: Jezus bij de barbecue. Het gaat om communicatie. Maar daarbij is heel belangrijk in wat voor een situatie en met wie je het gesprek aangaat.

Pastoraal

In de toegift van dit hoofdstuk op zijn evangelie geeft Johannes een pastorale onderstreping. Verschijning, maaltijd, kringgesprek en ambulant gesprek worden op een heel natuurlijke manier met elkaar verbonden. Jezus nodigt uit voor een maaltijd en stelt in de eerste plaats vragen: ‘Hebben jullie soms iets te eten?’ ‘Simon, zoon van Johannes, heb je Mij lief?’ Verder geeft Hij aanwijzingen: ‘Gooi het net aan stuurboord uit.’ ‘Hoed mijn schapen.’ Eerst de vragen, eerst de ander zelf laten reageren. Daarna pas de aanwijzingen. Zo doet Jezus het voor.

Wandelen

Na de maaltijd spreekt Jezus Petrus aan. Maar doet Hij dat in een kringgesprek, waar de andere zes ook bijzitten? Of zijn ze opgestaan en maakt Jezus met Petrus een wandeling en stelt Jezus dan pas zijn vraag: ‘Houd je van Mij?’ En even later weer die vraag. In vers 20 blijkt dat ze aan het wandelen zijn en dan keert Petrus zich om naar Johannes. Maar over hem zegt Jezus: ‘Het is niet jouw zaak of hij in leven blijft totdat Ik kom. Maar jij moet mij volgen.’ Ik leer daarvan dat ik me niet zozeer druk moet maken over mijn broeder of zuster, maar dat ik allereerst zelf Jezus mag volgen.

Om over door te praten:

• Kunnen wij ook maaltijd en pastoraat verbinden? Hoe zou dat in de praktijk gaan?
• Hoe lees je ‘Volg Mij’ in vers 19? Is het een letterlijke oproep om op te staan, of liepen ze al en heeft ‘Volg Mij’ een diepere betekenis?
• Wanneer is een kringgesprek geschikt voor pastoraat?
• Zou het gerucht van vers 23 aanleiding geweest kunnen zijn dat Johannes hoofdstuk 21 nog heeft toegevoegd? Waarom (niet)?