Een veelbetekenende start

En toen de ceremoniemeester het water dat wijn geworden was, proefde – hij wist niet waar die vandaan kwam, maar de bedienden die het water geschept hadden wisten het wel – riep hij de bruidegom en zei tegen hem: ‘Iedereen zet zijn gasten eerst de goede wijn voor en als ze dronken zijn de minder goede. Maar u hebt de beste wijn tot nu bewaard!’
(Johannes 2:9-10)

Misschien heb jij ook weleens gedacht: was het nou nodig dat Jezus ingreep bij een bruiloft die in het water dreigde te vallen? Oké, het zou vast heel vervelend zijn geweest voor het bruidspaar, wanneer hun gasten geen wijn meer konden drinken. Maar onoverkomelijk was het nu ook weer niet. Er zijn ergere dingen in de wereld. Daar was Jezus toch voor gekomen?

(beeld LUMO/Lightstock)

De evangelist Johannes vertelt dat Jezus’ optreden in Kana niet maar en passant plaatsvond (Johannes 2:1-11). Nee, Jezus wilde kennelijk een punt maken: het was zijn éérste wonderteken. Net daarvoor was Jezus voor het oog van iedereen gedoopt en was de Geest in de gestalte van een duif op Hem neergedaald. Met andere woorden: mensen, kijk goed, dit is de messias, Hij is het die komen zou. Vervolgens had Jezus een groepje discipelen om zich heen verzameld en ging Hij aan het werk.

Je zou zeggen: ga dan eerst maar eens naar een ziekenhuis, waar mensen worstelen met pijn. Of waar mensen bang zijn dat ze het niet redden en zullen doodgaan. Of naar een verpleeghuis waar mensen aan een rolstoel gekluisterd zijn of in de war zijn. Dat zou toch prachtig zijn, als Hij zou laten zien dat Hij ziekte en dood de baas is!

Maar Jezus gaat met zijn discipelen naar een feest. Zijn moeder Maria is er ook, en zij hoort dat de wijn dreigt op te raken. Ze spoort Jezus aan tot actie. Maar Jezus geeft te kennen dat zijn uur nog niet gekomen is. Maria vraagt niet wat Hij daarmee bedoelt, maar ze zegt tegen de bedienden: ‘Wat Hij u ook zegt, doe dat!’ Ze voelt dat er iets in de lucht hangt.

Jezus ziet zes vaten staan, bedoeld voor het water dat normaliter gebruikt wordt voor een reinigingsritueel, namelijk het wassen van de handen. Dat gebeurde uit hygiënisch oogpunt, zoals wij ook onze handen wassen voor het eten. Maar het was ook symbolisch bedoeld, als beeld voor wat God met ons doet: ons schoonwassen van onze zonden. Net als het water in het doopvont in de kerk.

Met zo veel wijn kun je nog wel even doorfeesten

Jezus geeft de bedienden opdracht om deze vaten te vullen met water. En nota bene, ze doen wat Hij zegt. Ze kijken Hem niet vreemd aan, ze zeggen niet dat Hij zich niet met hun zaken moet bemoeien. Nee, ze doen wat Jezus zegt. En om een lang verhaal kort te maken: Jezus verandert het water in die vaten in wijn, bij elkaar zo’n zevenhonderd liter, voor ons begrip: zo’n duizend flessen. Als de ceremoniemeester de wijn proeft, weet hij niet wat hem overkomt. Hij is stomverbaasd. Hoe kun je nu zulke goede wijn tot het laatst bewaren?

Johannes stopt zijn beschrijving van het verhaal met de verwondering van de ceremoniemeester tegenover de bruidegom. Het zal vast een geweldig feest zijn geworden, want met zo veel wijn kun je nog wel even doorfeesten. Maar daar schrijft de evangelist niet meer over. Wel zegt hij dat Jezus dit gedaan heeft als éérste wonderteken. Op die manier toonde Jezus zijn grootheid en heerlijkheid, en zijn leerlingen begonnen in Hem te geloven.

Uitbundigheid

Het eerste wat Jezus als messias dus liet zien was zijn grootheid en heerlijkheid. Hij is Heer over de schepping. Hij heeft net als zijn Vader in de hemel alle macht, en Hij gebruikt die om mensen weer blij te maken. Zijn Vader riep ooit alle dingen tot aanzijn. Hij sprak en het was er. God was daarin niet sober. Hij schiep alles in een overvloedige uitbundigheid. Hij creëerde niet mondjesmaat één sterretje, maar miljarden sterren. Zo veel dat er tot op de dag van vandaag nog steeds nieuwe ontdekt worden. Hij schiep ook niet één vlindertje, één vogeltje, één zoogdier, één boom, maar talloos vele soorten. God heeft er plezier in gehad om hemel en aarde te maken. Als je daaraan twijfelt, denk dan eens aan de vrolijk dansende dolfijn of een poesje dat achter zijn eigen staart aanrent. Of aan de narcissen die om zich heen ‘tetteren’.

Bij zijn scheppingswerk dacht God steeds aan de mens. Hij hoopte dat de mens er eindeloos veel plezier in zou hebben. Daarom ook gaf Hij Adam een vrouw. Vol verwondering keek Adam naar haar, hij raakte niet uitgekeken en schreef het eerste liefdesgedicht. God maakte Adam en Eva om samen plezier te hebben en vreugde te beleven. Ze waren voor elkaars geluk geschapen, om God daarvoor dagelijks te danken en te loven. Dat deden ze dan ook, wandelend in de avondkoelte met God.

Feest

Wat een verdriet heeft de HEER gehad toen alles lelijk en grauw werd door de opstand van de mens. Maar toen dat gebeurde, zei God niet: ‘Weg met die aarde en die mensen!’ Nee, Hij zei: ‘Dit laat Ik niet gaan. Ik houd ontzettend van mijn mensen, die Ik bedacht en gemaakt heb. Ik ga hen redden en mijn schepping weer herstellen. Ik zal zorgen dat het leven niet eindigt in de dood, maar weer stralend wordt.’ Daarom stuurt Hij zijn eigen Zoon, Jezus Christus, en in dit verhaal zien we Hem aan het werk gaan.

Jezus zorgt ervoor dat de vreugde
op een fantastische manier hersteld wordt

Het is daarom niet toevallig dat Hij zijn werk begint op een feest. Het feest van de liefde tussen een man en een vrouw mag niet in duigen vallen. Het wordt een feest waar tot in lengte van dagen over gesproken zal worden. Hij zorgt ervoor dat de vreugde op een fantastische manier hersteld en overtroffen wordt. We zien in deze geschiedenis hoezeer de Zoon lijkt op zijn Vader. God de Vader sprak en het was er, maar ook de Zoon spreekt en het is er. Hij zegt wat ze moeten doen en ze doen wat Hij zegt, en water wordt wijn. Het wordt een feest met messiaanse afmetingen: duizend flessen wijn. Jezus zorgt voor overvloed, verbazing en vrolijkheid.

Beginsel

Het wonder in Kana is Jezus’ eerste wonderteken. En ik vermoed dat Johannes met dat ‘eerste’ meer bedoelt dan alleen een chronologische aanduiding. Het wonder in Kana is niet alleen het begin van zijn wonderlijke reddingswerk, het geeft ook het principe of beginsel ervan aan, datgene waar het Hem in zijn werk als messias om begonnen is. Het is een veelbetekenende start, een wonder dat Hem kenmerkt. Jezus wil meer dan wassen of redden, zoals de mensen in die tijd zich reinigden via hun reinigingsrituelen. Water maakt schoon en dat is nodig. Maar wijn maakt vrolijk en dat is heerlijk. Jezus zet zo de toon voor zijn verlossingswerk. Mensen, er gaat nog een heleboel gebeuren, maar hier is het Mij om begonnen: dat jullie weer verwonderd zijn en in en in blij kunnen worden. Dat jullie weer kunnen stralen!

Het is dan ook geen wonder dat zijn discipelen in Hem begonnen te geloven. Jezus is geheel anders dan alle andere rabbi’s, bestuurders en machthebbers. Hij is machtig, maar Hij intimideert niet. Hij is niet uit op eigen eer, maar imponeert door zijn liefde. Dat zie je hier bij dat jonge bruidspaar in Kana.

Om over na te denken of door te praten

• Wat betekent het voor je als je bedenkt dat God ons tot vreugde geschapen heeft? Maakt dat je dagelijkse agenda anders?
• Ook voor ons geldt dat we ooit vol verbazing zullen zeggen: ‘U hebt het beste voor het laatst bewaard!’ Wat zal de vreugde dan helemaal compleet maken? (Johannes 16:22)
• Johannes schrijft dat het eerste wonderteken van Jezus plaatsvond op ‘de derde dag’. Op het eerste gezicht lijkt ook dat niet meer dan een chronologische aanduiding, maar in het licht van de Bijbel betekent het veel meer. Kijk maar eens naar Genesis 1:9-13, Exodus 19:10-11, Hosea 6:1-3 en natuurlijk naar de derde dag als de dag waarop onze Heer de dood overwon en uit het graf opstond (Lucas 24:7, 21, 46; 1 Korintiërs 15:4). Wat typeert deze derde dag, en daarmee ook de dag in Kana?
• Over Jezus’ moeder schrijft Johannes pas weer aan het eind van zijn evangelie. Als Jezus aan het kruis hangt, ziet Hij zijn moeder staan. Zijn tijd is dan gekomen en Jezus toont zijn heerlijkheid. Hoe doet Hij dat?