Redactioneel: Regen

Het regent, althans op de dag waarop ik deze column schrijf. Dat is goed: de natuur en wij hebben water nodig. Het is, zeggen deskundigen, zelfs belangrijk dat er meer valt: het grondwaterpeil moet omhoog. Evenzogoed mis ik de zon die als een cadeau royaal scheen in die lange coronaweken in april. Maar ja, zon of regen, je doet er niks aan.

Coronatijd. Die is er nog. En wat valt er, zo lees en hoor je, veel te leren van deze tijd. We moeten ertegenaan, op weg naar een groene samenleving waarin veel minder gevlogen wordt en globalisering niet meer als ideaal gezien wordt. Ook solidair zijn met elkaar is belangrijk, dat moet intact blijven. Mooie bespiegelingen, ongetwijfeld. Toch hindert mij dat het vooral doe-dingetjes zijn: wij gaan ertegenaan! Maar blijven wijzelf zo niet te veel buiten beeld?

‘We zijn ons meesters van ons lot gaan wanen’

Kortgeleden vroeg een dagboekje mij om te lezen in het Bijbelboek Job. Het ging om deze zin: ‘Heeft de regen een vader?’ De zin is onderdeel van twee antwoorden van God aan Job. In beide laat God zien dat Job niet in staat is te begrijpen wat God doet. De Engelse Bijbel zet er deze verklaring bij: ‘God wil Job laten zien dat hij niet in control is.’

Grappig genoeg las ik deze gedachte later her en der terug, bijvoorbeeld bij schrijver Ilja Leonard Pfeijffer, die dagelijks een column in NRC schrijft. Pfeijffer schrijft: ‘Sinds we God op non-actief hebben gesteld en Hem zijn schepping uit handen hebben gerukt, zijn we ons meesters van ons lot gaan wanen. Het leven was maakbaar, zelfs de dood zetten we naar onze hand. (…) Eén klein virus sloeg onze illusie van controle aan diggelen.’ Vervolgens laat Pfeijffer zien hoe we de controle koortsachtig proberen terug te winnen door te focussen op cijfers (omlaag ermee) en op dagdromen over hoe alles straks anders moet. Opdat wij weer in control zijn.

Is dit een leuk verhaal, over regen na zonneschijn, over verlies van controle? Nee. Past het in een editie over troosten? Ja. Job leert van de antwoorden van God. Hij zwijgt. Hij buigt. En hij wordt uitgenodigd om voor zijn vrienden te bidden. Hij troost.