Met nieuwe energie naar de kerk

De afgelopen maanden was het voor veel gemeenteleden een soort kerk-vakantie: een tijd waarin je niet naar de kerk ging. Een tijd om op te laden en stil te staan bij dingen die je belangrijk vindt rondom kerk-zijn en je relatie met God. Ga je te zijner tijd weer met hernieuwde zin en energie naar de kerk?

(beeld RaniLisza/Shutterstock)

Vakantie is een heerlijke tijd om op te laden en stil te staan bij dingen die belangrijk voor mij zijn. Daarna kan ik weer met frisse moed en energie aan het werk gaan. Bij vrienden en bekenden hoor ik al diverse bestemmingen en plannen voorbijkomen, nu de winter over haar korte en krachtige hoogtepunt heen is.

Ik kom uit een gezin waarin we allemaal fanatieke werkers zijn. We werken veel en hard en zijn daarin behoorlijk toegewijd. Toeleven naar de vakantie betekende in mijn jeugd dan ook dat we nog harder werkten dan anders, zodat er nog meer af was dan nodig. Op het moment dat we in de auto stapten, overviel de vakantie ons opeens. In mijn herinnering gebeurde het meer dan eens dat mijn vader op ons vakantieadres eerst moest afkicken voordat hij kon genieten. De vakantie begon voor hem met een paar dagen ziek zijn op het ligbed achter de caravan. Alsof zijn lijf moest wennen aan de modus van ontspanning.

Zo kijk ik ook terug op de periode vanaf vorig voorjaar. Iedereen zat volop in het kerkelijke seizoen, druk bezig met allerlei plannen en projecten. Maar ineens kwamen de meeste kerkelijke activiteiten stil te liggen. Bijbelstudies, jeugdwerk, kerkdiensten, huisbezoeken, koffiedrinken na de kerkdienst, het stopte allemaal abrupt. Voor veel gemeenteleden was dat behoorlijk afkicken. Zij misten de sociale contacten sterk en zochten naar een invulling van hun zondag. Afkicken gaat meestal in twee fasen, eerst lichamelijk en dan geestelijk. Het lukte volgens mij bij de meesten best goed om lichamelijk te wennen aan een nieuwe situatie. De zondagochtenden vind ik, eerlijk gezegd, op dit moment een stuk relaxter en daarnaast geniet ik ervan dat de vergaderingen doordeweeks beduidend korter zijn.

Ontspannen

Op vakantie komt – idealiter – niet alleen je lijf tot ontspanning, maar krijgt ook je hoofd rust en ruimte. Ik ervaar dat in elk geval sterk. Zodra alle activiteiten zijn gestopt en ik me niet bezig hoef te houden met programma’s, projecten of prestaties, komt er ruimte om in alle rust mijn hart en hoofd te verkennen. Heerlijk vind ik dat. Dan lees ik een interessant boek om nieuwe gedachtebanen in mijn hoofd aan te boren. Of ik neem de tijd om mijn hart te onderzoeken en te kijken of de invulling van mijn leven daarmee nog een beetje correspondeert.

Op het moment dat de kerkelijke activiteiten weg vielen, ontstond er voor veel gemeenteleden rust en ruimte om na te denken over de kerk en de eigen geestelijke identiteit. Bij velen van ons kwam de vraag op welke inhoud we zelf konden geven aan die identiteit. Online keken en luisterden we volop naar een breed scala aan vieringen, kerkdiensten en podcasts. We deden nieuwe ideeën op over hoe we ons leven met God vorm konden geven. Afgelopen maanden heb ik diverse mensen gesproken en ontdekte ik dat velen van hen een verdiepte en verbrede kennismaking met God hebben ervaren.

Loskomen

Mensen zeiden het wel fijn te vinden dat kerkelijke activiteiten op een laag pitje stonden. Dat gaf hun de gelegenheid om los te komen van hoe het hoort of hoe ze het gewend zijn en ruimte om over kerk-zijn en de eigen kerkelijke deelname na te denken. Soms is het waardevol om iets vanaf een afstand te kunnen bekijken, zeker wanneer je daar al jaren middenin staat en deel van uitmaakt. Het even niet mee hoeven doen met het kerkelijk leven gaf sommigen een gevoel van opluchting en leverde een sprong in geestelijke ontwikkeling op. God is niet afhankelijk van kerkelijke activiteiten om zijn kinderen te ontmoeten. Dwars door deze periode heen boort Hij andere wegen aan om zichzelf bekend te maken. Sommige gesprekken met mensen hebben me diep ontroerd en maakten me dankbaar voor hoe God deze tijd gebruikt om mensen te laten groeien in hun geloof.

Opladen

Ik begon dit artikel met de opmerking dat de vakantie een heerlijke tijd is om op te laden, om stil te staan bij dingen die belangrijk voor je zijn. Aan het eind van de vakantie komt dan de vraag op hoe je weer aan het werk gaat: met (hernieuwde) zin en energie? Zo kijk ik ook naar de afgelopen maanden. We hebben vrij gehad van diverse kerkelijke activiteiten. We hebben tijd gehad om stil te staan bij wat er belangrijk is in onze relatie met God en met anderen. Het zal nog even duren voor we bijvoorbeeld kerkdiensten weer met grote groepen kunnen vieren. In de tussentijd moeten we ons afvragen wat we nodig hebben om op te laden. Welke ontspanning, input of juist adrenaline?

Voor sommige gemeenteleden stond de relatie met de geloofsgemeenschap al ruim voor de komst van het coronavirus onder spanning. Mensen zijn teleurgesteld, gefrustreerd, ontheemd, vervreemd en meer. Er is veel ‘tegen’energie, het soort energie waardoor je leeggezogen wordt. De huidige afstand tot de kerkelijke activiteiten biedt de gelegenheid om te ontdekken waarvan je energietank wel volloopt en zorgt ervoor dat je weer focus krijgt op dat wat echt belangrijk is. Welke inzichten doe je in de rust en ruimte op over wat God met de kerk voorheeft in deze wereld? En welke rol mag jij daarin spelen?

Met ieders meer individuele spirituele reis van de afgelopen maanden hebben we een schat aan nieuwe kennis en ervaring opgedaan. Iedereen heeft kunnen nadenken over waar het nu echt om draait in je relatie met God en in het kerk-zijn. Het is goed om daarover met anderen door te praten, met een goed glas wijn in de hand, zittend voor je (digitale) tent. Daarmee komt ook het antwoord dichterbij op de vraag of je met zin en energie weer kunt investeren in je kerkelijke gemeenschap.

Kerk-vakantie

Misschien ben je als lezer gestruikeld over het woord ‘kerk-vakantie’. Ik vond de metafoor wel mooi als kapstok voor dit artikel. Tegelijk kent de kerk natuurlijk geen vakantie. Of we nu wel of niet bij elkaar komen in een gebouw, het kerk-zijn gaat gewoon door. De kerk is Christus’ lichaam en dat functioneert 24/7. Of je nu wel of niet aangesloten bent bij een geloofsgemeenschap, je maakt deel uit van zijn lichaam, de kerk. Het Hoofd van het lichaam, God dank, neemt ook geen vakantie. God is altijd met zijn werk bezig. Binnen en buiten de kerk. Met individuen en gemeenschappen. Het is belangrijk fijngevoelig te zijn voor wat God aan het doen is. Misschien een mooie vraag voor tijdens de stiltes in deze veertigdagentijd: waar zie jij God aan het werk in de kerk? En mag Hij jou vullen met nieuwe zin en energie om straks weer naar de kerk te gaan?

Om over na te denken

In het afgelopen jaar hadden we ‘kerk-vakantie’. Door corona vielen veel kerkelijke activiteiten stil en werden kerkleden teruggeworpen op het vormgeven van het eigen geloof. Er wordt heel wat gemist, maar deze situatie biedt je ook de gelegenheid om op te laden. Om ontspannen na te denken over wat belangrijk is in jouw relatie met God en wat voor jou belangrijk is in een kerk. Op een zeker moment hopen we als geloofsgemeenschappen weer voluit actief te kunnen zijn. Welke verdieping of verbreding heb jij dan met God opgedaan in de afgelopen maanden?