Kun jij nog verwachten?

Bram Beute | 4 december 2021
  • Kringen

‘Almaar onvervulde hoop maakt ziek’ (Spreuken 13:25). Hoe is dat met jou? In de kerk willen we de verwachting levend houden. Maar lukt dat nog? Advent is een tijd van verwachting én van inkeer. Het is een tijd om ook eerlijk ons gebrek aan verwachting en onze desillusies onder ogen zien. Hoe kunnen we met elkaar in de kerk, op de kring, de komst van Jezus in deze wereld verwachten?

Robert Roth schrijft: ‘Ik ben ergens gefrustreerd in Jezus. En ik weet niet of ik dat helemaal kwijtraak … Het doet me zeer en het vreet soms aan mijn hoop … maar het is dus ook andersom: mijn hoop vreet aan mijn frustratie.’

Elise Vink die met haar man Albert jarenlang op een kind wachtte en uiteindelijk toch zwanger wordt, zegt: ‘Je mag blijven hopen en dromen, God ziet je echt wel.’

Het leven van Hans van den Brink ging lang niet altijd zoals hij had gewild. Toch zegt hij: ‘Op een manier die ik zelf niet had kunnen bedenken is het toch goed gekomen, ik ben voor veel interessante dingen gevraagd. Daarin zie ik leiding en daar kijk ik in dankbaarheid op terug.’

Peter Hommes geeft vanuit de praktijk van het leven vijf handreikingen over hoe je om kunt gaan met ‘de spanning tussen de werkelijkheid waarin je leeft en de werkelijkheid die God belooft’, namelijk:

1. Durf te klagen
2. Worstel met God
3. Houd rituelen vol
4. Verleg je focus
5. Schakel je netwerk in

Aan de slag

Indien nodig en mogelijk: kom als kring samen in kleine groepen van vier mensen.

  • Laat iedereen als voorbereiding een lied of gedicht opzoeken dat haar of hem helpt om te klagen of juist om te blijven verwachten. Kijk voor inspiratie op het online deel van deze rubriek. Luister naar de liederen en gedichten en geef elke inbrenger kort de gelegenheid om zijn of haar keuze toe te lichten.
  • Praat met elkaar door over de vraag: wat helpt jou om je verwachting levend te houden? Wat breekt die verwachting af? Wat herken je in de interviews in deze OnderWeg? Welke handreikingen van Peter Hommes helpen je?
  • Lees met elkaar Romeinen 8:18-30. Hoe wordt hier recht gedaan aan de werkelijkheid waarin wij leven? Hoe kun je daarmee volgens Paulus omgaan?
  • Doe aan het einde van het gesprek een rondje waarin je met elkaar deelt wat je in deze ontmoeting geïnspireerd heeft en helpt om te verwachten.

Kun jij nog verwachten?

Hoe houd je ook in donkere tijden de verwachting van Gods komst in de wereld levend? Muziek kan daarbij helpen. Er is veel prachtige muziek door de eeuwen gemaakt en nog steeds gebeurt dat. Hieronder wat tips. Ook films kunnen indrukwekkend laten zien hoe in de donkerste tijden er ook hoop is. Hieronder enkele tips. Ook een link naar een langere versie van Robert Roths artikel dat in de laatste OnderWeg staat.

Muziek

Er is online oneindig veel muziek te vinden. Bij deze een paar tips voor de Adventstijd.

  • All of Bach. De Nederlandse Bachvereniging maakt prachtige opnames van de werken van Johann Sebastian Bach. Bach schreef nauwelijks cantates voor Advent. Cantates werden in Leipzig waar Bach werkte niet gezien als passend voor de adventstijd, de eerste adventszondag uitgezonderd. Toch zijn er verschillende cantates die goed bij Advent passen. Bijvoorbeeld het klagend verwachten van Psalm 130 – ‘Aus der Tiefen rufe ich, Herr, zu dir.’ Of de oproep om te waken en de stem van de Bruidegom te horen: Wachet auf, ruft uns die Stimme. Of natuurlijk een cantate die Bach wel schreef voor Advent: Nun komm, der Heiden Heiland.
  • De Messiah van Georg Friedrich Händel is natuurlijk ook prachtige advents- en kerstmuziek. Händel vertelt aan de hand van teksten uit het Oude en Nieuwe Testament het verhaal van verwachting en Kerst. Op YouTube en Spotify zijn allerlei uitvoeringen te vinden.
  • Ben je niet zo into Bach of Händel, of wil je ook wel eens naar wat anders luisteren? Luister dan eens naar Verlangen van Sela. Of het album Gloria met daarop onder andere het lied van Maria. Of naar Psalmen voor Nu. Bijvoorbeeld: Psalm 13, Psalm 14, Psalm 42/43 die allemaal klagen en spreken van verlangen. Of nog heftiger klaagpsalmen die depressieve taal gebruiken en soms ook spreken van vergelding: Psalm 44, 88 en 137. Psalmen voor Nu heeft geen website waar je hun muziek kunt beluisteren. Wel kun je de Psalmen beluisteren op Spotify of op YouTube.
  • Adrian Snell maakt in de jaren tachtig het album The Virgin. Daarin vertelt hij muzikaal wat voorafgaat aan de geboorte van Jezus. Ook te vinden op Spotify.

Films

De verwachting levend houden kan ook door het kijken van een film. De onderstaande films zijn niet per se bedoeld als ‘christelijk’, maar elementen van het evangelie zijn er zeker in terug te zien.

City of Joy – zeer positief besproken documentaire over Dr. Denis Mukwege, in 2018 bekroond met de Nobelprijs voor de vrede, die met anderen een veilige plek creëerde voor vrouwen in Congo die leden onder seksueel geweld. Indrukwekkende, schokkende, maar ook hoopvolle documentaire (1:14, o.a. te zien via Netflix).

The Last Jedi – film uit de Star Wars saga. Alle hoop lijkt verloren. Zelfs de oude strijders zien het niet meer zitten. Maar toch in alle donkerheid is er toch nog een klein lichtje. Een jonge vrouw brengt hoop (o.a. op Disney+).

Joyeux Noel/Merry Christmas – Tijdens de Eerste Wereldoorlog leidde Kerstfeest in de loopgraven tot een verbroedering tussen vijanden. Vrede in oorlogstijd (o.a. op amazon.com).

Children of men – ‘De wereld wordt geplaagd door een totale onvruchtbaarheid van het menselijk ras. Voormalig revolutionair Theodore Faron wordt ingeschakeld om de meestgezochte persoon op aarde te beschermen: de laatste zwangere vrouw ter wereld.’ De omschrijving doet een slechtere film vermoeden. Qua geweldsniveau 16+ (o.a. op pathé-thuis).

Ben is Back – Een drugsverslaafde zoon komt uit zijn afkickkliniek met kerst naar huis. De pijnlijke, ingewikkelde en gevaarlijke kanten van verslaving komen in beeld. Het is dus ook echt een spannende film (o.a. op pathé-thuis).

Meer lezen over Advent

Robert Roth schrijft in OnderWeg over hoe de Opgestane ons lijden binnenkomt. Een eerdere en langere versie van dit artikel kun je vinden op zijn weblog.

Over de auteur
Bram Beute

Bram Beute is redacteur van OnderWeg en voorganger van Oase voor Nieuw-West en De Bron in Amsterdam Nieuw-West.

Meest gelezen

Gods blik op migratie

Gods blik op migratie

Koert van Bekkum
  • Column

En weer was er gedoe in Ter Apel. Houdt het dan nooit op? Nee, zolang de volken woeden – elders door oorlog en uitzichtloosheid, of hier met verzet tegen asiel als electoraal verdienmodel – zijn we er niet vanaf. Gelukkig beschikken Bijbellezers in Genesis 10 over een breder perspectief op geopolitieke verschuivingen en migratie. Deze ‘volkerentafel’ vertelt over de afstammelingen van Noachs zonen, Sem, Cham en Jafet. Nu is Genesis 10 vaak gebruikt voor een nogal statisch beeld van landen en volken. God lijkt ieder volk immers een vaste plek te geven. En inderdaad biedt het geslachtsregister een soort wereldkaart. Maar de tekst doet meer, er zit beweging in.

Lees artikel
Begin van Genesis – geschiedenis?

Begin van Genesis – geschiedenis?

Mark Janssens
  • Opinie

Ik geloof dat het begin van de Bijbel fundamenteel is. Niet voor niets opent de Bijbel met deze hoofdstukken. Is het begin van de Bijbel geschiedenis in onze westerse zin verstaan? Dat is de vraag in het artikel van collega Ulbe van der Meer (‘De slang heeft niet gesproken’, Onderweg, mei 2026) en de reacties daarop in het nummer van juli 2026. Waarbij geschiedenis vooral betrekking heeft op feiten en concrete gebeurtenissen. Dan kun je aan de ene kant of aan de andere kant uitkomen, al dan niet met voorzichtigheid en nuances. 

Lees artikel
Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Jan Mudde
  • Kerkelijk leven
  • Predikantsprofiel

De afstand tussen Bob Wielenga en mij bedraagt ongeveer 9.300 km als we met elkaar beeldbellen via de smartphone van zijn vrouw Geertje. Vanaf 1980 woont en werkt Bob namelijk in Zuid-Afrika als zendeling, predikant en theoloog – Bob is tweemaal gepromoveerd aan de Universiteit van Zuid-Afrika te Pretoria. Sinds 2002 is hij met emeritaat, maar tot voor kort schreef en publiceerde hij volop. Momenteel is hij nog als docent verbonden aan het KwaZulu-Natal Missionary and Bible College. We hebben een gesprek waarin het woord ‘afstand’ de rode draad is.

Lees artikel
De mythe van de schuldige omstander?

De mythe van de schuldige omstander?

Louren Blijdorp
  • Boekbespreking

De Breepleinkerk in Rotterdam siert de cover van het indrukwekkende boek van Geert Hovingh. In die kerk verborgen de latere Kamper ethicus dr. Gerrit Brillenburg Wurth en zijn vrouw Gerda van Leeuwen samen met kostersechtpaar Jacobus en Annigje de Mars-Ouwens, 34 maanden lang zeven joodse onderduikers. Een van hen werd geboren tijdens de onderduik, in de kosterswoning. Het is een van de bijna onuitputtelijke hoeveelheid verhalen die Hovingh op tafel heeft gelegd.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief