Delen maakt rijk

0

Geef, dan zal je gegeven worden.
(Lucas 6:38)

Mijn oudtante lag op sterven, een gesprek voeren ging haast niet meer. Ik zat in stilte naast haar. Op het nachtkastje stond een mooie kaars. Na een tijdje zei ik dat tegen haar. Toen zei ze: ‘Je mag hem wel hebben als je wilt.’ Die opmerking kenmerkte haar leven en liet opnieuw zien hoe diep verweven haar vrijgevigheid was met haar mens-zijn. Ze vond blijkbaar wel de kracht om vrijgevige woorden te spreken.

Geven maakt gelukkiger dan ontvangen, maar op de één of andere manier is geven toch echt lastiger. We houden ons bezit liever voor onszelf. Misschien wil je die jurk toch nog een keer dragen. En dat extra bed is altijd handig als er iemand komt logeren. De realiteit is echter dat je die jurk nooit meer aantrekt en dat een opblaasmatras genoeg is als er iemand langskomt. We stellen onze eigen belangen voorop en vergeten vaak dat een ander iets misschien meer nodig heeft dan wij.

(beeld KatarzynaBlalasiewicz/iStock)

(beeld KatarzynaBlalasiewicz/iStock)

Toch is vrijgevigheid niet het tegenovergestelde van eigenbelang. Je kunt er immers baat bij hebben dat mensen gelukkig worden van jouw geefgedrag. Als je dat lastig vindt, denk dan eens terug aan de keren dat jij iets bijzonders kreeg. Hoe vond je dat? Maakte het je blij? Zo kun jij iemand anders laten voelen! Jezus geeft daar een belofte bij. Iets geven zorgt ervoor dat je weer ontvangt. Dat is natuurlijk niet de beste reden om te geven, maar het klopt vaak wel, al kan dat soms lang duren.

Verschil

Een man die een klein winkeltje had, hoorde op een dag geschreeuw buiten. Hij ging kijken en zag een vrouw boos worden op een jongen, omdat die medicijnen had gestolen. De winkelier, die zelf ook niet veel bezat, kwam tussenbeide, betaalde voor de medicijnen en gaf het jongetje te eten en te drinken, want hij wist dat zijn moeder ernstig ziek was. Dertig jaar later zakt de winkeleigenaar op een dag plotseling in elkaar en wordt hij opgenomen in het ziekenhuis. Zijn dochter krijgt de rekening, maar kan deze niet betalen. Ze gaat langs bij de dokter en legt de situatie uit. De volgende dag krijgt ze een nieuwe rekening. Daarop staat dat alles reeds betaald is met wat de dokter dertig jaar geleden kreeg van haar vader, de winkelier.

Wat de winkelier dertig jaar geleden voor dat jongetje had gedaan was niet zo bijzonder. Toch maakte het een groot verschil in het leven van het jongetje en uiteindelijk ook in zijn eigen leven.

Lijstje

Aan het begin van een nieuw jaar zijn we vaak bezig met wat we willen bereiken. We maken goede voornemens: stoppen met roken, meer sporten, minder vlees eten of minder geld uitgeven aan kleding. Die voornemens zijn vaak gericht op onszelf. Daar is op zich niets mis mee, anderen hebben er ook baat bij als jij stopt met roken of minder spendeert aan kleding. Maar het zou goed zijn om ook een lijstje te maken met goede voornemens gericht op anderen. Wat ga jij dit jaar geven? Als je wacht tot je zelf alles hebt, komt het er nooit van. Het blijft een mentaliteit die van binnenuit moet komen en waar we de heilige Geest hard voor nodig hebben. Uiteindelijk is het beter voor iedereen (ook voor jezelf) om niet alleen gericht te zijn op jezelf.

Een gesprek met een dakloze geeft
hem of haar menswaardigheid

Kijk naar Keanu Reeves en Johnny Depp. Beide acteurs zijn ongeveer even oud en hebben min of meer hetzelfde verdiend. Johnny Depp is bekend van Pirates of the Carribean en Charly and the Chocolate Factory. Keanu Reeves ken je wellicht van The Matrix. Er is echter een groot verschil tussen deze twee mannen. Johnny Depp gaf de afgelopen 17 jaar 76 miljoen dollar uit aan 14 huizen. Hij spendeerde 18 miljoen aan een superjacht en bezit meer dan 45 voertuigen. In zijn huizen werken 40 bedienden en wordt voor 30.000 dollar aan wijn ingekocht. Zijn reiskosten zijn ongeveer 200.000 dollar per maand. Keanu Reeves daarentegen leeft in een appartement, reist elke dag met de metro en geeft grote delen van zijn inkomsten weg aan liefdadigheid. Johnny Depp zit nu in de schulden. Daar heeft hij niet alleen zichzelf mee, maar ook anderen.

Als je alles voor jezelf houdt, kan dat gevaarlijk zijn. Je kunt daardoor juist alles verliezen. Het is een oude wijsheid, die Prediker ook al had ontdekt. Alles voor jezelf houden maakt ongelukkig, delen maakt rijk. Al klinkt dat paradoxaal, het is waar. Ook als je niet zo veel bezit als die twee Hollywoodacteurs.

Knuffel

Vrijgevigheid betekent niet zozeer dat je anderen laat delen in wat je hebt, maar ook in waar je weinig van hebt. Veel mensen vinden dat ze te weinig geld of tijd hebben. Als je pas gaat geven zodra je genoeg hebt, dan gebeurt het nooit. Tegenwoordig is geld geven bijna makkelijker dan onze tijd geven. Maar iemand jouw tijd en aandacht geven kan erg veel betekenen. Een gesprek met een dakloze geeft hem of haar menswaardigheid, ook als je de straatkrant niet koopt. Vraag eens waar hij of zij is geboren en waar hij of zij slaapt, dat kan al veel betekenen.

Geven kan nooit eenrichtingsverkeer zijn

Vrijgevigheid begint met menswaardigheid. De ander is Gods evenbeeld en verdient daarom altijd respect. Geven kan dan ook nooit eenrichtingsverkeer zijn. Je ontvangt altijd iets terug, als je daarvoor openstaat. Een gebed, een glimlach, waardering, of een fijne knuffel. Ik maakte een keer een praatje met een dakloze en toen ik verder wilde lopen, wilde hij voor mij bidden. Hij kon niet veel geven, maar zijn gebed deed mij ongelofelijk goed. Wat een geschenk!

Glinstering

In wat we geven en ontvangen, zien we een glinstering van Gods liefde voor ons. Hij heeft zijn leven gegeven voor ons, zodat wij ons leven met anderen kunnen delen. Want ons leven behoort aan Christus. Alles wat we hebben, behoort aan God. Hij zorgt voor ons en daarom kunnen we ook voor anderen zorgen.

Als dat nog niet genoeg motiveert, is het misschien goed om te denken aan de dag dat jij er niet meer bent. Je kunt niets meenemen en daarom is het mooier om nu al uit te delen. En ook dan geldt: geef, want je zult in het nieuwe leven zo veel meer terugontvangen. Dat besefte mijn oudtante waarschijnlijk het meest intens op haar sterfbed.

Om over na te denken of door te praten

1. In Handelingen 3:1-10 lezen we het verhaal van de verlamde bedelaar bij de tempelpoort. Ook aan Petrus en Johannes vroeg hij geld. Petrus kijkt hem aan en zegt: ‘Geld heb ik niet, maar wat ik wel heb, geef ik u: in de naam van Jezus Christus van Nazaret, sta op en loop.’ Bij geven denken we algauw aan spullen en geld, maar wat kunnen we geven in Jezus’ naam, dus specifiek als christen? Wat heeft deze gebeurtenis ons te zeggen?

2. Wat zou jij graag willen krijgen? Waarom? Kun je dat ook aan anderen geven? Denk dan niet alleen aan geld, maar ook aan vergeving of verzoening of gerechtigheid. Dat is soms nog moeilijker, maar het kan veel betekenen. Het kan mensen vrijmaken.

3. Maak een lijstje met goede voornemens en kijk hoe dat anderen positief kan beïnvloeden. Maak ook een lijstje met wat je dit jaar wilt delen/geven. Je kunt daarbij een planning maken met deadlines. Plak het lijstje op de koelkast of noteer het in je agenda.

4. Daklozen vragen vaak geld. Sommigen adviseren om niets te geven. De dakloze blijft dan immers op straat en kan met het geld drank of drugs kopen. Zo help je de dakloze niet. Er zijn ook mensen die zeggen dat je juist wel geld moet geven. Het is niet de verantwoordelijkheid van de gever wat de ontvanger ermee doet. Wat vind jij? Kun je nog alternatieven bedenken?

5. Kijk op YouTube het filmpje over het verhaal van de winkelier. Wat heeft het verhaal jou te zeggen? Zie www.youtube.com/watch?v=bL9KEaike8U.

Dit artikel is een bewerking van een gedeelte uit Almatine Leenes boek Een mens te zijn op aarde. Leven tot eer van je Schepper (Utrecht (Boekencentrum), 2018).

Delen.

Over de auteur

Almatine Leene is docent dogmatiek aan Hogeschool Viaa in Zwolle, onderzoeker aan de Universiteit van Stellenbosch en predikant van de Nederduits Gereformeerde Kerk Stellenbosch-Wes.

Laat een reactie achter