Redactioneel: Magische ervaring

Er zijn van die kinderverhalen waarin een pop opeens kan praten. Niet voorgeprogrammeerd, maar echt, vanuit zichzelf. Ik voel me als een kind uit zo’n verhaal: blij van verrassing en herkenning om de magische ervaring. Een kind dat altijd al geweten had dat de pop kon praten, maar het nooit kon geloven, omdat iedereen zei dat het onmogelijk was.

Zo’n soort ervaring heb ik met dieren, bomen en planten. Steeds vaker verrast het mij hoe zij leven en op ons lijken. Zij zijn niet het decor voor ons bestaan, maar wij mogen het bestaan met hen delen. Zoals Craig Foster zegt in zijn documentaire My Octopus Teacher: ‘Veel mensen zeggen dat een octopus net een alien is. Maar het vreemde is dat je, als je dichterbij komt, beseft dat we op zoveel manieren op elkaar lijken.’ Een octopus is meer dan een hoopje cellen dat volgens een voorgeprogrammeerde code probeert te overleven. Het blijkt een mededier, een medeschepsel dat contact met Foster zoekt. Niet voor het voedsel of de veiligheid, maar gewoon om bij hem te kunnen zijn. Het is een medeschepsel dat geniet van het dansen in het water.

Biologische verklaringen lijken
alle verwondering plat te slaan

Biologische verklaringen zijn soms zo kaal. Ze lijken alle verwondering plat te slaan. Alsof het alleen maar gaat om het overleven van genen. Alsof alles wat er gebeurt een functie daarvan is. Vogels fluiten om hun territorium te verdedigen. Bloemen bloeien om insecten te lokken. Alles in het kader van de grote strijd om te overleven.

Ik ben niet tegen wetenschap. Integendeel. Wetenschappelijke kennis kan ook de verwondering vergroten. Bomen die met elkaar blijken te communiceren en elkaar de ruimte geven om te groeien. Een boom die voor het afsterven zijn voedingstoffen afstaat aan andere bomen. Ontdekkingen uit de wetenschap die een diep gevoel van verwondering en verbinding oproepen.

Ik kon het niet geloven, maar eigenlijk wist ik het wel: We zijn niet alleen op deze planeet. ‘Heel de aarde is vervuld van zijn majesteit.’