Er komt een dominee voorbij

Hans Schaeffer | 8 januari 2022
  • Opinie
  • Thema-artikelen

De dominee: is dat een man of vrouw met bijzondere gaven? Iemand die zo goed en zo kwaad als het gaat leidinggeeft aan mensen? Strak in pak of casual op het podium, een enthousiast spreker, stille kracht of zoekende medegelovige?

(beeld Matthew Ball/Unsplash)

In de editie van OnderWeg van 8 januari 2022 kijken we naar de dominee. Hoe belangrijk is een dominee voor een gemeente? Dat hangt er natuurlijk vanaf aan wie je het vraagt. Zoveel mensen, zoveel meningen waarbij de eigen context en rol binnen de gemeente medebepalend zijn voor het beeld wat je hebt. Ben je zelf ambtsdrager? Wat doet een predikant anders dan jij? Heb je geen ambt: alle gelovigen hebben toch een taak om het evangelie verder te brengen? Waarom zou je in een gemeente een voortrekker, iemand met een bijzonder ambt, aanstellen?

Drievoudig

Een predikant is iemand die betaald wordt voor werk in de kerk. Dat heeft drie kanten: ambt-persoon-beroep. ‘Beroep’ gaat over haar of zijn professionaliteit: heeft hij de vaardigheden geleerd voor het ambacht van pastoraat, kent hij didactische principes voor lerende activiteiten? (Waar ‘hij’ staat kan ook ‘zij’ gelezen worden.) ‘Persoon’ gaat over capaciteiten en karaktertrekken: is hij introvert, dominant of bescheiden? ‘Ambt’ gaat over roeping en bevoegdheid: is hij geroepen door God door middel van de gemeente om hier te dienen? Hoe kan hij Gods profetische woorden laten klinken? Persoon, ambt en beroep zijn altijd met elkaar verweven. Toch zijn deze onderscheidingen verhelderend. Gesprekken in de gemeente gaan al snel over de persoon. Ik hoorde onlangs hoe er over een collega werd nagepraat op het kerkplein: ‘Ja, hij stond er wel mooi authentiek.’ Er kan bijvoorbeeld ook kritiek komen op zijn manier van catechiseren.

De persoonlijke en professionele kanten zijn goed zichtbaar. Maar wat merk je van het ambt? Voor de koers en richting van een kerk is geestelijk leiderschap nodig. De kerk is geen club religieuze hobbyisten of diaconale vrijwilligers. De kerk viert het heil, hoort Gods woord, door de doop komen er mensen bij, in het avondmaal verbindt Christus zich aan ons. De kerk heeft vanuit dat heil de roeping om voor zichzelf en de wereld Gods reddende kracht te belichamen in woord en daad. Erediensten zorgen ervoor dat de kerk bij die roeping bewaard blijft waarin de bron van ons heil gevierd wordt en kleine groepen zorgen ervoor dat de gemeente geestelijk wordt gevoed en toegerust.

Kerkzijn heeft een goed leiderschap door een team van ambtsdragers nodig. Soms sprekend tegen de gemeente, vaker gelukkig diep betrokken naast en met kerkleden. ‘Ambt’ is: hoe blijft de gemeente bewaard bij Christus en belichaamt ze haar roeping? Dat vergt meer dan professionaliteit en persoonlijkheid. ‘Ambt’ gaat precies over dat ‘meer’.

Het hele artikel lezen? Neem een proefabonnement op magazine OnderWeg en ontvang inloggegevens voor de website.

U moet u inloggen om dit artikel te bekijken. Login om toegang te krijgen.
Over de auteur
Hans Schaeffer

Prof. dr. Hans Schaeffer is hoogleraar Praktische Theologie en wetenschappelijk directeur van het Expertisecentrum Kerkvernieuwing Kerk2030 aan de Theologische Universiteit Utrecht en lid van de brede redactie van Onderweg.

Meest gelezen

Docentenprofiel: Cornelis Hamstra

Docentenprofiel: Cornelis Hamstra

Lyanne De Haan-Wilts
  • Docentenprofiel
  • Kerkelijk leven

Cornelis Hamstra werd al eerder geïnterviewd door Onderweg. In het julinummer sprak Louren Blijdorp al met Cornelis Hamstra over de plek van de hbo-theoloog in de NGK. Nu spreek ik Cornelis over zijn werk als docent aan de Christelijke Hogeschool Ede (CHE), waar hij hbo-theologen opleidt. Ik vraag me af hoe zijn werk als docent zich verhoudt tot zijn vorige aanstelling: gemeentepredikant in de NGK Arnhem-Koepelkerk.

Lees artikel
Rentmeesterschap is zo gek nog niet

Rentmeesterschap is zo gek nog niet

Jan van der Stoep
  • Column

Toen ik biologie studeerde in Wageningen had ik veel houvast aan het werk van Bob Goudzwaard. Het was begin jaren ’90 en ik maakte me zorgen om de toekomst van de aarde. De kernramp van Tsjernobyl had diepe indruk op me gemaakt. Ook zag ik overal om me heen de biodiversiteit achteruitgaan. 

Lees artikel
Leren snoeien bij Hoop voor NOP

Leren snoeien bij Hoop voor NOP

Pieter Messelink
  • Alphen tot Ommen
  • Kerkelijk leven

‘Ik wilde de hele wereld redden.’ Marieke zegt het met een glimlach. Dat verlangen is niet verdwenen, maar haar manier van kijken wel. ‘Ik dacht dat God vooral blij met mij zou zijn als ik zoveel mogelijk deed voor Hem en voor andere mensen. Nu ontdek ik dat Hij mij soms juist vraagt om dingen los te laten.’ Het is een zin die samenvat wat er gebeurt bij leden van verschillende kerken in de Noordoostpolder. Dit keer niet het verhaal van één kerk uit een regio, maar het verhaal van mensen uit verschillende kerken ín een regio: Bieneke uit de NGK Marknesse-De Bron, Marieke uit Bant van de NGK Emmeloord-Pro Rege en Petra die in Espel woont en kerkt in een evangeliegemeente op Urk. Ze komen inmiddels bijna een half jaar samen in een leer- en doetraject van Kerkpunt over discipelschap. Het organiserende team verzon er de naam ‘Hoop voor NOP’ voor. Het traject is geen theoretische cursus maar een gezamenlijke zoektocht naar de vraag hoe je Jezus volgt in het gewone leven. Deelnemers komen in twee jaar tijd vier keer bij elkaar en intussen is er contact in kleine groepen.

Lees artikel
De Bergrede (on)navolgbaar?!

De Bergrede (on)navolgbaar?!

Egbert Brink
  • Verdieping

Is de Bergrede navolgbaar? Die vraag dient zich haast vanzelf aan wanneer we Jezus horen spreken. Zijn woorden zijn zo hoog gegrepen, zo radicaal, dat ze ons het gevoel geven dat we een andere wereld binnenstappen. Eerder dan dat we aangesproken worden in onze eigen werkelijkheid. Heb je vijanden lief. Keer de andere wang toe. Wees volmaakt. Het lijkt alsof Jezus een klimaat beschrijft dat wij niet kennen. Een sfeer die eerder bij het paradijs hoort dan bij het leven zoals wij dat dagelijks ervaren. En wie eerlijk luistert, voelt meteen de spanning: dit is toch onmogelijk om na te leven, laat staan vol te houden? Onnavolgbaar!?

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief