Een praktijk van geweldloosheid

Iemand zette me tijdens een avond over discipelschap (Sake Stoppels gaf een lezing in de Zwolse Plantagekerk) op het spoor van geweldloze communicatie. ‘Moeten we, als we in de kerk discipelschap een veel belangrijkere plaats willen geven, niet ook nieuwe “praktijken” ontwikkelen, bijvoorbeeld een praktijk van geweldloosheid?’ zo klonk het vanuit het publiek.

Een ‘praktijk van geweldloosheid’ als een stap op de weg naar een cultuur van discipelschap. Dat is boeiend, dacht ik. Dat is ongelooflijk boeiend!

Al snel kwam ik op het spoor van een boek dat ik deze week in huis heb gehaald: Geweldloze communicatie. Ontwapenend, doeltreffend en verbindend van Marshall B. Rosenberg. In het Engels luidt de titel: Nonviolent Communication. Er wordt ook wel gesproken over ‘compassionate communication’.

Het gaat hier om een taal van mededogen, een taal van luisteren, een taal van niet-oordelen, een taal van liefde en begrip. En dat zit zo dicht bij het hart van discipelschap. Jezus zegt: ‘Oordeel niet.’ En Hij wijst een nieuwe weg: ‘Aan jullie liefde voor elkaar zal iedereen zien dat jullie mijn leerlingen zijn.’

Een praktijk van geweldloosheid. De uitdrukking klinkt nog steeds na. Zou discipelschapsontwikkeling in de kerk niet heel erg geholpen zijn met deze mededogende vorm van communieren? Zou de kerk niet bij uitstek de plaats moeten en kunnen zijn waar geweldloosheid de toon zet? Een plek waar we leren wat het is om vredestichters te zijn? De kerk is best nog wel vaak een plek waar juist oordeel, macht en strijd dominant aanwezig zijn in plaats van aanvaarding, zwakheid en verbinding in de stijl van Jezus.

Een citaat uit het boek (blz. 17):

Geweldloze Communicatie leert ons om op een andere manier te spreken en naar anderen te luisteren. Onze woorden worden bedachtzame antwoorden vanuit een diep bewustzijn van wat we waarnemen, voelen en willen, in plaats van routinematige, automatische reacties. (…) Geweldloze Communicatie doorbreekt oude gedragspatronen, zodat we ons niet langer verdedigen, terugtrekken of aanvallen als we oog in oog staan met veroordeling of kritiek. Hierdoor leren we onszelf en anderen, evenals onze intenties en relaties, in een nieuw licht zien.

Een praktijk van geweldloze communicatie. Samen als leerlingen van Jezus oefenen in luisteren en spreken vanuit compassie. Jezelf en de ander in een nieuw Licht zien. Misschien is dat wel heel erg belangrijk als we de weg achter Jezus aan willen gaan, het neerwaartse pad van Christus willen volgen en ons willen laten leiden door de Geest van geduld en vriendelijkheid, zachtmoedigheid en zelfbeheersing.

Volg alle blogs van Jos Douma via josdouma.wordpress.com. Zie verder ook www.jezusontdekken.nl, www.josdouma.nl en twitter.com/josdouma.