Bidden voor beginners (en gevorderden)

Hoe gaat het met je gebedsleven? Een lastige vraag om te beantwoorden. Letterlijk vraag je: hoe waren je gesprekken met God de laatste tijd? Dat voelt als: vertel eens precies hoe het momenteel zit tussen jou en God. Over Bijbellezen kun je gemakkelijk kwantitatief praten: hoeveel bladzijden, welke boeken, hoe ver in je dagboekje, wat heb je geleerd? Maar gebed past niet zo gemakkelijk op een Excelsheet.

Lees voordat je gaat bidden in de Bijbel, al is het maar één vers. (beeld Halfpoint/Shutterstock)

God wil dat je leven draait op de kracht van het gebed. Maar het gebed kon weleens tegelijk het meest cruciale en het meest ingewikkelde onderdeel van het christelijke leven zijn. We weten dat we moeten bidden, maar ook dat we niet genoeg bidden. En als we bidden, weten we niet altijd zeker of we het wel goed doen. Mag ik dit eigenlijk wel aan God vragen? Mag ik dit alweer aan God vragen? Weet ik eigenlijk wel wat ik nodig heb?

De Bijbel weigert ons één klein, eenvoudig patroon voor te schrijven voor het gebed. Het was nooit Jezus’ bedoeling dat zijn voorbeeldgebed, dat wij het Onzevader noemen, onze enige richtlijn zou vormen. Het is heel goed om daar te beginnen, maar Gods Woord bevat veel meer aanwijzingen voor ons gebedsleven. Dus, hoe gaat het met jouw gebedsleven? Als je, net als ik, daar geen bevredigend antwoord op kunt geven, dan kun je misschien iets met de volgende zeven tips om te groeien in je persoonlijke tijd met God.

1. Kies een tijd en plaats

Je kunt altijd en overal bidden. Jezus ontmoette bij een bron een vrouw die dacht dat we allemaal naar een bepaalde plaats moesten gaan om te bidden en te aanbidden, zoals ten tijde van het Oude Testament (Johannes 4:20). Maar Jezus zegt tegen haar: ‘Geloof me, er komt een tijd dat jullie noch op deze berg, noch in Jeruzalem de Vader zullen aanbidden (…) Er komt een tijd, en die tijd is nu gekomen, dat wie de Vader echt aanbidt, Hem aanbidt in geest en in waarheid’ (Johannes 4:21-23). Niet langer op één plek, maar in de Geest (Efeziërs 6:18).

De vrijheid om overal te bidden leidt er echter vaak toe dat we nergens meer bidden of alleen maar als we er toevallig aan denken of voor in de stemming zijn. We moeten absoluut spontaan bidden als er een gebed opkomt in ons hart, maar niet alleen dan. Kies voor een vaste tijd en plaats waar je alleen kunt zijn. Dat kan voor iedereen verschillend zijn, maar laat het voor jou persoonlijk vastliggen en wees er consequent in. Kies voor een moment alleen. Bid ook samen, maar beslist ook alleen.

2. Luister voordat je spreekt

Er zijn mensen die ervoor terugschrikken om alleen tijd met God door te brengen. Sterker nog, alleen zijn op zich – zonder vrienden, televisie of telefoon – voelt al ongemakkelijk. En hier gaat het om spreken tot de almachtige God. Hij weet alles al wat we nodig hebben en gaan zeggen. Dus wat moeten we dan zeggen?

Wat belangrijk is om te leren over het gebed, is dat het werkelijk een gesprek is. Net zoals God echt tot ons spreekt door zijn Woord, luistert Hij ook echt als we bidden. Soms is bidden net alsof je hardop in je dagboek schrijft, maar er is altijd iemand aan de andere kant van het gebed.

Alleen zijn op zich – zonder vrienden, televisie of telefoon – voelt al ongemakkelijk

God heeft tegen ons gezegd hoe Hij spreekt, de enige betrouwbare manier waarop we zijn stem kunnen horen: ‘Elke schrifttekst is door God geïnspireerd’ (2 Timoteüs 3:16). Lees voordat je gaat bidden in de Bijbel, al is het maar één vers. Laat God het eerste woord hebben. Neem zijn levende en actieve woorden tot je, en laten die je inspireren bij wat je tegen Hem terug gaat zeggen. Als je iets nieuws over Hem en zijn manier van werken leert, vertel het Hem. Als de tekst vragen bij je oproept, stel ze aan Hem. Uiteindelijk kun je uitkomen bij je eigen noden van dat moment, maar begin met Hem te aanbidden om en door middel van zijn Woord.

3. Geef voorrang aan het geestelijke boven je omstandigheden

Als iemand mij vraagt of hij voor mij mag bidden, dan ga ik meteen bij mezelf na of er bepaalde dingen zijn waarvoor ik op dat moment gebed nodig heb. Dan kom ik al gauw uit bij mijn collega die net zijn vader heeft moeten begraven of mijn oma die weer in het ziekenhuis ligt. Zonder meer prima zaken om voor te bidden; dat moeten we zeker doen. Maar als we met die houding bidden, bidden we misschien alleen maar voor fysieke noden en omstandigheden. Die zijn belangrijk, maar ze verbleken in vergelijking met onze geestelijk-emotionele en interne noden. Het is goed om minstens zo veel tijd te besteden aan bidden voor onze ziel, voor de redding van mensen van wie we houden, voor de verspreiding van het evangelie en voor de doorwerking van Gods luister en zijn koninkrijk.

4. Wees niet bang om ter plekke te bidden

Gebed moet prioriteit hebben en ingepland worden, maar het mooie van de nieuwe vrijheid en genade in Christus is dat bidden overal kan. Het behoort te beginnen met God alleen in de binnenkamer, maar daar hoeft het niet bij te blijven. Ga bidden op de momenten waarop je dag even stilstaat. En ik bedoel niet alleen aan het begin van de maaltijd. Als je merkt dat je graag wilt bidden, doe het. Vat dat moment maar op als een duwtje dat de Geest je geeft – Satan is niet degene die je ertoe aanzet. En als je iemand belooft om voor hem of haar te bidden, waarom zou je het dan niet meteen ter plekke samen doen?

5. Bid in cirkels

Het mooie van de nieuwe vrijheid en genade in Christus is dat bidden overal kan. Als je merkt dat je graag wilt bidden, doe het. (beeld Tobias Schenk/Shutterstock)

Als ik zeg: bid in cirkels, heb ik het niet over de kring of de groep waarmee je bidt, maar over de kringen van mensen die deel uitmaken van je leven. Als het gaat om gebed voor de noden om je heen, dan zul je aan sommige mensen eerder of meer aandacht moeten besteden dan aan anderen. Anders doe je niets anders meer dan bidden.

Ik bid zelf in steeds groter wordende cirkels, te beginnen bij mijn eigen ziel, dan voor mijn vrouw en onze families, dan voor onze kleine kring en voor onze gemeente, dan voor ons land en ten slotte voor alle volken, vooral voor mensen die het evangelie nog niet kennen. Niet in elk gebed komt elke cirkel voorbij, maar de cirkels vormen een leidraad voor me als ik ’s morgens bid. Probeer het maar eens, om zo in cirkels te bidden. En wees niet bang om ervan af te wijken en voor iemand te bidden die er niet precies in past.

6. Vraag wat je maar wilt – letterlijk alles

Eerlijk gezegd hebben velen van ons niet veel moed en verbeeldingskracht in hun gebedsleven. We hebben een klein lijstje met routinedingetjes die we best aan God willen vragen, en de rest proberen we zelf te doen. We gaan er zomaar van uit dat God niet zo veel belangstelling heeft voor de kleine dingen van elke dag. En we vinden het al helemaal moeilijk om ons voor te stellen dat Hij werkelijk strijdt tegen wereldwijde crises als slavernij en mensenhandel.

Eerlijk gezegd hebben velen van ons niet veel moed en verbeeldingskracht in hun gebedsleven

Heb de moed om te bidden voor de 136 miljoen mensen van de Shaikh-bevolkingsgroep in Bangladesh, van wie niemand christen is. Heb de moed om te bidden voor de bevrijding van vrouwen die vastzitten in de seksindustrie in India. Heb de moed om te bidden voor de maandagmorgen op je werk of je dag thuis met de kinderen. Wees niet bang om voor grote dingen te bidden, en voor kleine.

7. Wees bereid om nogmaals te vragen

Omdat Jezus wist dat gebed om uithoudingsvermogen vraagt, gaf Hij ons de gelijkenis van de weduwe die maar blijft aandringen bij de rechter (Lucas 18:4-8). De volharding van deze weduwe werd beloond door een onrechtvaardige rechter. Als de onrechtvaardige rechter niet om de weduwe heen kon, hoeveel te meer zal onze hemelse Vader dan naar ons luisteren.

‘Is er iemand onder jullie die zijn kind, als het om een brood vraagt, een steen zou geven? Of een slang, als het om een vis vraagt? Als jullie dus, ook al zijn jullie slecht, je kinderen al goede gaven schenken, hoeveel te meer zal jullie Vader in de hemel dan het goede geven aan wie Hem daarom vragen’ (Matteüs 7:9-11).

God zal je geen steen geven en ook geen slang. Hij houdt van je. Hij weet wat goed voor je is. En Hij hoort je. Wees niet bang om nogmaals te vragen.

Dit artikel is een bewerking van een bijdrage van Marshall Segal op www.desiringgod.org. Vertaling/bewerking door Heleen Sytsma-van Loo, redacteur van OnderWeg.