Stimulans: Pastoraat, armoede en Kliederkerk

Heleen Sytsma-van Loo | 9 december 2017
  • Stimulans

De rubriek Stimulans haalt uit het enorme aanbod aan toerustingsmateriaal op geloofsgebied elke keer een aantal krenten uit de pap. Deze keer aandacht voor onder meer pastoraat, armoede en de Kliederkerk.

Gereedschap voor pastoraat

Goed gereedschap is het halve werk-omslagKees van der Kooi is hoogleraar systematische theologie aan de VU en zijn vrouw Margriet werkt als geestelijk verzorger in diverse ziekenhuizen in de regio Amsterdam. Ze bundelden beroepsmatig hun krachten en schreven een boek over de rol van theologie bij de begeleiding van mensen met levensvragen. Het boek heet Goed gereedschap is het halve werk. De urgentie van theologie in pastoraat en zielzorg en is uitgegeven bij Boekencentrum.

Verhalen van pastorale ontmoetingen worden in dit boek gecombineerd met een inhoudelijke theologische reflectie. Aan de hand van ervaringen in een ziekenhuis gaan de auteurs na welke rol de theologie vervult in pastoraat, geestelijke verzorging en coaching, en omgekeerd, hoe ontmoetingen inwerken op de theologie. Het boek kan mensen die werkzaam zijn in pastoraat een theologisch kader geven voor hun werk en hen helpen te reflecteren op hun rol als pastor. Op 10 januari 2018 wordt aan deze materie ter gelegenheid van de verschijning van dit boek een studiedag gewijd. Meer informatie daarover is te vinden op www.boekencentrum.nl/nieuws/uitnodigingstudiedag.html.


Tegen armoede

Het Knooppunt Kerken en Armoede is een breed samenwerkingsverband van protestantse en katholieke kerken (zie www.knooppuntkerkenenarmoede.nl). In november heeft dat platform een handreiking uitgebracht voor diaconale organisaties die zich inzetten tegen armoede in Nederland. De titel van deze brochure is ‘Samen tegen armoede’.

In veel plaatselijke kerken zijn vrijwilligers bezig om mensen die financieel in de knel zijn geraakt bij te staan met raad en daad. Het Knooppunt Kerken en Armoede constateerde dat er bij die vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties behoefte is om alle aspecten die daarbij komen kijken eens op een rijtje gezet te krijgen. Te denken valt aan: hoe ziet armoede in Nederland eruit, op welke manieren kun je hulp verlenen en met welke houding doe je dat, hoe kunnen kerken zich beter bewust worden van armoedeproblematiek, enzovoort.

De brochure kan voor 5 euro in papieren versie worden besteld, maar kan ook gratis worden gedownload via genoemde website en via de website van het Diaconaal Steunpunt, dat ook bij het platform is aangesloten.


Terugkijken op de jaren zestig

032218 Stimulans foto 3Nu de NGK en de GKv op weg zijn naar één gezamenlijk kerkverband wordt de geschiedenis niet teruggedraaid; wat er in de jaren zestig van de vorige eeuw is gebeurd, kan in onze tijd wel worden hersteld, maar niet ongedaan worden gemaakt. Wat heeft zich in die tijd nu feitelijk afgespeeld en hoe kijken we daar ruim vijftig jaar later op terug?

Het kennisplatform ‘Weet wat je gelooft’ (www.weetwatjegelooft.nl) biedt een serie videolessen aan waarin je alle referaten kunt terugzien en -luisteren die vorig jaar gehouden zijn op een congres in Kampen over dit onderwerp. Op dit congres, ‘Een steen op de maag. Vijftig jaar scheuring in de vrijgemaakte kerken’, is getracht de feitelijke toedracht van de scheuring helder te krijgen en te duiden. Vanuit allerlei invalshoeken probeerden tien theologen en historici licht te werpen op de kerkelijke ontwikkelingen van de jaren zestig. Om de tien lessen te kunnen zien, moet je wel een betaald abonnement hebben of nemen.


Kliederen met kerst

032218 Stimulans foto 4Kliederkerk is een missionaire vorm van kerk zijn. Hoewel het concept bedoeld is om met mensen van alle leeftijden op een creatieve manier de betekenis van Bijbelverhalen te ontdekken, oefent het vooral aantrekkingskracht uit op gezinnen met kinderen. Het idee is enkele jaren geleden overgewaaid uit Groot-Brittannië (zie www.messychurch.org.uk) en heeft inmiddels op enkele tientallen plaatsen in Nederland navolging gekregen. De drie pijlers zijn samen ontdekken, samen vieren en samen delen.

Je kunt er meer over lezen op www.kliederkerk.nl. Daar kun je onder andere een handleiding vinden die je helpt om zelf een Kliederkerk op te zetten. Jongerenorganisatie JOP van de Protestantse Kerk in Nederland heeft materiaal ontwikkeld voor kerst om samen eens te proeven wat het concept inhoudt. De ideeën voor Kliederkerst zijn te downloaden via www.jop.nl/werkvormen/kliederkerst-viering.

Over de auteur
Heleen Sytsma-van Loo

Heleen Sytsma-van Loo is neerlandicus en redacteur van OnderWeg.

Meest gelezen

Gods blik op migratie

Gods blik op migratie

Koert van Bekkum
  • Column

En weer was er gedoe in Ter Apel. Houdt het dan nooit op? Nee, zolang de volken woeden – elders door oorlog en uitzichtloosheid, of hier met verzet tegen asiel als electoraal verdienmodel – zijn we er niet vanaf. Gelukkig beschikken Bijbellezers in Genesis 10 over een breder perspectief op geopolitieke verschuivingen en migratie. Deze ‘volkerentafel’ vertelt over de afstammelingen van Noachs zonen, Sem, Cham en Jafet. Nu is Genesis 10 vaak gebruikt voor een nogal statisch beeld van landen en volken. God lijkt ieder volk immers een vaste plek te geven. En inderdaad biedt het geslachtsregister een soort wereldkaart. Maar de tekst doet meer, er zit beweging in.

Lees artikel
Begin van Genesis – geschiedenis?

Begin van Genesis – geschiedenis?

Mark Janssens
  • Opinie

Ik geloof dat het begin van de Bijbel fundamenteel is. Niet voor niets opent de Bijbel met deze hoofdstukken. Is het begin van de Bijbel geschiedenis in onze westerse zin verstaan? Dat is de vraag in het artikel van collega Ulbe van der Meer (‘De slang heeft niet gesproken’, Onderweg, mei 2026) en de reacties daarop in het nummer van juli 2026. Waarbij geschiedenis vooral betrekking heeft op feiten en concrete gebeurtenissen. Dan kun je aan de ene kant of aan de andere kant uitkomen, al dan niet met voorzichtigheid en nuances. 

Lees artikel
Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Jan Mudde
  • Kerkelijk leven
  • Predikantsprofiel

De afstand tussen Bob Wielenga en mij bedraagt ongeveer 9.300 km als we met elkaar beeldbellen via de smartphone van zijn vrouw Geertje. Vanaf 1980 woont en werkt Bob namelijk in Zuid-Afrika als zendeling, predikant en theoloog – Bob is tweemaal gepromoveerd aan de Universiteit van Zuid-Afrika te Pretoria. Sinds 2002 is hij met emeritaat, maar tot voor kort schreef en publiceerde hij volop. Momenteel is hij nog als docent verbonden aan het KwaZulu-Natal Missionary and Bible College. We hebben een gesprek waarin het woord ‘afstand’ de rode draad is.

Lees artikel
De mythe van de schuldige omstander?

De mythe van de schuldige omstander?

Louren Blijdorp
  • Boekbespreking

De Breepleinkerk in Rotterdam siert de cover van het indrukwekkende boek van Geert Hovingh. In die kerk verborgen de latere Kamper ethicus dr. Gerrit Brillenburg Wurth en zijn vrouw Gerda van Leeuwen samen met kostersechtpaar Jacobus en Annigje de Mars-Ouwens, 34 maanden lang zeven joodse onderduikers. Een van hen werd geboren tijdens de onderduik, in de kosterswoning. Het is een van de bijna onuitputtelijke hoeveelheid verhalen die Hovingh op tafel heeft gelegd.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief