‘Ik ervaar diepe vrede en ben heel blij’

Ze hoorde het vorig jaar februari: borstkanker met uitzaaiingen. Kerst zal ze niet halen, vertelt Hettie Ophoff (43) op een dinsdagmiddag in november. ‘Jezus wilde kwetsbaar zijn. Ook ik voel me elke dag naakter en kwetsbaarder worden richting Jaap en de kinderen.’

Op 5 december, twee weken na dit interview, is Hettie Ophoff overleden.

Ze ligt op een ziekenhuisbed in de woonkamer. Uitzicht op de tuin. Haar man Jaap, predikant van de GKv Zwolle-Noord, zit op de bank. ‘De kanker zette ons leven niet op de kop. We weten al wat het is om iets ergs mee te maken; ik worstel heel mijn leven met traumatische gebeurtenissen uit mijn jeugd. Ik wist direct al dat ik niet zou overleven. Ik kreeg een beeld van God waarin Hij de rode loper uitlegde: het is klaar, je mag thuiskomen. Ik werd er heel blij van, het is genade. Niet dat ik denk: yes, ik mag sterven. Ik zou graag genezen. Ik heb nog honderd plannen.’

Hettie Ophoff: ‘Ik kan niet uitleggen hoe diep het gaat dat God laat zien dat Hij erbij is.’ (beeld Lidy van Veen | Hans en Lidy Fotografie)

Hettie zag God de afgelopen maanden aan het werk. Bijvoorbeeld toen ze een vrouw in een winkel iets vertelde over de vrede die ze ervaart, en toen die vrouw de liefde tussen Jaap en Hettie zag. ‘Zij keert nu terug naar God.’ Of toen Buurtzorgmedewerkers zich verwonderd afvroegen hoe het kan dat hier zo’n gelukkige sfeer hangt. ‘Omdat ik een diepe vrede ervaar en heel blij ben.’ Maar, haast ze zich te zeggen, al het goede dat ze ervaart staat ‘naast de shit’. Ze ervaart nog steeds dingen die stuk zijn. ‘Ik kan het niet heel maken, daarvoor is Jezus gestorven.’

Majestueus

Elke dag merkt Hettie dat haar lichaam minder kan. Ze moet Jaap, Jedinja (19) en Ruard (20) – die op kamers wonen – loslaten. Ze vertelt over haar eigen moeder, die nog leeft. ‘Ze heeft mij verstoten, doodverklaard en onterfd.’

Jaap: ‘Jij was toen 20 jaar. Ruard is nu 20 en verliest zijn moeder door het sterven. De geschiedenis herhaalt zich, maar het verschil is: nu gebeurt het in harmonie en vrede. Toen we hier kwamen wonen, noemden we ons huis “Huis van Vrede”. Er ís hier ook echt vrede: Gods vrede. We maken niemand in ons leven verwijten. We trekken ook niet aan het touw van: ik wil sterven versus: er is in Jezus’ naam nog genezing mogelijk. Nee, God is aanwezig in onze gebrokenheid en onze kwetsbaarheid. Ook in het donkere dal wil Hij bij jou zijn.’

‘Het was te kort en te weinig’

Hettie: ‘God is altijd aanwezig geweest in mijn leven. Ik geloof dat Hij dan ook met mijn kinderen en Jaap zal zijn. Ik leef zo meteen verder op een plek waar ik hoor en daardoor kunnen de levens van Jaap en de kinderen óók verdergaan. Dat is majestueus, ingenieus en een mysterie.’

Natuurlijk had ze langer voor de kinderen willen zorgen. ‘Het was te kort en te weinig. Tegelijkertijd ervaar ik genade dat ik negentien en twintig jaar voor ze mocht zorgen.’ Ze huilt. Dan: ‘Maar als ze 30 zijn, weten ze hoe mama over de dingen dacht. Ik heb verdriet dat ze zonder mij verder moeten. Maar de wetenschap dat er voor ze gezorgd zal worden, voert de boventoon.’

Jaap: ‘Het is te vroeg, absoluut. Ik word als ouder gehandicapt. Hettie heeft wijsheid die ik niet heb, zij kan gesprekken voeren die ik niet zou durven voeren. Ik ga haar missen. Laten we het niet mooier maken dan het is. Maar: God gaat mee. Hij is er elke dag. Dat zeg ik niet omdat ik dat zo moet geloven. Nee, Hij ís in ons aanwezig.’

33 jaar

Soms kon Hettie gefrustreerd zijn over kleine dingen, zoals morfine- en dexamethasonlijnen die in de knoop zitten als ze wilde slapen. ‘Dan zei ik tegen Jaap dat dat gewoon klote was.’ Bozer kon ze worden om het onrecht in haar leven en dat het wéér niet liep zoals zij hoopte. Dat was in maart, toen ze steeds zieker werd en de artsen niet konden ontdekken wat er aan de hand was. ‘Boosheid hoort bij de emoties van God. Je mág boos zijn als je onrecht overkomt. Boosheid is mooi, want het geeft richting. Je beseft wat je wilt: genezen.’

‘Ik zeg tegen iedereen: tot ziens’

Nu ervaart ze vooral vrede. Ze denkt vaak aan Jezus’ laatste dagen. Ook Hij wist dat Hij ging sterven. ‘Hij werd 33 jaar, ik 43. Ik ervaar steeds meer hoe het voor Hem geweest moet zijn. Hij wilde kwetsbaar zijn. Ook ik voel me elke dag naakter en kwetsbaarder worden richting Jaap en de kinderen. Ik moet werkelijk álles vragen. Er blijft weinig eigenheid over. Dat is heel heftig. Het is pure overgave.’

Drinken

Onlangs vroeg een vriendin aan God hoe ze Hettie kon helpen. Ze kreeg een beeld van een zalving. Hettie vraagt Jaap of hij een oliepotje wil pakken in een mandje onder het bed. Tegen de interviewer: ‘Ruik maar even. Lekker hè?’ De vriendin had haar hoofd gezalfd met deze bruidsolie. ‘Ik voelde me zó ontzettend gezien. Alsof God zei: “We zijn onderweg. Je gaat sterven en Ik ga met je mee. Maar voor die tijd mag je gezalfd worden.” Ik kan niet uitleggen hoe diep het gaat dat God laat zien dat Hij erbij is. Het is te groot om daar woorden aan te geven.’

Drie dagen later vierden ze met achttien mensen in de huiskamer het avondmaal. Jaap had lekker stokbrood gehaald bij de bakker en, zegt hij: ‘Een góede fles wijn.’ Hettie lacht. ‘Echte wijn.’

De fles werd verdeeld over achttien plastic wijnglazen, voor de gelegenheid bij Blokker gekocht. Het brood werd in rode tapenade gedoopt. Ze zongen liederen en iemand hield een inleiding over de woestijn als symbool van kwetsbaarheid. Jaap: ‘Maar ook van gevonden en gezien worden. Dat er licht schijnt in de gebrokenheid.’

Hettie: ‘Ook tijdens de viering kregen boosheid en verdriet een plek. Het was zó indrukwekkend… We drinken totdat Jezus terugkomt. En totdat Jaap en de kinderen sterven en bij mij komen. Tot die dag komt, blijven we de wijn drinken en het leven vieren.’

Ze zag een aantal vrienden die dag voor het laatst. ‘Ook het afscheid proberen we te vieren, want je ziet elkaar terug. Ik zeg tegen iedereen: tot ziens. Ja, het is echt: tot ziens. Tot God.’

Hettie hield tot even voor haar sterven een weblog bij met blogs en foto’s: www.hettieblog.wordpress.com.

Dit interview komt uit het kerstnummer van OnderWeg, dat op zaterdag 22 december verschijnt. Benieuwd naar het hele nummer? Bestel ‘m via administratie@onderwegonline.nl.