Niet gelovig, wel veel vragen

Je kent ze waarschijnlijk wel: die jongeren die wat rondhangen naast hun scooters, met bier, sigaretten en te harde muziek. Of die buurjongen die veel voetbalt, maar geen echte vrienden heeft. Op het eerste gezicht lijken ze gesloten, maar uiteindelijk staan ze toch vaak open voor een gesprek. Ze omschrijven zichzelf als niet-gelovig, maar zitten boordevol (geloofs)vragen. Het is voor jongerenwerkers echter niet eenvoudig om daar goed mee om te gaan.

In de jaren zestig verschenen in Nederland de koffiebars van Youth for Christ (YfC). Het waren uitnodigende plekken, waar medewerkers met jongeren in gesprek gingen. Door de jaren heen verdwenen deze plekken weer of veranderden ze in jongerencentra. Op dit moment is YfC in 24 steden actief in het jongerenwerk en landelijk betrokken bij het jeugdwerk in veel kerken.

Voor deze laatste doelgroep is er allerlei materiaal verschenen, zoals het missionaire clubprogramma Rock Solid. Voor de contacten op straat is echter niet veel materiaal beschikbaar. Je kunt ook moeilijk tijdens een potje voetbal een map tevoorschijn halen en een halve clubavond gaan geven. Maar wat doe je als jongerenwerker dan wel wanneer een jongere uit het niets een prangende vraag stelt? Zo’n vraag die meer nodig heeft dan een Bijbeltekst als antwoord?

Vragen

Missionair jongerenwerk is voor ons: meelopen met jongeren en hen verder op weg helpen op ieder gebied van hun leven. Vooral door onze eigen levens met hen te delen. Wij geloven dat we Jezus’ liefde kunnen bekendmaken aan de jongere die problemen heeft op school of op z’n werk, of die juist een normaal leven leidt. Al deze jongeren lopen rond met vragen. Mag je wel bidden als je niet gelooft? Waarom overkomt me zo veel in mijn leven, word ik dan nooit gelukkig? Wat spookte Jezus uit op aarde? Ik zie niets van God, ik zou graag willen zien wat het geloof is.

Steeds vaker komen onze jongerenwerkers deze vragen tegen, maar ze vinden het niet altijd makkelijk om hiermee om te gaan. Dit zorgt ervoor dat de jongeren minder makkelijk hun (geloofs)vragen stellen, of dat ze moeten worden doorverwezen naar een jongerenwerker die wel weet hoe je ermee om kunt gaan.

App

Om de jongerenwerkers te helpen, heb ik onderzoek gedaan naar geloofs- en zingevingsvragen onder seculiere (straat)jongeren in de Zwolse wijk Diezerpoort. Ik heb ontdekt dat jongerenwerkers behoefte hebben aan ervaren mensen, die hun leven op een ontspannen manier met hen delen. De manier waarop zij met vragen hebben geworsteld en de verhalen die zij delen, helpen de jongerenwerkers. Het inzetten van mentoren of coaches helpt om te praten over het werk en de uitdagingen. Ook in het persoonlijke leven met God hebben de jongerenwerkers behoefte aan mensen die hen ondersteunen. Als organisatie zetten we ons er dan ook voor in dat iedere jongerenwerker een coach krijgt.

Mag je wel bidden als je niet gelooft?

Dat blijkt echter niet genoeg. Jongerenwerkers geven aan dat ze ook Bijbelkennis missen. Welk verhaal is op welke situatie van toepassing? En wanneer is een filmpje of boek geschikt? Om die kennis en vaardigheden te beheersen, is training nodig. Dit is de reden dat YfC Zwolle een app ontwikkelt waarin we voor allerlei geloofsvragen van jongeren dieper ingaan op de (Bijbelse) achtergronden ervan en handvatten geven voor toepassing van die kennis in het gesprek met een jongere.

Relatie

Het onderzoek richtte zich uiteindelijk vooral op YfC Zwolle en de jeugdwerkers. Dit komt omdat de vragen van de jongeren vaak al klaarliggen. Een mooi voorbeeld daarvan is een 14-jarige jongen die regelmatig langskomt bij de pannakooi. Met hem hebben we al drie jaar contact. Hij heeft veel vragen en dacht enkele jaren geleden al na over Jezus, diens dood en de betekenis daarvan voor de mensen op aarde. Het enige wat ontbrak was een jongerenwerker die zich capabel voelde om daarover het gesprek met hem aan te gaan. Wij hopen dat de app de jeugdwerkers zal helpen om gesprekken te voeren op een manier die past bij henzelf en bij de jongeren.

Daarnaast blijft het uiteraard erg belangrijk om echte relaties aan te gaan en te onderhouden. Zonder een goede relatie kun je dergelijke gesprekken sowieso niet voeren. Zo bouw ikzelf aan relaties door in de stad met een jongere een kop koffie te drinken, een rondje met hen te wandelen of hen thuis uit te nodigen. Een ander heeft vooral contact via sociale media, tijdens het voetballen, of door een meidenclub op te starten. De uitvoering kan verschillen, maar het opbouwen van een relatie is cruciaal.

Standvastig

In het jongerenwerk zijn dus meerdere generaties en vaardigheden nodig. Mensen met levenservaring, om een coach te kunnen zijn voor de jongerenwerkers. Mensen die geregeld een maaltijd willen koken, zodat de werkers energiek de straat op kunnen. Mensen die standvastig bidden voor de jongeren, die soms zo veel meemaken in hun leven. Denk daarom niet te snel: ik ben niet nodig in het jeugdwerk. We kunnen altijd mensen gebruiken.

Agenda

6 april: Jaarlijkse dag voor tienermeiden van Huis van Belle. In de CHE, met apart programma voor ouders en jeugdleiders. Zie www.huisvanbelle.nl/belledag.

20 april: PaasChallenge 2019. Een interactief spel als kennismaking met het paasverhaal. Zie jop.nl/themas/vieren-en-ontmoeten/paaschallenge-2019.

7-8 mei: INNOV8-conferentie ‘ME & YOUth’. Zie www.missienederland.nl/innov8-conferentie-2019.

18 mei: Trainingsdag van Evangelie & moslims en stichting Gave voor kinderwerkers die contact hebben met migranten en/of vluchtelingen. Zie www.gave.nl/agenda/trainingsdag-kinderwerk.

Media/tips

Zie voor meer info over het onderzoek ‘Geloofsvragen van seculiere jongeren’: goo.gl/XXw8Cp.

Jonathan Pellegrom, Als christen aansluiten bij jongeren van de straat. Handboek missionair jongerenwerk, Driebergen (Agape), 2016. Zie agape.nl/handboek-missionair-jongerenwerk.

Wil jij je ook inzetten voor jongeren(werkers)? Zijn er jongerenwerkers in jouw gemeente die deze app en trainingen goed zouden kunnen gebruiken? Of wil je meewerken aan het uitwerken van de vragen? Neem dan contact op met de auteur via lydia.vanseters@yfc.nl.