Toekomstloos

Bob Wielenga | 13 augustus 2016
  • Blog

Vorig jaar pochte Jacob Zuma, president van Zuid-Afrika, dat zijn partij, het ANC, het land zou regeren tot Jezus’ terugkomst op aarde. De gemeenteraadsverkiezingen in augustus dit jaar bezorgden het ANC zware verliezen, vooral in de stedelijke gebieden. Onmiddellijk kwam ik in de krant een cartoon tegen van Zuma die verschrikt over zijn schouder keek en Jezus over het water zag komen aanlopen, met het kruis over zijn schouder en een hand opgestoken in een vredesgroet. Het einde van het ANC-bewind was aangebroken. Zuma had zich vergist in zijn berekeningen.

Enkele dingen waren hier aan de hand en die wil ik graag kwijt.

Oppervlakkigheid

Zuid-Afrika staat bekend als een christelijk land met een beroemde zendingsgeschiedenis, duizenden kerken en opwekkingsbewegingen en kleurrijke symboliek. President Zuma – een aartstraditionalist, diep verankerd in de klassieke Zulucultuur – is bijvoorbeeld ook ere-lekenprediker in één of andere kerk van pseudo-charismatische signatuur. Niemand die daar echt van opkijkt.

Er was een predikant op de Republikeinse Conventie die Trump in gebed Gods zegen over zijn campagne toezegde, zonder dat de kwalijke kanten van deze moreel en politiek zeer onchristelijke man ook maar in de verste verte werden aangeraakt. (beeld Gage Skidmore / CC BY-SA 3.0)

Er was een predikant op de Republikeinse Conventie die Trump in gebed Gods zegen over zijn campagne toezegde, zonder dat de kwalijke kanten van deze moreel en politiek zeer onchristelijke man ook maar in de verste verte werden aangeraakt. (beeld Gage Skidmore / CC BY-SA 3.0)

Een beter voorbeeld: de hoogste rechter van het land, de president van het constitutioneel hof, is een erkend predikant in een serieuze charismatische kerk. Net als de leider van de officiële oppositie in het parlement. Er is scheiding van kerk en staat, vastgelegd in de wet, maar in de praktijk lopen de dingen nogal door elkaar heen.

Eén van de kwalen waar het christelijk geloof hier aan lijdt, is het gebrek aan kennis van het geloof dat men met de mond belijdt. Men heeft wel de klok horen luiden, maar weet meestal niet waar de klepel hangt.

Neem nou Zuma’s blasfemische opmerking dat zijn partij Zuid-Afrika zal regeren totdat Jezus terugkomt. Hij heeft dus ooit eens gehoord dat Jezus zal terugkomen. En hij gaat ervan uit dat dat moment nog oneindig ver in de toekomst ligt. Je hoeft er eigenlijk geen rekening mee te houden. Jezus’ terugkomst is verdwenen achter de horizon van de tijd, waar in Afrika toch al slordig mee omgegaan wordt. Maar als Hij toch nog eens op aarde verschijnt, ook in Zuid-Afrika, mag verwacht worden dat het ANC nog aan de macht is. Wat een arrogantie! En wat een ontstellend gebrek aan kennis van wat de terugkomst van de Heer inhoudt.

Over de wederkomst

De Bijbel leert dat de wederkomst ‘binnenkort’ verwacht mag worden en dat er dringend naar uitgekeken moet worden vanwege de nood der tijden. We kunnen dat moment niet berekenen en moeten er met geduldig ongeduld naar blijven uitkijken. We mogen het zeker niet op de lange baan schuiven.

Als de Heer terugkeert, komt Hij om de dingen recht te zetten. We worden tot verantwoording geroepen voor Hem als rechter. De laatste dag is ook oordeelsdag, waarover in het Oude Testament in felle kleuren geschreven wordt. Het Nieuwe Testament verzacht die felle kleuren beslist niet. Als christenen zullen we ‘de dans’ niet ontspringen. Dus als we de rechter niet ook als onze advocaat hebben, zou ons dat bevreesd moeten maken.

Heel dit Bijbelse onderricht over de terugkeer van Jezus is in Zuma’s politieke kwinkslag verdwenen, als hij er al ooit van gehoord heeft. Het christelijk geloof verdampt bij hem tot saillante uitspraken om punten te scoren in een politiek debat en daarmee overtreedt hij het derde gebod.

Het derde gebod

Het overtreden van het derde gebod is ook schering en inslag in een ander ‘christelijk’ land: Amerika. Miljoenen Amerikaanse, meestal evangelische, christenen steunen Donald Trump in zijn mars naar het presidentschap. Theologen van naam adviseren hun om Trump te kiezen, ook al erkennen ze dat er moreel nogal wat bezwaren aan hem kleven.

Er was zelfs een predikant op de Republikeinse Conventie die Trump in gebed Gods zegen over zijn campagne toezegde, zonder dat de kwalijke kanten van deze moreel en politiek zeer onchristelijke man ook maar in de verste verte werden aangeraakt. Een ander identificeerde Hillary Clinton met de duivel.

Het christelijk geloof werd misbruikt voor een politiek doel. Nee, Jezus’ terugkeer werd niet genoemd. Alsof Hij nooit zal terugkeren om rekenschap te vragen over wat wij politiek hebben aangericht in de wereld waarover Hij als koning is aangesteld (1 Korintiërs 15:24). Als christenen zouden we toch beter moeten weten. Zeker in ‘God’s own country‘.

Geloofskennis

We klagen weleens over de soms tot in het absurde doorgevoerde scheiding van kerk en staat in ons land. We moeten het christelijk geloof buiten het openbare leven houden, het liefste helemaal binnenskamers. Maar ik denk dat dit altijd nog beter is dan de praktijk in Zuid-Afrika of Amerika, waar het erop lijkt dat het christelijk geloof toekomstloos beleefd wordt. Het is vooral beter voor het christelijk geloof zelf. Dat wil zeggen: voor de eer van God en de naam van onze Heer, die terugkomt. Het zal de diepgang van ons geloof ook ten goede komen. Eerlijk gezegd denk ik steeds vaker: waar is de geloofskennis gebleven – allereerst onder ons, gelovige christenen?

Over de auteur
Bob Wielenga

Ds. Bob Wielenga is emeritus predikant van de NGK Kampen en woonachtig in Zuid-Afrika.

Meest gelezen

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Jan Mudde
  • Kerkelijk leven
  • Predikantsprofiel

De afstand tussen Bob Wielenga en mij bedraagt ongeveer 9.300 km als we met elkaar beeldbellen via de smartphone van zijn vrouw Geertje. Vanaf 1980 woont en werkt Bob namelijk in Zuid-Afrika als zendeling, predikant en theoloog – Bob is tweemaal gepromoveerd aan de Universiteit van Zuid-Afrika te Pretoria. Sinds 2002 is hij met emeritaat, maar tot voor kort schreef en publiceerde hij volop. Momenteel is hij nog als docent verbonden aan het KwaZulu-Natal Missionary and Bible College. We hebben een gesprek waarin het woord ‘afstand’ de rode draad is.

Lees artikel
Gods blik op migratie

Gods blik op migratie

Koert van Bekkum
  • Column

En weer was er gedoe in Ter Apel. Houdt het dan nooit op? Nee, zolang de volken woeden – elders door oorlog en uitzichtloosheid, of hier met verzet tegen asiel als electoraal verdienmodel – zijn we er niet vanaf. Gelukkig beschikken Bijbellezers in Genesis 10 over een breder perspectief op geopolitieke verschuivingen en migratie. Deze ‘volkerentafel’ vertelt over de afstammelingen van Noachs zonen, Sem, Cham en Jafet. Nu is Genesis 10 vaak gebruikt voor een nogal statisch beeld van landen en volken. God lijkt ieder volk immers een vaste plek te geven. En inderdaad biedt het geslachtsregister een soort wereldkaart. Maar de tekst doet meer, er zit beweging in.

Lees artikel
Begin van Genesis – geschiedenis?

Begin van Genesis – geschiedenis?

Mark Janssens
  • Opinie

Ik geloof dat het begin van de Bijbel fundamenteel is. Niet voor niets opent de Bijbel met deze hoofdstukken. Is het begin van de Bijbel geschiedenis in onze westerse zin verstaan? Dat is de vraag in het artikel van collega Ulbe van der Meer (‘De slang heeft niet gesproken’, Onderweg, mei 2026) en de reacties daarop in het nummer van juli 2026. Waarbij geschiedenis vooral betrekking heeft op feiten en concrete gebeurtenissen. Dan kun je aan de ene kant of aan de andere kant uitkomen, al dan niet met voorzichtigheid en nuances. 

Lees artikel
De mythe van de schuldige omstander?

De mythe van de schuldige omstander?

Louren Blijdorp
  • Boekbespreking

De Breepleinkerk in Rotterdam siert de cover van het indrukwekkende boek van Geert Hovingh. In die kerk verborgen de latere Kamper ethicus dr. Gerrit Brillenburg Wurth en zijn vrouw Gerda van Leeuwen samen met kostersechtpaar Jacobus en Annigje de Mars-Ouwens, 34 maanden lang zeven joodse onderduikers. Een van hen werd geboren tijdens de onderduik, in de kosterswoning. Het is een van de bijna onuitputtelijke hoeveelheid verhalen die Hovingh op tafel heeft gelegd.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief