Column: Felicitatie

Vlak voor het coronavirus de Europese universiteiten platlegde, reisde ik per spoor naar Bazel voor de Antrittsvorlesung van Benjamin Kilchör als hoogleraar Oude Testament aan de Staatsunabhängige Theologische Hochschule. De banden tussen de kleine orthodox-protestantse universitaire theologische opleidingen in Europa zijn nauw. Vaak is hun geschiedenis ook met elkaar vervlochten.

Samuël Külling, de oudtestamenticus die in 1970 de opleiding in Bazel oprichtte, was in 1964 aan de Vrije Universiteit gepromoveerd en onderhield goede banden met zijn vrijgemaakt-gereformeerde collega’s in Kampen. In Bazel was hij op zijn beurt de leermeester van theologen die het Bijbelinstituut België vanaf 1981 omvormden tot de Evangelische Theologische Faculteit in Leuven. En Leuven was weer de plek waar meerdere van de huidige hoogleraren in Bazel hun doctoraat haalden.

Antithetische houding is veranderd in een open dialoog

Deze gezamenlijke wortels zijn behulpzaam in een tijd waarin de eigen identiteit van de instellingen nog fier overeind staat, maar de felle antithetische houding is veranderd in een open dialoog met andersdenkenden. We nemen elkaar mee in projecten en helpen elkaars netwerken te verbreden. Bovendien praten Benjamin en ik op congressen bij een biertje graag door over wat het vandaag betekent Bijbelwetenschapper te zijn. Alle reden om even namens Leuven en Kampen een felicitatie over te brengen (zonder handen te schudden).

De boodschap van zijn lezing was eenvoudig: als je een Bijbelpassage niet begrijpt, kun je beter verder zoeken naar de betekenis ervan dan dat je de tekst aanpast of in de rede valt. Neem Exodus 19-24. Op het eerste gezicht is hier niet duidelijk op welke plek God, Mozes, de oudsten en het volk Israël zich tijdens de verbondssluiting bij Sinaï bevinden. Tot je ontdekt dat de gradaties in het naderen tot God en Gods naderen tot de mensen op en rond de berg precies dezelfde zijn als later bij de tabernakel.

Dat geeft toch weer te denken. Over het boek Exodus en de heiligheid van de HEER. En niet minder over zijn ultieme nadering en aanwezigheid in Jezus, Immanuël, God met ons.