Els van Dijk doet dringend appèl in nieuw boek

Denk eens na over de vraag wat je verlangen is als je jongeren om je heen ziet. Betrek je daar vooral de vaak verlammende gebrokenheid van ons bestaan bij, of juist het perspectief van Gods koninkrijk dat we verwachten? Dit soort indringende vragen stelt Els van Dijk in haar onlangs verschenen boek Oefenen in verlangen. Ze wil volwassenen overtuigen van hun verantwoordelijkheid richting jongeren.

Els van Dijk: ‘Op de bodem van onze digitale samenleving huist heimwee naar verbondenheid en erkenning.’

Al lezende ervaar ik als volwassene een dringend appèl om op zoek te gaan naar het verlangen van jongeren. Om dit verlangen te kunnen ontdekken, is het belangrijk dat jongeren werkelijk verbinding ervaren met volwassenen. En dan gaat het niet om methoden of stappenplannen, maar om een kerkelijk klimaat, een omgeving waarin jongeren en volwassenen elkaar écht ontmoeten. Dat is een omgeving waarin jongeren niet worden veroordeeld vanwege hun gedrag, maar waar gezocht wordt naar de redenen achter het gedrag.

Als volwassenen moeten we met hart en ziel luisteren naar jongeren. Daarbij gaat het niet om de antwoorden die wij geven, omdat de kans aanwezig is dat we dan blijven steken in symptoombestrijding. Nee, we moeten onze verantwoordelijkheid nemen en zoeken naar het verlangen van de jongeren. ‘Opvoeders moeten ervoor staan de juiste vragen te willen stellen en zij moeten kunnen en willen luisteren’, schrijft Van Dijk (p. 22).

Hier ervaar ik een spanning. Het vraagt een flinke investering in tijd om jongeren echt te zien en om zo’n zoekende houding van volwassenen richting jongeren inhoud te geven. Maar lukt dat ook? Ervaren jongeren dat? Ik denk vaak niet, omdat we leven in een gebroken wereld en we toch vooral zoeken naar antwoorden. Als adviseur krijg ik vaak het verzoek om antwoord te geven op vragen over het omgaan met jongeren. En dan begin ik eerst bij hun verlangen.

Verbeelding

Van Dijk legt terecht de vinger bij het ontbreken van werkelijk contact. Ze typeert dit als de grootste ziekte van deze tijd: ‘De mens is het contact met zichzelf, met de dingen, met de mensen en met God kwijtgeraakt. Zo zie je het geheim van de ander niet en slaat de eenzaamheid toe. Op de bodem van onze digitale samenleving huist heimwee naar verbondenheid en erkenning en leeft het diepste verlangen om gezien te worden!’ (p. 65)

Hierin zie je de hunkering weer terugkomen waarover ze schreef in haar eerdere boek De hunkerende generatie. Wees je bewust van de samenleving waarin we leven en het verlangen dat er leeft. Voor jongeren is het erg belangrijk dat er volwassenen zijn die tot de verbeelding spreken. Volwassenen die het belang van ontmoeting en vorming zien.

Het gaat niet alleen om kennisoverdracht naar jongeren toe, maar om het uitnodigen van jongeren tot nieuwe mogelijkheden. Volwassenen moeten hen meenemen naar nieuwe vergezichten en helpen met persoonlijke groei. Ga in dialoog met jongeren en vertel verhalen. Draag bij aan de kracht van de verbeelding en ervaar dat echte vorming haaks staat op de meetbare en prestatiegerichte cultuur waarin wij leven.

Hartstochten

Het is de kans om te oefenen in het verlangen waar jongeren, maar vooral volwassenen zelf, in moeten investeren. Dit boek is daarom vooral een boodschap voor volwassenen om hun eigen verlangens na te gaan en zout en licht te zijn in het leven van jongeren. Gaan we als volwassenen en voorbeelden voor geld en aards geluk, of verlangen we naar een hoger bestaan?

Ontmoet de jongeren en leer hen leven als burgers van twee koninkrijken. Ontdek hun hartstochten en verlangens. Zijn die slechts gericht op het hier en nu (vaak wel) of kun je als volwassene het andere perspectief van Gods koninkrijk bieden? Dat kan jongeren helpen zich los te maken van maskers, leugens en het opdringerige van de wereld om hen heen.

Tegelijk confronteert deze benadering de volwassene met zichzelf en zijn passies en persoonlijke perspectieven. Hebben wij als volwassenen de werkelijkheid van het hier en nu voor ogen of het perspectief van Gods koninkrijk? Die spiegel houdt Els van Dijk ons voor.

Tips

• Lees het boek Oefenen in verlangen van Els van Dijk.
• Beleg als jeugdwerkers aan het begin (of aan het eind) van het seizoen een avond over de passie en motivatie van de jeugdwerkers. Adviseurs van het NGJ en het Praktijkcentrum helpen graag bij de invulling van zo’n avond.
• Lees nog eens de laatste alinea van het artikel. Heb jij als volwassene de werkelijkheid van het hier en nu of het perspectief van Gods koninkrijk voor ogen?
• Het gaat er bij het aanwakkeren van verlangens niet om dat wij kant-en-klare antwoorden geven. Goed luisteren en vragen stellen zijn de sleutels om jongeren te laten oefenen in verlangen. Realiseer je daarbij wel dat veel jongeren niet weten waar hun passie ligt. Dat is normaal en hoort bij hun levensfase. Ze zoeken naar concrete antwoorden. Geef daarom als ze erom vragen wel eerlijke antwoorden.

Agenda

• EO-Jongerendag op zaterdag 6 juni 2015 in de Gelredome in Arnhem. Zie www.eo.nl/beam/evenement/eojongerendag/reserveren.
• Christelijk festival Graceland van 14-16 augustus 2015 op landgoed Velder in Liempde. Info en tickets via gracelandfestival.nl.
• Teenstreet van 1-8 augustus 2015 in Offenburg (D). Zie voor meer informatie en aanmelding www.teenstreet.nl.