De kerktuin als groen getuigenis

Embert Messelink | 2 april 2016
  • Wandelen met God

De laatste tijd ben ik in de ban van een klein plantje met een bijzondere schoonheid. Een bloemetje met zes langgerekte, gele blaadjes in stervorm. Op een rank steeltje strekken de bloemblaadjes zich uit naar de hemel. Het is niet alleen het uiterlijk, maar ook het verhaal erachter dat me fascineert. In al zijn kleinheid looft hij de schepper.

In de tuin staat een plantje dat alles te maken heeft met de God die binnen wordt grootgemaakt. (beeld Bart Wullings/Buiten-Beeld)

In de tuin staat een plantje dat alles te maken heeft met de God die binnen wordt grootgemaakt. (beeld Bart Wullings/Buiten-Beeld)

De naam van het plantje – akkergeelster – suggereert dat je hem doorgaans op akkers vindt. Vroeger was dat misschien zo, maar dat is echt verleden tijd. De akkergeelster komt nog op enkele plekken voor in Gelderland. En wat zijn de beste plekken om hem te vinden? Rond oude buitenplaatsen en – jawel! – in kerktuinen en kerkhoven. Deze zeldzaamheid houdt zichzelf staande dicht bij de kerk. Daar looft hij de schepper. Kijk maar eens goed naar zijn vorm.

Tempel

De akkergeelster kwam op mijn pad toen we een geschikte foto zochten voor een nieuw programma van de christelijke natuurbeweging A Rocha. Het programma ‘Hart voor de schepping’ wil kerken ondersteunen om oog te krijgen voor Gods schepping, de natuur te beleven en er ook echt voor te zorgen, door de natuur in kerkgebouw en -tuin een kans te geven. Dit plantje, met op de achtergrond die monumentale kerk, vangt alles in één beeld. Een kerktuin die Gods grootheid in de schepping laat zien – wat is er mooier dan dat?

Psalm 84 bezingt de mus en de zwaluw die in de tempel hun plekje hebben gevonden en er zelfs broeden. De psalmdichter benijdt de vogels: ze zijn zo dicht bij God, dat zou hij ook willen! God – mens – natuur, wat mij betreft horen ze bij elkaar. Een kerkgebouw waar gierzwaluwen en vleermuizen huizen is een lofzang op de schepper. Jaag ze dus niet weg, maar koester ze! En een tuin met akkergeelster of andere planten en insecten vormt een groen getuigenis: de mensen in deze kerk geven ruimte aan alles wat God met liefde heeft gemaakt.

Bijenhotel

De Morgensterkerk in Den Haag (GKv) heeft dat goed begrepen. Het kerkgebouw ligt aan een park – een nogal kaal park. Gemeentelid Gijsbert Pellikaan zegt daarover: ‘De groene percelen rond het gebouw vragen om een nieuwe invulling. A Rocha denkt mee over een plan. We moeten rekening houden met een aantal randvoorwaarden, zoals onderhoud en veiligheid. Ik zie mogelijkheden voor de aanleg van een kleurrijke tuin rond ons kerkgebouw, met bloemen en struiken voor insecten, een bijenhotel en een aantal nestkasten. Ik hoop dat straks het vernieuwde gebouw in combinatie met een mooie tuin een opvallende en uitnodigende uitstraling heeft op de omgeving. We zijn al een groene kerk, maar we zien het als onze missie op alle fronten te blijven verduurzamen.’

Als NGK’er in Amersfoort-Zuid kerk ik in een schoolgebouw. Niets mis mee, het Corderius is al jaren echt ons thuis. Maar wat ik misschien nog het meeste mis, is een echte kerktuin. Zo’n mooie, waarin af en toe wat getuinierd wordt, maar ook niet te veel. Waar je zomaar op verrassingen kunt stuiten. Een scharrelende egel, of een plantje dat je nooit had verwacht. Vlinders die ronddwarrelen, nestelende mezen, zoemende hommels, noem maar op.

Jaloers

Jaap Gijsbertsen, programmaleider van ‘Hart voor de schepping’, bekeek de foto van de akkergeelster eens goed en ontdekte op de achtergrond het gebouw van zijn eigen PKN-gemeente! Zondags zat hij na de dienst buiten met zijn neus op de grond. En jawel: de eerste akkergeelsterren stonden net in bloei! Jaap is intussen in de pen geklommen voor het kerkblad, want de gemeente moet weten dat er in de kerktuin iets bijzonders te beleven is. Er staat een plantje dat alles te maken heeft met de God die binnen wordt grootgemaakt. Een plantje dat zijn plek moet houden en waar ze samen voor kunnen zorgen. U begrijpt: ik ben een beetje jaloers.

Webtip
www.hartvoordeschepping.arocha.nl

Over de auteur
Embert Messelink

Embert Messelink is zelfstandig tekstschrijver.

Meest gelezen

Genesis 3 is een profetische vertelling

Genesis 3 is een profetische vertelling

Ulbe van der Meer
  • Opinie

Honderd jaar geleden sprak de synode van de Gereformeerde Kerken uit dat het spreken van de slang in Eden een zintuigelijk waarneembaar feit was. Ds. Jan Geelkerken zag dat anders en werd uit zijn ambt gezet. Aan dit ‘jubileum’ is tot nu toe slechts een podcast (Dick en Daniel geloven het wel #238) gewijd en een paar verhalen uit de oude doos in het Nederlands Dagblad. Moeten we ervan uitgaan dat het vandaag niet meer zo van belang is hoe je deze tekst leest?

Lees artikel
Waarom het begin van Genesis ook over geschiedenis gaat

Waarom het begin van Genesis ook over geschiedenis gaat

Koert van Bekkum
  • Verdieping

Verwijst het begin van Genesis naar dingen die zijn gebeurd? Of spreken de hoofdstukken vooral over ons menselijk bestaan als zodanig, en over hoe God redt? Het laatste natuurlijk, aldus ds. Ulbe van der Meer afgelopen mei in dit blad. Laten we het profetisch-symbolische karakter van het paradijsverhaal omarmen. Dan zijn we af van ingewikkelde discussies over historiciteit, leren mensen hoe mooi en krachtig de Bijbel spreekt, en werpen we geen onnodige drempels op voor jongeren en buitenstaanders. 

Lees artikel
Waarom in het kerkblad Onderweg mag klinken dat de slang in het paradijs niet sprak

Waarom in het kerkblad Onderweg mag klinken dat de slang in het paradijs niet sprak

Redactie
  • Redactioneel

Er is alle reden om binnen de Nederlandse Gereformeerde Kerken van gedachten te wisselen over hoe je het begin van Genesis leest en welke plek de zondeval daarin inneemt. Reina Wiskerke besprak in haar column het opinieartikel van dominee Ulbe van der Meer over Genesis 3 (ND 6 juni, link). Ze vroeg zich daarin af waarom Onderweg, maandblad voor de Nederlandse Gereformeerde Kerken (NGK), zijn opvatting ‘dropt’ bij de lezers, zonder reflectie op de noodzakelijkheid, reikwijdte en consequentie van zijn opvatting.

Lees artikel
Het geheim van de kerk

Het geheim van de kerk

Cors Visser
  • Boekbespreking

Het was de ondertitel die me naar dit boek deed grijpen: herontdekken wat de kerk is. Na het omslaan van de laatste bladzijde was er een lichte teleurstelling. Dit boek gaat niet in de eerste plaats over de kerk. Maar naast teleurstelling was er ook een aangename verrassing: Wright werpt nieuw licht op Handelingen en ja, ook een beetje op de kerk. Wat de Britse nieuwtestamenticus doet, is de lezer in iets meer dan 200 bladzijden meenemen door heel Handelingen. Elk hoofdstuk behandelt drie of vier hoofdstukken, met uitzondering van Handelingen 1 en Handelingen 17 – die krijgen beide een eigen hoofdstuk. Door deze aanpak zit er vaart in het boek en komen de kwaliteiten van Wright naar voren: grote lijnen trekken en vergelijkingen maken met andere Bijbelboeken en verhalen. Voor mensen die Tom Wright doorgaans wijdlopig en ongestructureerd vinden – zoals ikzelf – is dit boek een stuk prettiger leesbaar. Een aantal hoofdthema's uit eerder werk komt voorbij: de nadruk op de opstanding van Jezus, het koninkrijk van God en de ontmoeting van hemel en aarde. Via Handelingen valt daar weer nieuw licht op.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief