Het hoogste geluk

Wolter Rose | 26 november 2016
  • Woordzoeker

Ik ben verrukt van wat mij is toebedeeld.
(Psalm 16:6)

De omstandigheden van de bidder die deze woorden uitspreekt zijn zo te zien niet bepaald gunstig: de bidder zoekt bescherming bij God, hij moet bij Hem schuilen (vers 1). Als iemand op zo’n moment spreekt over iets wat hem gelukkig maakt, dan wil je weten waar hij zo verrukt van is: wat is hem toebedeeld? Volgens sommigen gaat het om een concreet stuk land dat God hem gegeven heeft (‘Een lieflijk land is voor mij uitgemeten’, vers 6 NBV). Die mogelijkheid moeten we zeker overwegen, zolang we ons maar realiseren dat het woord ‘land’ in de vertaling is toegevoegd.

(beeld Patramansky/iStock)

(beeld Patramansky/iStock)

Een mogelijkheid die we ook moeten overwegen, is dat niet iets wat God gegeven heeft, maar God zelf het deel is dat de bidder ontvangen heeft en waar hij zo verrukt van is. Dat sluit goed aan bij het voorafgaande vers:

Nee, de HEER is mijn erfdeel, mijn levensbeker,
mijn lotsbestemming ligt in uw handen;
voor mij is het meetlint gelukkig gevallen,
ja, ik ben opgetogen over dit bezit.
(Psalm 16:5-6, Willibrordvertaling)

Eerder in zijn gebed had de bidder iets vergelijkbaars gezegd:

Ik zeg tot de HEER: ‘U bent mijn Heer,
mijn geluk, niemand gaat U te boven.’
(Psalm 16:2)

Het is prachtig wanneer iemand zijn dankbaarheid verwoordt voor iets wat hem gegeven is: ik ben heel blij met wat u mij gegeven hebt. Deze bidder doet er nog een schep bovenop. Hij is (ook nog) blij met iets anders. Het grootste geschenk dat God hem heeft gegeven is zichzelf, God in eigen persoon.

‘U bent mijn geluk.’ JHWH is voor deze bidder het ultieme geluk en er is niets wat daar iets vanaf doet of daar bovenuit gaat. Zijn God staat wat hem betreft ongeslagen op eenzame hoogte. Er is concurrentie genoeg (verzen 3-4), maar JHWH laat die ver achter zich (‘niemand gaat U te boven’).

Voor de bidder was het een ontdekking met grote gevolgen. Er was een tijd dat hij andere goden en machten vereerde (vers 3). Als deze bidder luistert naar de naam David, dan betekent het dat er een tijd in het leven van David is geweest dat hij andere goden vereerde. Dat is nu verleden tijd (vers 4: ‘niet langer ligt hun naam op mijn lippen’). Hij heeft afscheid genomen van zijn goden van vroeger. Er is maar één God en als je Hem hebt, bezit je alles.

Overvloedig

Andere goden en machten kunnen grote aantrekkingskracht op mensen hebben. Maar uiteindelijk brengen ze geen geluk. Eerder het omgekeerde, zoals de bidder uitspreekt in de woorden waarmee hij afscheid van ze neemt: ‘Wie u volgt, wacht veel verdriet’ (vers 4).

Neem dan JHWH: Hij is de bron die vreugde geeft. Bij deze God voelt de bidder zich veilig. Zijn hele mens zijn – de bidder noemt hart, ziel, en lichaam – is erbij betrokken. En de vreugde is niet maar voor een moment: het gaat om overvloedige vreugde die blijft, zelfs over de grens van leven en dood heen (vers 11). Deze bidder kan zijn geluk niet op.

Om over na te denken
‘Als je God hebt, dan heb je alles.’ Op welke momenten kun je dat beter beseffen: als de zon schijnt, of juist als het stormt? Als je zegt: als de zon schijnt – wat heb je dan in handen op de dag dat het stormt? Als je zegt: als het stormt – kun je dan nog wel onbezorgd genieten op de dag dat de zon schijnt?

Over de auteur
Wolter Rose

Wolter Rose is universitair hoofddocent Semitische talen, geschiedenis en cultuur van het Oude Nabije Oosten aan de TU Kampen.

Meest gelezen

Waarom het begin van Genesis ook over geschiedenis gaat

Waarom het begin van Genesis ook over geschiedenis gaat

Koert van Bekkum
  • Verdieping

Verwijst het begin van Genesis naar dingen die zijn gebeurd? Of spreken de hoofdstukken vooral over ons menselijk bestaan als zodanig, en over hoe God redt? Het laatste natuurlijk, aldus ds. Ulbe van der Meer afgelopen mei in dit blad. Laten we het profetisch-symbolische karakter van het paradijsverhaal omarmen. Dan zijn we af van ingewikkelde discussies over historiciteit, leren mensen hoe mooi en krachtig de Bijbel spreekt, en werpen we geen onnodige drempels op voor jongeren en buitenstaanders. 

Lees artikel
Waarom in het kerkblad Onderweg mag klinken dat de slang in het paradijs niet sprak

Waarom in het kerkblad Onderweg mag klinken dat de slang in het paradijs niet sprak

Redactie
  • Redactioneel

Er is alle reden om binnen de Nederlandse Gereformeerde Kerken van gedachten te wisselen over hoe je het begin van Genesis leest en welke plek de zondeval daarin inneemt. Reina Wiskerke besprak in haar column het opinieartikel van dominee Ulbe van der Meer over Genesis 3 (ND 6 juni, link). Ze vroeg zich daarin af waarom Onderweg, maandblad voor de Nederlandse Gereformeerde Kerken (NGK), zijn opvatting ‘dropt’ bij de lezers, zonder reflectie op de noodzakelijkheid, reikwijdte en consequentie van zijn opvatting.

Lees artikel
Kerknieuws juni 2026

Kerknieuws juni 2026

Redactie
  • Kerknieuws

Op 15 mei is ds. Johannes Theodoor Jonkman overleden. Hij werd op 13 januari 1950 geboren in Groningen en studeerde theologie in Kampen. In 1983 werd hij door GKv Drachten Zuid-Oost uitgezonden als zendingspredikant naar Kalimantan Barat (Indonesië). In 2000 werd hij gemeentepredikant in NGK Hardenberg-Centrum, waar hij vanaf 2015 aan verbonden was als emerituspredikant. De NGK Hardenberg-Centrum telt ruim 550 leden. Binnenkort verschijnt op onderwegonline.nl een in memoriam over ds. Jonkman.

Lees artikel
Professorsprofiel: Myriam Klinker-de Klerck

Professorsprofiel: Myriam Klinker-de Klerck

Lyanne De Haan-Wilts
  • Kerkelijk leven
  • Professorsprofiel

Ik ontmoet Myriam digitaal. Haar vakantie is net voorbij en dat is te zien, ze kijkt ontspannen met een kop thee de camera in. Toch geeft ze aan dat vakantie iets ingewikkelds heeft. Het leven als hoogleraar is gefragmenteerd en kent een permanente druk. De rust die vakantie brengt is elke keer weer even wennen. De adrenaline van haar dagelijks leven moet eruit en ze vindt het lastig om geen grip op zaken te hebben. Tegelijk hoopt ze dat ze de rust van de afgelopen vakantie mee kan nemen in haar werk van de komende tijd.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief