Tienduizenden jongeren naar de kerk in Frans klooster

Het aantal jongeren dat zich religieus noemt, neemt al jaren af. Toch trekt de Franse kloostergemeenschap in Taizé jaarlijks tienduizenden jongeren. Ook in de week van 21 tot en met 28 oktober 2018 vonden ruim drieduizend jongeren hun weg naar Taizé. Drie keer per dag volgden ze een kerkdienst, zeven dagen lang. Wat maakt deze Franse kloostergemeenschap toch zo populair?

Over de zanderige weg bezaaid met grove steentjes lopen tientallen jongeren. Op de banken die in driehoekvorm zijn geplaatst, probeert een groep jongeren hun evenwicht te bewaren bij the foot game, ook wel Taizé twister genoemd. Het winkeltje, waar snoep, chips, drinken en vergeten basisbenodigdheden zoals tandenborstels en slaapzakken verkocht worden, wordt volledig gerund door jongeren.

Taizé draait op jongeren. Uit recent onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat in 2017 nog maar 43,5 procent van de 15- tot 18-jarigen en 32,8 procent van de 18- tot 25-jarigen zichzelf religieus noemde. In 2010 was dat nog respectievelijk 51 procent en 48 procent. Dat steeds minder jongeren zichzelf religieus noemen, is hier niet te zien. Taizé trekt jaarlijks tienduizenden jongeren.

Supervet

De 25-jarige Thomas is opgegroeid met Taizé. ‘Mijn vader was in de jaren zeventig vrijwilliger in Taizé. Hij raakte goed bevriend met de Schotse broeder Thomas. Ik ben naar hem vernoemd. Al sinds ik één jaar oud was, kom ik in Taizé. Het is een plek waar je thuiskomt, reflecteert en uitrust.’

Josefien (16) bezoekt Taizé voor het eerst. Ze wist al wel langer dat ze de kloostergemeenschap wilde bezoeken. ‘Toen ik 8 was, zag ik een poster van Taizé in het tijdschrift BEAM. Ik houd van reizen en het leek me leuk om ergens een week te zijn. Daarnaast kom ik niet vaak in een klooster, dat leek me supervet en een heel bijzondere ervaring.’

Wodka

Gert-Jan Segers, fractievoorzitter van de ChristenUnie in de Tweede Kamer, heeft Taizé ook bezocht. Hij merkte dat hij na veel politieke onderhandelingen op was en weer nieuwe energie nodig had. Die energie vond hij in Taizé. ‘Taizé is een plek om op adem te komen. Het is een plek van hoop. Ik sprak er met een jongen die geen christelijke achtergrond heeft. Een paar jaar geleden kwam hij met de middelbare school naar Taizé. Hij had acht flessen wodka meegenomen…’ De Nederlandse broeder Sebastiaan naast hem slaat verbaasd zijn handen voor zijn mond als hij dat hoort. ‘Dat mag helemaal niet!’

Gert-Jan Segers vervolgt zijn verhaal: ‘De buschauffeur had hen afgezet in het plaatsje Cluny, waar ze de berg naar Taizé op moesten lopen. Eenmaal aangekomen, werden ze helemaal geraakt door de sfeer in Taizé, door het vertrouwen dat ze kregen. Ze hebben geen druppel wodka gedronken.’

Laagdrempelig

Broeder Sebastiaan vertelt hoe belangrijk jongeren zijn in Taizé. ‘Jongeren worden ontvangen door jongeren. Ze maken met elkaar schoon, ze discussiëren met elkaar over Bijbelteksten. De jongeren krijgen hier enorm veel vertrouwen.’ De 22-jarige Lisanne bevestigt dat. ‘Met jongeren onderling onderhoud je hier een community. Het is een plek waar je geeft, maar waar je nog zo veel meer terugkrijgt.’ Thomas: ‘Taizé is gericht op het ontvangen van jongeren op een laagdrempelige manier. Doordat iedereen in Taizé zo open is, heerst er een bijna festivalachtige sfeer. Jongeren zijn op zoek naar een plek waar niet geoordeeld wordt, even weg van de drukte van het dagelijkse leven. Wat een jaar mij brengt, weet ik niet. De enige zekerheid is dat ik een week in Taizé ben. Het is net thuiskomen.’

Volgens Segers komen jongeren naar Taizé om op adem te komen. ‘De maatschappij is rusteloos en genadeloos. De druk is hoog. Er zijn nog nooit zo veel jongeren in de jeugdzorg beland. Ik hoop dat ook Nederland plekken als Taizé kent.’

Missionair

tekst Paul Smit

Het artikel van Vincie van Kerkhof haalt vooral één aspect van een verblijf in Taizé naar voren: het bijkomen van de druk die de samenleving op mensen en in het bijzonder op jonge mensen legt. Is dat iets nieuws? Nee, ook Jezus richtte zijn aandacht al op mensen die vermoeid waren en de broeders in Taizé doen dat in navolging van Hem. Onder andere daardoor is Taizé nog steeds een inspirerende plek voor jongeren. Het is een plek die rust geeft door het vaste dagelijkse ritme en de tijd om na te denken tijdens de vieringen. Het is ook een plek van acceptatie, want of je nu christelijk bent opgevoed of niet, iedereen mag hier zijn wie hij of zij is en de broeders nemen uitgebreid de tijd om op vragen in te gaan. En het is een plek van verdieping, in de stilte tijdens het gebed of in de Bijbelstudies met de broeders.

Door die rust, acceptatie en verdieping gaan jongeren op een andere manier dan ze gewend zijn naar Christus kijken. Ook de jongeren die thuis niet veel (meer) met de kerk hebben. In die zin is Taizé één van de meest missionaire plekken die ik ken.

Vincie van Kerkhof is studente journalistiek aan de CHE. Paul Smit is jeugdwerkadviseur bij het NGK Jeugdwerk. Met bijdragen van Anko Oussoren, adviseur bij het Praktijkcentrum, en Martine Versteeg, jeugdwerkadviseur bij het NGK Jeugdwerk.