Hartstochtelijk verlangen naar kerst

Roel Venderbos | 24 december 2016
  • Woordzoeker

Waarom, HEER, liet U ons afdwalen van uw wegen? Waarom hebt U ons onbuigzaam gemaakt, zodat wij geen ontzag meer voor U hadden?
(Jesaja 63:17)

In Jesaja 63:7 – 64:12 klinkt een hartstochtelijk verlangen naar kerst. Jesaja schreef het in de tijd van de Babylonische ballingschap. Een verschrikkelijke tijd voor iedereen die uitzag naar Gods koninkrijk. Wat kon dáár nu nog van terechtkomen? God had zijn grote beloften voor deze wereld verbonden aan twee pijlers: de tempel op Sion en het paleis van David. Maar de tempel was gesloopt, en de laatste prins uit het huis van David was weggevoerd. En mét die prins duizenden en duizenden Israëlieten. De hemel leek potdicht. Alsof de situatie van Gods volk – en daarmee van deze wereld – Hem helemaal niets meer interesseerde. Jesaja kan dat niet geloven, daarom richt hij zich toch tot de enige die kan helpen.

Verkeerde vrouw

(beeld ginosphotos/iStock)

(beeld ginosphotos/iStock)

Voordat Jesaja een beroep doet op God, duikt hij in de geschiedenis. Hij kan er dan gewoon niet omheen dat hij eerst God moet danken. God is steeds zo trouw en onbegrijpelijk liefdevol geweest. Ook al was er vaak reden toe, Hij liet zijn volk niet vallen. Hij wilde gewoon niet zonder hen. Kijk maar naar de tijd van Mozes en de reis door de woestijn. Hij bleef van zijn mensen houden, al trapten ze Hem vreselijk op het hart. Lees maar de boeken over de rechters, Samuël en de koningen. Het lijkt wel alsof God niet weg te branden is bij Israël, die verkeerde vrouw…

Tot nu, de tijd van Jesaja. Want nu lijkt God in een vijand veranderd. Altijd sprong Hij in de bres voor zijn volk, nu staat Hij lijnrecht tegenover hen. Zeker, zegt Jesaja, we hebben echt gigantisch veel boter (zonden) op ons hoofd. God, U hebt alle reden om met ons te stoppen (Jesaja 64:5-7). Maar dat zou betekenen dat wij door onze zonden een einde kunnen maken aan Gods liefde. Als dát zo is, blijven we nergens, Heer! (Jesaja 63:11b-15) Ons leven danken we aan uw barmhartigheid over ons. Daar zet U toch geen punt achter?!

Gedurfd

En dan volgen misschien wel de meest gedurfde zinnen uit de Bijbel: ‘Waarom, HEER, liet U ons afdwalen van uw wegen? Waarom hebt U ons onbuigzaam gemaakt, zodat wij geen ontzag meer voor U hadden?’ Hoe is het mogelijk dat dit vers een plaats kreeg in de Bijbel? Alsof het Gods schuld is wanneer wij Hem verlaten! Dat roept een heleboel vragen en gedachten op. Ik lees er óók het omgekeerde in, dat God de enige is die ons weer bij Hem terug kan brengen. Leiders van vroeger, zoals Abraham en Mozes, of inspirerende leiders vandaag kunnen ons uiteindelijk niet helpen. We moeten het van onze hemelse Vader hebben! Ook in de verlegenheid waarin wij als Nederlandse christenheid verkeren. Alleen al zo veel kerken die sluiten…

God, scheur toch alstublieft de hemel open en daal af! Als er één God is die dat zou kunnen en willen, bent U het. Zo smeekt Jesaja bij God. En het gebeurde. De hemel scheurde open, midden in de nacht: Jezus werd geboren. En straks gaat hij opnieuw open. Midden in de nacht van deze wereld. De nood van onze wereld laat Hem niet onbewogen. God blijft niet zwijgen. Kerst: word blij! Jezus is gekomen en zal opnieuw komen. De nacht der zonde zal verdwijnen, genade spreidt haar morgenrood.

Om over na te denken
Jesaja geeft een scherpe analyse van (de mensen) van zijn tijd, maar ook van zichzelf. Waarom blijft hij desondanks hoopvol? Hoe ga jij dit jaar in onze spannende wereld kerst vieren?

Over de auteur
Roel Venderbos

Roel Venderbos is deeltijd predikant van de NGK Kampen en deeltijd geestelijk verzorger in een verpleeghuis.

Meest gelezen

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Jan Mudde
  • Kerkelijk leven
  • Predikantsprofiel

De afstand tussen Bob Wielenga en mij bedraagt ongeveer 9.300 km als we met elkaar beeldbellen via de smartphone van zijn vrouw Geertje. Vanaf 1980 woont en werkt Bob namelijk in Zuid-Afrika als zendeling, predikant en theoloog – Bob is tweemaal gepromoveerd aan de Universiteit van Zuid-Afrika te Pretoria. Sinds 2002 is hij met emeritaat, maar tot voor kort schreef en publiceerde hij volop. Momenteel is hij nog als docent verbonden aan het KwaZulu-Natal Missionary and Bible College. We hebben een gesprek waarin het woord ‘afstand’ de rode draad is.

Lees artikel
Gods blik op migratie

Gods blik op migratie

Koert van Bekkum
  • Column

En weer was er gedoe in Ter Apel. Houdt het dan nooit op? Nee, zolang de volken woeden – elders door oorlog en uitzichtloosheid, of hier met verzet tegen asiel als electoraal verdienmodel – zijn we er niet vanaf. Gelukkig beschikken Bijbellezers in Genesis 10 over een breder perspectief op geopolitieke verschuivingen en migratie. Deze ‘volkerentafel’ vertelt over de afstammelingen van Noachs zonen, Sem, Cham en Jafet. Nu is Genesis 10 vaak gebruikt voor een nogal statisch beeld van landen en volken. God lijkt ieder volk immers een vaste plek te geven. En inderdaad biedt het geslachtsregister een soort wereldkaart. Maar de tekst doet meer, er zit beweging in.

Lees artikel
Begin van Genesis – geschiedenis?

Begin van Genesis – geschiedenis?

Mark Janssens
  • Opinie

Ik geloof dat het begin van de Bijbel fundamenteel is. Niet voor niets opent de Bijbel met deze hoofdstukken. Is het begin van de Bijbel geschiedenis in onze westerse zin verstaan? Dat is de vraag in het artikel van collega Ulbe van der Meer (‘De slang heeft niet gesproken’, Onderweg, mei 2026) en de reacties daarop in het nummer van juli 2026. Waarbij geschiedenis vooral betrekking heeft op feiten en concrete gebeurtenissen. Dan kun je aan de ene kant of aan de andere kant uitkomen, al dan niet met voorzichtigheid en nuances. 

Lees artikel
De mythe van de schuldige omstander?

De mythe van de schuldige omstander?

Louren Blijdorp
  • Boekbespreking

De Breepleinkerk in Rotterdam siert de cover van het indrukwekkende boek van Geert Hovingh. In die kerk verborgen de latere Kamper ethicus dr. Gerrit Brillenburg Wurth en zijn vrouw Gerda van Leeuwen samen met kostersechtpaar Jacobus en Annigje de Mars-Ouwens, 34 maanden lang zeven joodse onderduikers. Een van hen werd geboren tijdens de onderduik, in de kosterswoning. Het is een van de bijna onuitputtelijke hoeveelheid verhalen die Hovingh op tafel heeft gelegd.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief