Column: Dankdag

Het was wel ironisch dat een groot deel van de leraren juist op Dankdag staakte. Een extra bedrag van bijna een half miljard van het kabinet voor het onderwijs stemde slechts een dag tot dankbaarheid, overvallen als ze waren door deze vrijgevigheid, maar al gauw bleek dit gebaar niet genoeg.

Nu gun ik juffen en meesters alle goeds en vooral veel minder werkdruk, maar hun kortstondige waardering is kenmerkend voor onze tijd en samenleving. In een tijd waarin we zo veel rechten en comfort opgebouwd hebben en onszelf nauwelijks meer tijd gunnen voor reflectie, is genade gauw vergeten. Alles wat we er zomaar bij krijgen wordt gezien als iets wat we verdienen. Ook op een bonus hebben we recht. Wellicht is dat een van de redenen waarom Dankdag vieren zo moeilijk is geworden.

De collectezakken op die woensdagavonden
waren niet te tillen

Ik wil niet de goede ouwe tijd verheerlijken, maar ik voel nog altijd de oprechte, diepe dankbaarheid van de boeren op het Zeeuwse eiland waar ik opgroeide. De collectezakken op die woensdagavonden waren niet te tillen. De dienst was sober, de stille verwondering over Gods zegen over de oogst was voelbaar. Nu zijn de dankdagdiensten in mijn stad ook sober, maar dat komt meer door stille verlegenheid. De verbinding met de oogst die de predikant maakt, voelt kunstmatig, de tas met boodschappen voor de voedselbank die we meebrachten als afkopen.

Waarom is het in onze zuinige kerkcultuur zo moeizaam om God te danken voor al het goede dat Hij ons dag aan dag geeft? Andere culturen doen dat uitbundig, denk aan de joodse feestdagenkalender of aan Amerika, Canada en zelfs Japan. Daar vieren ze dat de aarde vrucht geeft en daardoor het leven mogelijk maakt. Niet altijd schrijven ze dat aan God toe, maar het stemt tot grote dankbaarheid op de vrije dag die ze met elkaar aan een rijk gevulde tafel doorbrengen. De kerk heeft hier een waardevolle traditie en voor velen nieuwe rituelen beschikbaar voor de samenleving. Dat begint door zelf onze dankbaarheid uitbundiger te uiten. Naar God, de schepping en onze naaste. Misschien met een spandoek op het Malieveld?