Verlangen naar verzustering

Een nieuw kerkverband waarin NGK en GKv samen optrekken. Ik kijk ernaar uit. Ik merk de verlangens om samen op te trekken en daarin kwetsuren uit het verleden te helen; om over kerkgrenzen heen te getuigen van dezelfde God en Heer Jezus Christus in een samenleving waar Gods aanwezigheid niet meer vanzelf spreekt. Is het niet onze taak om als kerken zusterlijk op te trekken en zoveel mogelijk één te zijn, voorbij nog aan de ‘G’ van gereformeerd? Denk hierbij aan de tekst uit het hogepriesterlijk gebed van Jezus tot zijn Vader in Johannes 17:21: ‘Laat hen allen één zijn, Vader.’

‘Ik bid niet alleen voor hen, maar voor allen die door hun verkondiging in Mij geloven. Laat hen allen één zijn, Vader. Zoals U in Mij bent en Ik in U, laat hen zo ook in Ons zijn, opdat de wereld gelooft dat U Mij hebt gezonden. Ik heb hen laten delen in de grootheid die U Mij gegeven hebt, opdat zij één zijn zoals Wij: Ik in hen en U in Mij. Dan zullen zij volkomen één zijn en zal de wereld begrijpen dat U Mij hebt gezonden, en dat U hen liefhad zoals U Mij liefhad’ (Johannes 17: 20-23).

Na het laatste pesachmaal met zijn leerlingen en vlak voor Hij wordt gevangengenomen, voert Jezus afscheidsgesprekken met zijn leerlingen. Hij bereidt ze voor op een situatie waarin ze zonder Hem verder moeten. Het gesprek mondt uit in een lang gebed waarin Jezus zich richt tot zijn hemelse Vader. Hij bidt om de eenheid en de bewaring van zijn discipelen en vervolgens ook voor de eenheid van allen die door hun verkondiging tot geloof komen: laat hen allen één zijn. Hij herhaalt deze bede om eenheid wel drie keer in: Johannes 17:21, 22 en 23.

Allen, zoals ook wij, westerse volgelingen van Jezus, zijn tweeduizend jaar later tot geloof gekomen door de verkondiging van zijn discipelen destijds. Helaas bracht de historie in de tussentijd scherpe verdeeldheid onder christenen. Het institutioneel samengaan van NGK en GKv in een nieuw kerkverband lijkt dus een stap in de goede richting. Maar moeten we niet verder gaan, richting CGK en PKN bijvoorbeeld? Belangrijk om die vraag te beantwoorden is een goed begrip van welke soort eenheid Jezus, in de context van het Johannesevangelie, voor ogen had.

Verzameltijd

Jezus’ gebed wortelt allereerst in de messiaanse verwachting zoals beschreven bij de oudtestamentische profeten en in Joodse geschriften. Anders dan hun buren, die vertrouwd waren met het veelgodendom, vereerden Joden slechts één God, Jahweh. Bij die ene God hoorde ook één volk (in de zin van ‘verenigd’). Helaas leeft dit volk sinds de ballingschap verspreid over de aarde. Sinds jaar en dag keek Israël uit naar de tijd waarin de messias, een koning als David, zou komen en de ene God zijn volk uit de verstrooiing zou verenigen onder zijn unieke heerschappij. Christenen geloven dat Jezus deze messias is. Na zijn kruisdood en opstanding is de verzameltijd aangebroken en heeft God bovendien zijn volk uitgebreid met vele niet-Joden. Tot op de dag van vandaag worden wereldwijd mensen uitgenodigd om in Hem te geloven en bij dit volk te horen. ‘Laat hen allen één zijn, Vader’, moeten we allereerst begrijpen tegen de achtergrond van deze messiaanse verwachting.

Het hele artikel lezen? Neem een (proef)abonnement op magazine OnderWeg en ontvang inloggegevens voor de website.