Nieuw bindingsformulier GKv landt goed in NGK

De vrijgemaakte synode heeft tijdens een extra vergadering op 16 januari een nieuw bindingsformulier voor ambtsdragers vastgesteld. De breed gedeelde moeite met de twee oude ondertekeningsformulieren is daarmee weggenomen. Ook vanuit de NGK wordt enthousiast gereageerd.

Het eerste verzoek om de ondertekeningsformulieren te herzien kwam van de GKv Groningen-Oost, die de formuleringen te streng vond. Dat gevoelen vond veel weerklank.

Het ging daarbij vooral om twee punten, meent Kornelis Harmannij, predikant van de GKv Eindhoven-Best en één van de deputaten Herziening Kerkorde, die het nieuwe formulier hebben opgesteld. ‘Allereerst de formulering dat de belijdenis “in alle delen geheel met Gods Woord overeenstemt”. Dat liet weinig ruimte voor nuanceverschillen, terwijl die in de praktijk wel degelijk voorkomen. In de tweede plaats dat iemand zijn handtekening moest zetten onder de dreiging van een mogelijke schorsing.’

Hoe heeft het nieuwe formulier deze bezwaren ondervangen? ‘Die sanctie staat er niet meer in’, zegt Harmannij. ‘Dat is nu opgenomen in de nieuwe Kerkorde, waarin staat dat een ambtsdrager geschorst wordt als hij in strijd handelt met het bindingsformulier. Maar vooral is van belang dat het bindingsformulier een positieve insteek tegenover de leer van de kerk vraagt (“voorgaan”, “uitdragen”, “handhaven”). De GKv wordt daarbij expliciet genoemd: je bindt je niet alleen aan bepaalde geschriften, maar verklaart je solidair met de vrijgemaakte kerken, die daarin hun geloof belijden.’

Overnemen

Ook binnen de NGK bestond weerstand tegen het oude formulier van de GKv. Maar het nieuwe formulier valt goed. ‘De GKv haalt de NGK links in’, stelt Kor Muller, emeritus NGK-predikant en lid van de commissie Kerkrecht en beroepszaken en de commissie voor Contact en samenspreking met andere kerken. ‘Het is een mooi, kort en eigentijds formulier.’

Kor Muller: ‘Het is een mooi, kort en eigentijds formulier.’

Muller had eerder al een concept van het nieuwe formulier te zien gekregen en daar kanttekeningen bij geplaatst. Hij is blij verrast dat zijn opmerkingen zijn gehonoreerd. ‘Ik zou er nu geen enkele moeite mee hebben om dit formulier over te nemen.’

‘Ronduit mooi’ vindt Muller de positieve insteek rond het uitdragen en handhaven van Gods Woord. Ook waardeert hij het onderscheid tussen ‘moeiten’ en ‘bezwaren’ bij de leer van de kerk. ‘Moeiten kun je in allerlei verbanden bespreken, blijvende bezwaren leg je voor aan de kerkelijke vergaderingen. De formulering van de GKv doet op dit punt meer recht aan de werkelijkheid dan die van de NGK.’

Er blijven wel verschillen met de NGK-formulieren. Muller vindt de NGK-toon hier en daar wat hartelijker en wijst erop dat de leer van de Bijbel en van de belijdenis bij de GKv strakker aan elkaar verbonden worden dan bij de NGK. Niettemin ziet hij het nieuwe formulier zonder meer als winst.

Tussen haakjes

Speelt het nieuwe bindingsformulier een rol in het contact tussen GKv en NGK? ‘De samensprekingen zijn geen reden geweest om het formulier aan te passen, maar als het resultaat binnen de NGK weerklank vindt, is dat mooi meegenomen’, zegt Harmannij. ‘Voordat je naar buiten kunt treden, moet je eerst duidelijk hebben wat voor jezelf belangrijk is. Voor ons was dat die positieve binding, primair aan de Bijbel (zoals ook in het NGK-formulier staat), maar ook aan de belijdenis van de kerk (opnieuw net als de NGK).’

Harmannij vervolgt: ‘Een misverstand bij het spreken over kerkelijke eenheid is dat we onze eigen kerkelijke gemeenschap even tussen haakjes zouden moeten zetten en dat we elkaar alleen als ‘losse’ christenen ontmoeten. Veel mooier is het om je eigen kerkelijke identiteit vast te houden en als kerkgemeenschappen elkaar op te zoeken en verder te trekken.’

Het nieuwe bindingsformulier ambtsdragers
Wij, ondergetekenden, verklaren van harte in te stemmen met de leer van de Bijbel, zoals die door de Gereformeerde Kerken in Nederland wordt beleden in de Nederlandse Geloofsbelijdenis, de Heidelbergse Catechismus en de Dordtse Leerregels. Wij beloven de gemeente voor te gaan in het spreken en leven vanuit dit ene evangelie. Wij beloven de waarheid van Gods woord openlijk uit te dragen, en te handhaven tegenover misleidende denkbeelden die binnen de kerk of uit de wereld opkomen.
Wanneer wij op een onderdeel van de leer verschil ervaren tussen de leer van de Bijbel en de inhoud van de genoemde belijdenisgeschriften, en onze moeite niet kan worden weggenomen, zullen wij onze bezwaren ter beoordeling voorleggen aan de kerkelijke vergaderingen.
Wanneer er vragen rijzen over onze eigen opvattingen of gedragingen, zijn wij eveneens bereid om ons tegenover de kerkelijke vergaderingen te verantwoorden.
Wij zullen ons in beide gevallen houden aan de aanwijzingen van de kerkelijke vergaderingen.