Gemeenten in gesprek over tucht

Praktijkcentrum | 20 januari 2017
  • Praktijklokaal

In 2015 zijn er binnen de GKv 107 mensen ‘afgesneden’ van de gemeente; binnen de NGK waren dat er 5. Het GKv-aantal is opvallend hoog: de laatste jaren is er sprake van een toename van het aantal mensen dat via een officiële beslissing wordt buitengesloten van de gemeente van Christus. Alleen: deze cijfers gaan over de laatste stap van kerkelijke tucht, niet over het (lange) traject ervoor. Is dat er nog steeds, en hoe taxeren en waarderen we dat?

De laatste jaren is er sprake van een toename van het aantal mensen dat via een officiële beslissing wordt buitengesloten van de gemeente van Christus. (beeld borzaya/iStock)

De laatste jaren is er sprake van een toename van het aantal mensen dat via een officiële beslissing wordt buitengesloten van de gemeente van Christus. (beeld borzaya/iStock)

Er zijn geluiden te horen dat de tucht niet meer van deze tijd is. Is het vooruitgang dat de tucht minder en in ieder geval anders functioneert dan vroeger, terwijl de Nederlandse Geloofsbelijdenis het bedienen van de tucht één van de drie kenmerken van Christus’ kerk noemt? Of is er sprake van kerkelijk verval?

De vraag hoe je in de kerk met de tucht omgaat, komt als vanzelf aan de orde als twee kerken elkaar ontmoeten en op weg zijn naar eenheid. De gemeenten van Langeslag (GKv) en Heino/Langeslag (NGK) gaan binnenkort met elkaar in gesprek over de notitie ‘In liefde op elkaar toezien’.

De kerk van Ommen-West (GKv) heeft besloten intern het gesprek over de tucht aan te gaan. Ds. Harrie de Hullu leidt twee leerdiensten erover. Die gaan niet alleen over de theorie van de tucht, maar willen vooral helpen om te komen tot onderling gesprek over het christelijk leven, over gebod en zonde. Want daar ligt volgens de predikant de moeite: ‘We praten als christenen met elkaar over van alles en nog wat. Maar het wordt moeilijker als je de ander, die dingen doet waar jij je zorgen over maakt, erop aanspreekt. Of is het misschien eerlijker om te zeggen dat we dat helemaal niet willen, elkaar aanspreken?’

Voorafgaand aan de leerdiensten heeft de kerkenraad zelf gepraat over de tucht: ‘We zeiden tegen elkaar dat we ons niet moeten laten aanpraten dat er geen tucht meer is in onze kerk en dat tucht niet meer in deze tijd past. Tucht is iets van alle tijden. Maar de manier waarop we ermee omgaan verschilt.’ In het kerkenraadsoverleg is de nadruk gelegd op het onderlinge gesprek in de gemeente.

Ook de GKv van Capelle-Zuid-West stelde eind 2016 het onderwerp aan de orde. Dat gebeurde door ds. Rob Vreugdenhil in een gemeentecatechese op zondagmiddag. De catechesemiddag kreeg een vervolg in een speciale gespreksavond kort daarna. Op die gemeenteavond sprak Vreugdenhil over de praktische toepassing van de tucht en de manier waarop de nieuwe GKv-kerkorde hierover spreekt. Volgens Vreugdenhil gaat het niet ‘om een randverschijnsel, maar over de kern van kerk-zijn’. Ook in Ommen kwam die kern van kerk-zijn aan de orde. Daar wijst men op de Nederlandse Geloofsbelijdenis, waarin de tucht als kenmerk van de kerk beleden wordt, naast de zuivere bediening van het Woord en het juiste gebruik van de sacramenten.

Webtips
www.onderwegonline.nl/8130-aan-de-slag-met-tucht
www.onderwegonline.nl/app/uploads/2014/11/OW-2-21-Tucht.pdf
blad-dienst.nl/portfolio/2015-winter
nogmeer.pastorklaas.nl/hc-zondag-31
www.praktijkcentrum.org/app/uploads/2013/08/tucht.pdf

Over de auteur
Praktijkcentrum

Het Praktijkcentrum (GKv) ondersteunt en begeleidt kerken bij het gemeente-zijn in een geseculariseerde cultuur. Zie www.praktijkcentrum.org.

Meest gelezen

Gods blik op migratie

Gods blik op migratie

Koert van Bekkum
  • Column

En weer was er gedoe in Ter Apel. Houdt het dan nooit op? Nee, zolang de volken woeden – elders door oorlog en uitzichtloosheid, of hier met verzet tegen asiel als electoraal verdienmodel – zijn we er niet vanaf. Gelukkig beschikken Bijbellezers in Genesis 10 over een breder perspectief op geopolitieke verschuivingen en migratie. Deze ‘volkerentafel’ vertelt over de afstammelingen van Noachs zonen, Sem, Cham en Jafet. Nu is Genesis 10 vaak gebruikt voor een nogal statisch beeld van landen en volken. God lijkt ieder volk immers een vaste plek te geven. En inderdaad biedt het geslachtsregister een soort wereldkaart. Maar de tekst doet meer, er zit beweging in.

Lees artikel
Begin van Genesis – geschiedenis?

Begin van Genesis – geschiedenis?

Mark Janssens
  • Opinie

Ik geloof dat het begin van de Bijbel fundamenteel is. Niet voor niets opent de Bijbel met deze hoofdstukken. Is het begin van de Bijbel geschiedenis in onze westerse zin verstaan? Dat is de vraag in het artikel van collega Ulbe van der Meer (‘De slang heeft niet gesproken’, Onderweg, mei 2026) en de reacties daarop in het nummer van juli 2026. Waarbij geschiedenis vooral betrekking heeft op feiten en concrete gebeurtenissen. Dan kun je aan de ene kant of aan de andere kant uitkomen, al dan niet met voorzichtigheid en nuances. 

Lees artikel
Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Predikantsprofiel: Bob Wielenga

Jan Mudde
  • Kerkelijk leven
  • Predikantsprofiel

De afstand tussen Bob Wielenga en mij bedraagt ongeveer 9.300 km als we met elkaar beeldbellen via de smartphone van zijn vrouw Geertje. Vanaf 1980 woont en werkt Bob namelijk in Zuid-Afrika als zendeling, predikant en theoloog – Bob is tweemaal gepromoveerd aan de Universiteit van Zuid-Afrika te Pretoria. Sinds 2002 is hij met emeritaat, maar tot voor kort schreef en publiceerde hij volop. Momenteel is hij nog als docent verbonden aan het KwaZulu-Natal Missionary and Bible College. We hebben een gesprek waarin het woord ‘afstand’ de rode draad is.

Lees artikel
De mythe van de schuldige omstander?

De mythe van de schuldige omstander?

Louren Blijdorp
  • Boekbespreking

De Breepleinkerk in Rotterdam siert de cover van het indrukwekkende boek van Geert Hovingh. In die kerk verborgen de latere Kamper ethicus dr. Gerrit Brillenburg Wurth en zijn vrouw Gerda van Leeuwen samen met kostersechtpaar Jacobus en Annigje de Mars-Ouwens, 34 maanden lang zeven joodse onderduikers. Een van hen werd geboren tijdens de onderduik, in de kosterswoning. Het is een van de bijna onuitputtelijke hoeveelheid verhalen die Hovingh op tafel heeft gelegd.

Lees artikel

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief