Afscheid nemen

Onlangs was ik in het katholieke Zuiden. Daar kocht ik in een kloosterwinkel een paar boeken. Ik kreeg er een kalender met prikkelende teksten bij. Nieuwsgierig bladerde ik erdoorheen. Bij een tekst bleef ik haken: ‘Een mens kán geen afscheid nemen; het leven neemt afscheid van jou’.

Precies, dacht ik: ‘Een mens kán geen afscheid nemen.’ Ik heb dat nooit gekund. Ik herinner me de laatste uitzending van Swiebertje, waarin hij emigreert naar Canada. En dat hij dan afscheid neemt van Bromsnor, Malle Pietje en Saar, zijn koffers pakt en wegloopt… voorgoed! Ik was acht jaar en ik weet dat ik zó moest huilen. Daarna is het er niet beter op geworden. Ik heb afscheid moeten nemen van mensen van wie ik geen afscheid kón nemen. Dat gaat maar door. Een mens kán geen afscheid nemen. Ik denk aan die moeder op haar sterfbed. Om haar heen zitten haar man en kinderen. Je ziet het en je voelt het: een mens kán geen afscheid nemen.

‘Het leven neemt afscheid van jou’, zo gaat de spreuk verder. Ja, denk ik, zo gaat dat. Mijn gedachten dwalen naar het kerkhof, naar een begrafenis. De aanwezigen krijgen gelegenheid voor een laatste groet. Een voor een lopen ze langs het graf. Daar buigen ze het hoofd, sommigen zwaaien of leggen een bloem neer, slaan een kruis. Dan lopen ze weg. Ook de familie, die als laatste het graf wenst te verlaten, besluit op een gegeven moment dat het tijd is om te gaan. Zo neemt het leven afscheid van jou.

Is dat graf niet de plek van de ultieme eenzaamheid? Dat wat niet kon, heeft het leven gedaan: afscheid van je genomen. Nu lig je daar in je graf. Het is keihard. Net zo hard als die steen die het graf van Jezus afsloot. Die steen die op een dag was weggerold. Omdat het Leven het toch ook niet kon: afscheid nemen van jou…