Van traditie naar toerusting
1988-04-29
Jeugd met een opdracht- Jaargang 32
- nummer 17
Over traditie, doorgeven aan het volgend geslacht,gesproken: "Blijf ... bij wat Je geleerd hebt enje istoevertrouwd, steeds wel bewust van wie je het hebt geleerd ... "
Van wie geleerd en gehoord? Eunice, Loïs en Paulus. Nu is Timotheüs nog jong: niemand kijke daarom op hem neer (I, 4 : 12). Maar jong zijn heeft nog andere risico’s en dus "schuw de begeerten der jeugd" (II,2: 22).
Misschien is hij wat àl te vurig: "een dienstknecht des Heren moet niet twisten maar vriendelijk zijn jegens allen, bekwaam om te onderwijzen, geduldig, met zachtmoedigheid de dwarsdrijvers bestraffende" (II, 2 : 24).
Ook leeft Timotheüs in een "zware" tijd - de signalen zijn er al (II, 3 : 1 v.v.); zo te zien is er vandaag echt niets nieuws onder de zon. Hij heeft geduchte tegenstanders zoals Hymenaeus en Philetus "die uit het spoor der waarheid geraakt zijn met hun bewering, dat de opstanding reeds heeft plaatsgehad, waardoor zij het geloof van sommigen afbreken" (II, 2 : 17 v.).
Alweer niets nieuws onder de zon: "moderne" theologie blijkt vaak heel oud ...
Intussen zit Paulus (een generatie ouder) gevangen en wacht op zijn einde (II, 1 : 8; 4: 6 v.v.): de Keizer van Rome kent letterlijk en figuurlijk geen genade.
Timotheüs zal dat zelfook aan den lijve ondervinden: "aanvaard het lijden" (II, 4: 5). Ook hij ontloopt de gevangenis niet (Hebr. 13 : 23).
Bijblijven
Deze oude(re) Paulus schrijft aan deze jonge Timotheüs: blijf bij wat je geleerd hebt en je toevertrouwd iswél bewust van. wie je het hebt geleerd: NIET van Hymenaeus en Philetus - had Timotheüs, jong als hij was, daar soms oren naar? Wél bewust dat je de heilige Schriften kent van kindsbeen af... Dank zij ... vrouwen. Wat een moeder, een grootmoeder niet voor invloed kan hebben, zelfs zonder hulp van een kinderbijbel of de stichting Timotheüs (kinderwerk), eenvoudig door letter voor letter de bijbel te leren spellen. Zo leerje God en de geschiedenis van het heil spelenderwijs kennen!
De Schriften zijn Timotheüs met de paplepel ingegeven diezelfde Schriften die machtig (vol dynamiek, vgl. Rom. 1 : 16) zijn om je wijs te kunnen maken tot zaligheid door het geloof in Jezus Christus. Het oude verbond èn Christus Jezus, (het bloed van) het nieuwe verbond: de eenheid van Gods heilsgeschiedenis wordt doorzichtig in het geloof; je ogen gaan er voor open (zoals letterlijk bijna bij Paulus: de schellen vielen hem van de ogen, Hand. 9 : 18). Door het geloof in Jezus Christus wordt heel de bijbel transparant. En dat maakt je wijs op een unieke manier: wijs tot zaligheid!
Die wijsheid is onovertroffen en tegelijk heel simpel verwoord in onze H. Catechismus, Zondag 1 vr. en a.
1 : de goede belijdenis van onze enige troost in leven en in sterven.
Bij de bijbel blijven
Het evangelie dat bij machte is wijs te maken tot deze zaligheid is aan Timotheüs toevertrouwd. Is het een wonder dat Paulus zijn "kind" schrijft: blijfbij watje geleerd hebt en je is toevertrouwd?
Blijfbij ... : dat lijkt het traditionalisme en het conservatisme in het gevlei te komen - alles moet bij het oude blijven want het oude is goed. Maar Paulus schrijft: blijf bij ... de Schriften, het evangelie, en dat bergt oude èn nieuwe schatten in zich (Mt. 13 : 52).
Door overlevering, traditie van geslacht op geslacht hebben wij de Schriften ontvangen: goede overdracht is onmisbaar. Maar de traditie van de Schriften moet leiden tot toerusting van de gemeente: "Elk van God ingegeven Schriftwoord is ook nuttig om te onderrichten, te weerleggen, te verbeteren en op te voeden in de gerechtigheid, opdat de mens Gods volkomen zij, tot alle goed werk volkomen toegerust"! (11, 3: 16,17).
(bij de bevestiging van cand. G. Zwarts als predikant van de Ned. Geref. Kerk te Katwijk op 25 februari1988).