Mores en sores
2011-03-18
In dit nummer van Opbouw schrijft André Maliepaard (andre.ngj@ngk.nl) over een symposium dat gehouden werd rond de uitgave van het gelijknamige boekje van ForumC en het boek ‘Dat doet deugd’ over morele vorming van jongeren.- Jaargang 55
- nummer 6
De komende tijd mag u nog een enkele impressie van zijn hand verwachten, want dit was niet het enige symposium over thema jongeren en kerk.
Eind vorig jaar ontving ik van de Gereformeerde Hogeschool een uitnodiging voor het symposium met als titel ‘JONG’. De ondertitel van dit symposium eind 2010 was: Mores en sores van jongeren van nu. De hoofdlezing van dit symposium werd verzorgd door dr. Bas Levering, pedagoog en gespecialiseerd in de algemene en theoretische pedagogiek. Het grootste probleem, waar hij als professional al veertig jaar tegenaan liep, is volgens hem dat iedereen verstand heeft van opvoeden, maar dat menigeen zich daarin vergist. De meeste mensen vinden zichzelf goede opvoeders, maar hun buren niet. Ze vergissen zich volgens Levering snel, omdat mores aanleren niet eenvoudig is. Je hebt namelijk als noodzaak de medewerking van het kind nodig. Een intrinsieke motivatie die niet zomaar af te dwingen is.
Geloofsoverdracht
Hij hield een interessant betoog over de transfer van morele waarden en een stapje dieper over geloofsoverdracht.
Hij onderscheidde daarbinnen drie manieren. De cognitieve, op kennis gebaseerde manier, de manier waarin het handelen voorop staat en het leren van vaardigheden en tot slot de affectieve of relationele manier. Hij ziet het meeste heil in die laatste manier.
Geloofsoverdracht via de cognitie kan vergeten worden, via vaardigheden kan verleerd worden, maar via de affectie blijkt verreweg het meest effectief. Een quote: ´moraliteit zit in affectiviteit´. Daarin kun je overbrengen wat je echt belangrijk vindt. Mijn eigen gebrekkige vertaling daarvan is dan: geloofsoverdracht via relaties is de weg die het geloof van buiten naar binnen brengt. In de affectie laat je zien wat je echt belangrijk vindt. Het onderstreepte voor mij opnieuw het belang van relationeel werken. Eén van de kernwaarden waaruit het NGJ haar ondersteunende taak richting kerken vorm wil geven.
Herontdekken
Harmen van Wijnen (directeur van Hervormd-Gereformeerde Jeugdbond en JOP, de jeugdorganisatie van de PKN) riep op om de kerk te herontdekken als gemeenschap, omdat de kerk als externe autoriteit, als instituut uit is. Dat sluit aan bij een eerdere lezing waarin de de-institutionalisering van de samenleving onderkent werd en de vraag gesteld werd wat voor gevolg dit op termijn voor de kerk als instituut zal hebben.
Dat is een harde maar juiste constatering als je het mij vraagt. De tijd is geweest dat de kerk als externe autoriteit een moraal kon opleggen.
Even los van het feit hoe je dat waardeert. Sommigen zien het als een bedreiging, anderen zien nieuwe mogelijkheden voor de kerk opkomen.
De samenleving een moraal opleggen kan zeker niet meer. Denk daarbij aan het massale boegeroep als de Paus weer eens herhaalt dat condooms niet kunnen.
Maar ook intern wordt een moraal opleggen steeds moeilijker.
Neem de discussie rondom homofilie of ongehuwd samenwonen onder ons en in de kerken om ons heen..
Nieuw begin
Van Wijnen gaf aan dat het juist ook kansen biedt. Onder het kopje ‘het begin van het begin’ zag hij dat er een nieuw begin mogelijk is voor de kerk. De moraal is de laatste jaren volgens hem teveel los komen te staan van het verhaal erachter. Nu is de kans om het weer te gaan koppelen.
Centraal begrip daarbinnen is gemeenschapszin. Het is tijd voor een herontdekking van de kerk als gemeenschap.
Daarin kunnen we leren van de traditie, waarin die beweging vaker voorkomt. Daarbinnen is gemeenschapszin essentieel, omdat jongeren daar behoefte aan hebben.
Meer info:
google ‘symposium jong gh’
Het NGJ is via twitter te volgen op @ngkjeugdwerk.
Bezoek ook eens onze site: www.ngkjeugdwerk.nl.