Het gewichtigste
1985-08-29
Opeen zaterdagavond voer ik met prof. K. Schilder over van Gorinchem naar Sleeuwijk (NB).- Jaargang 29
- nummer 33
Op de veerboot. Dit deed bij hem een herinnering naar boven drijven aan vroeger, toen hij predikant in Gorkum was. Hij vertelde me, dat hij wel eens een zondag in Sleeuwijk preekte, maar dat betekende: 's zaterdagsavonds van huis gaan, overvaren, en 's maandagsmorgens pas terug, want 'het zou zowel in Gorkum als in Sleeuwijk slecht gevallen zijn als een dominee op zondag gebruik maakte van het openbaar vervoer. De boot deed er nog geen tien minuten over, maar toch, het was en het bleef openbaar vervoer. De Gorkumse broeder Breeden vond er iets op.
Hij was loods op de rivier en hij zei: Dominee, u moet a.s. zondag weer aan de overkant preken?
Als u om 9 uur aan de steiger bent, pik ik u op. We maken er een dienstreis van. Dan haal ik u 's middags weer op van de Brabantse kant. U kunt dan zaterdagavond mooi thuis zijn en de zondagavond ook weer. Niemand tekende in -de kerken hiertegen protest aan. Dit was immers niet het gebruik maken van openbaar vervoer.
Ik zal niet de spot drijven met de consciëntieuze zondagsheiliging van vroeger. De grootvader naar wie ik genoemd ben; was in de winter vaak zonder werk.
Mijn grootouders hebben wel eens een 'hele avond gesproken met veel zuchten en gebeden, over een aanbod van de burgemeester; grootvader kon baanveger zijn bij een hardrijderij op de schaats. Dat werd beloond en je ving fooitjes bovendien, maar de wedstrijd was op zondag.
Grootmoeder vond dat ze 'het niet maken kon tegenover de jongens om 's zondags in de kerk te zitten en het vierde gebod aan te horen, terwijl vader op de baan stond met een bezem. Hij ging niet, dus. Maar des ethiek waar men vroeger veel mee bezig was, betrof ten onrechte hoofdzakelijk de zondag. En de sex vóór het huwelijk. Als een jongen met een meisje trouwen moest, was Leiden in last, er werd een schuldbelijdenis geëist, vooraan in de kerk. Maar als een getrouwde man en vrouw als hond en kat leefden, dan schudden de dorpelingen het hoofd er wel eens over en er werden soms grapjes over gemaakt en sterke verhalen van verteld, maar de man kon evengoed wel ouderling zijn en zelfs preeklezer. Sommige dingen zaten toch wel een beetje scheef, vroeger. En met m'n twee vorige "notities" bedoelde ik, dat een nieuw geslacht vaak meer oog heeft dan ' het vorige, op wat de Here Jezus tegen de schriftgeleerden zei, nl. dat het gewichtigste van de wet is het oordeel, de barmhartigheid en de trouw. Je moet niet de mug uitziften en de kameel doorzwelgen, zei Hij. Matt. 23:23, 24.