De mens: voorwerp van medische techniek of zorg?
1985-10-18
Enkele inleidende gedachten voor de 4e themadag Noord op zaterdag 2 november om 10.00 uur in Leeuwarden.- Jaargang 29
- nummer 40
Enige jaren terug vroeg ik een kring van medische studenten of één van hen kon uitleggen wat geneeskunde nu eigenlijk is. Op zulke simpele vragen volgt gewoonlijk een tijd van pijnlijk stilzwijgen, men voelt nattigheid. In dit geval ging het anders; een student uit één van de jonge Afrikaanse landen antwoordde prompt: maar meneer dat is toch makkelijk, geneeskunde is dat de éne mens zorgt voor de andere mens. Ik denk dat het niet toevallig is dat juist deze student in staat bleek zo trefzeker de essentie van zijn toekomstige vak te verwoorden. Uit eigen cultuur kende hij veel intenser dan zijn collega's de oorspronkelijke medische grondsituatie: de lijder die in zijn nood een dokter om hulp vraagt. Of de mens voorwerp is van medische techniek of van medemenselijke zorg is voor genoemde Afrikaanse student' geen vraag maar een weet: geneeskunde is immers dat de éne mens voor de andere mens zorgt. Bij velen die opgegroeid zijn met de verworvenheden van de moderne, technische cultuur is het spontane weten, het naïeve kennen van de oorspronkelijke menselijke nood op .de achtergrond geraakt. Bij het woord geneeskunde denken zij als vanzelf aan het indrukwekkende, grote ziekenhuis en aan de fascinerende medische techniek, die vrijwel dagelijks via de media wordt geëtaleerd.
Het lijkt erop dat deze beelden het beeld van de oorspronkelijke medische grond situatie hebben versluierd.
Nu wil ik niet beweren dat er in de westerse wereld met zijn supergeneeskunde geen oog meer zou zijn voor de kwetsbare zieke mens, opgenomen in het complexe netwerk van een technische wereld. Integendeel, er klinkt vandaag een koor van stemmen over de humanisering van de geneeskunde, over de belangen en de rechten van de patiënt, e.d. Toch moet men ervoor oppassen om zomaar met dit koor te gaan meezingen; de melodietjes klinken niet onaangenaam, maar de tekst deugt niet. Waarom dit zo is wil ik graag duidelijk maken op zaterdag 2 nov. in het doorlichten van actuele discussies en ontwikkelingen in de medische ethiek. (S. Strijbos)
Sprekers: dr K. S. van der Burg (huisarts), dr J. R.·Poelman (internist), drs ir. S. Strijbos (filosoof).
Plaats: restaurant 'Onder de "luifel', Stationsweg 6, Leeuwarden.
Kosten: gratis (consumpties voor eigen rekening).
Informatie en aanmelding: Centrum voor Reformatorische Wijsbegeerte, Postbus 1149, 3600 BC Maarssen, tel. 03465-60945) of ICS, Nieuwezijds Voorburgwal 96-1, 1012 SG Amsterdam, tel. 020-257141.