Zwolle-besluit: een compromis om voor te bidden
1985-11-22
Na vier vergaderingen en ruim vijftien uur beraadslagen kwam de Landelijke Vergadering in Enschede, zaterdag dan, toch met een besluit in de kwestie-Zwolle. Na de laatste stemming heerste er een gevoel van opluchting, maar van blijdschap was weinig te bespeuren. "We moeten dit stuk zijn werk laten doen en bidden", kenschetste ds. J. Bouma de stand van zaken scherp. Want wat het besluit ook biedt, .het is zeker geen kant-en-klare bouwtekening voor de vorming van een herenigde gemeente in Zwolle. Eerder lijkt het een compromis tussen de gedachte van een verzoening op bijbelse grondslag en het verlangen één of meer schuldigen aan te wijzen in deze broedertwist.- Jaargang 29
- nummer 45
"Veel uit dit stuk is aanvechtbaar en ik denk dat iedereen er zijn eigen verhaal uit gaat halen.
Verzelfstandiging van een deel van de gemeente met een beroep op de verantwoordelijkheid van het ambt is niet mogelijk. Waar kom je terecht als je dat goedkeurt?
Bovendien zijn de voorstellen te lang en moeten ze duidelijker", vond ds Van der Kwast, die als enige tegen het besluit stemde, dat met 27 stemmen voor en zes onthoudingen vrij eenstemmig werd aangenomen.
Valse kerk
Met dat andere voorstel doelde Van der Kwast op een stuk, dat broeder- J. F. Arends min of meer verrassend inbracht. Hij kwam daarin tot vrijwel dezelfde slotsom als het moderamen, maar stelde nadrukkelijker vast dat de Zwolse ambtsdragers met hun opstappen fout zaten. Volgens hem was niet aangetoond dat de kerkenraad van Zwolle voldeed aan het predicaat "valse kerk", zoals dat in de Geloofsbelijdenis wordt gebruikt. "Op de vraag of ambtsdragers mogen opstappen en gemeenteleden mogen meenemen en of de regio die groep mocht erkennen als zusterkerk, zeggen regio en moderamen ja. Mijn antwoord is nee, al wil dat niet zeggen dat daarmee' de schorsing van die broeders gerechtvaardigd was", aldus Arends. Hij pleitte voor een herroeping van de schorsingen van de ambtsdragers en ds Schelhaas en een terugkeer van de "dissidenten" in de kerkenraad.
Zonde in Zwolle
Het nodige tegengas bleef' niet uit. Broeder F. Boven - die zich regelmatig ontpopt als "wijze man" van de vergadering - waarschuwde voor een lange beschouwing over de handel en wandel van de regio. "We moeten ons niet laten afleiden. De zonde ligt in Zwolle en niet bij de regio. We hoeven alles niet zo breed uit te meten, want wie niet naar de Bijbel luistert, luistert nergens naar". Daarmee doelde hij op eerdere oproepen van de regio aan de Zwollenaren om de eenheid in Christus te herstellen.
Irreëel
Moderamenlid ds Van Leeuwen noemde het terugdraaien van de verzelfstandiging en de' herroeping van de schorsingen "irreëel" en buiten de werkelijkheid". Voorzitter ds Smit was dat met hem eens. "De hele affaire kenmerkt zich door machteloosheid; men kon niet anders meer. De kerkenraad heeft de broeders tot hun daad gedreven en de broeders hebben in feite hun eigen schorsingsbul gedicteerd. Net zoals de zaak een voorgeschiedenis had, zo moeten we Zwolle nu ook de kans geven met dit besluit geschiedenis te maken". Het leek er even op, dat nog een robbertje moest worden uitgevochten over de schorsingen en de ambtsbevoegdheid van een kerkenraad en de individuele ambtsdragers, maar die punten verdwenen in korte tijd naar de achtergrond. "De LV is er niet voor om het kerkrecht uit te breiden als het om ambtsbevoegdheden gaat, tenzij de kerken haar dat vragen", vond broeder M. A. van Helden en moderamenlid broeder Brouwer verwees een' eventuele discussie over de schorsingen fluks terug naar de regio.
Metaalmoeheid
Voordat de stemming er kwam, liet' adviseur O.M. Mooiweer zijn licht nog over de zaak schijnen. "In het moderamenstuk wordt een scheuring zoals in Zwolle plaatshad gelegaliseerd, Als echter de grondslag niet is aangetast, dan mag men niet uiteengaan. Ik ben bang dat dit besluit mensen, bijvoorbeeld in de regio Enschede-Zwolle, in gewetensnood zal brengen. Kunnen wij niet besluiten geen besluit te nemen, omdat wij ons gewoon machteloos voelen? Misschien is het beter de mensen in Zwolle te vragen of zij als kerk nog wel één willen zijn of dat zij elkaar apart als kerken van Jezus Christus aanvaarden en nu nog niet te beslissen". Dit laatste paste echter slecht in een vergadering, waarin voorzitter Smit had opgeroepen deze zaterdag te beslissen om "geestelijke metaalmoeheid" te voorkomen. Na stemming over enkele wijzigingen in het besluit, waarvan de belangrijkste nog wel was dat aan het eind de tekst Filippenzen
2: 1-5 werd toegevoegd, ging de vergadering vrijwel unaniem akkoord. Hoewel enkele afgevaardigden daarna nog wel voelden voor het instellen van een commissie, die Zwolle – zo nodig - de helpende hand moest toesteken, bleek dat niet gewenst. Zwolle zoekt zelf wel uit van wie het hulp wil hebben, was het oordeel.
Examens
Het staartje van de vergadering werd besteed aan het rapport over de kerkelijke examens. Aan de orde kwamen enkele wijzigingen in dit stuk, dat is bedoeldom de examinering van toekomstige predikanten overal zo gelijk mogelijk te laten verlopen. Vastgesteld werd, dat bij het toelatingsonderzoek geen afgevaardigden van een naburige regio aanwezig hoeven te zijn; dat voor de mensen met "singuliere gaven" artikel 5 van het Akkoord van Kerkelijk Samenleven geldt en. dat geen apart gesprek met een kandidaat wordt gevoerd over zijn beweegredenen predikant te willen worden. Dat laatste zouden enkele broeders uit een regio moeten doen en inspireerde ds J. Horsman tot de uitspraak, dat hierin het gevaar school van moord in de achterkamer", oftewel een afwijzing van de kandidaat op basis van dingen die in een - moeilijk controleerbaar -persoonlijk gesprek ter tafel. zijn gekomen. De volgende vergadering van de LV heeft 22 februari plaats.