De weg des Heren
1982-07-09
Gelijk geschreven staat...- Jaargang 26
- nummer 27
Markus beschrijft het begin van Gods werk. Dat werk is: Hij komt. Zijn Koninkrijk komt.
En die komst van Zijn rijk betekent: verlossing. Nu komt die verlossing, die werk van Jezus Christus, Gods Zoon, is (zie vers 1), niet onaangekondigd. De Here heeft die eeuwenlang voorbereid. Dat gebeurde in alle beloften, die Hij ooit aan mensen gaf; te beginnen bij de “moederbelofte", voortgezet in Zijn verbond met Noach en vooral: met Abraham. In Abraham en zijn nageslacht zouden immers al de volken der aarde gezegend worden. In de oudtestamentische periode bleef die zegen grotendeels beperkt tot het volk Israël. Dat was in die tijd "koninkrijk van God". De HERE regeerde daal' met Zijn goede wetten; daar gebood Hij Zijn zegen, verbonden aan gehoorzaam leven naar die wetten ..Daar, in Israël, liet de HERE zien dat het leven goed is, als het wordt geleefd in verbondenheid met Hem.
Die verbinding is door Hem gelegd. De HERE Zelf nam het initiatief om met Abraham een verbond te sluiten. En om Zich, bij de berg Horeb, aan Abrahams nageslacht te verbinden, het woord gestand doende dat Hij tot Abraham gesproken had. Hij ook bracht dat volk naar het beloofde land.
En Hij hield, onderweg naar het beloofde land en in dat land, de relatie tussen Zich en Israël in stand. Zowel het ontstaan als het voortbestaan van die relatie zijn te danken aan de HERE.
Hij vervult in de komst van Christus de oude woorden, die van die relatie spreken.
Vervulling
Nu ik het woord "vervulling" gebruik, lijkt het me goed op de betekenis van dit woord nader in te gaan: Prof. dr J. P. Versteeg zegt daarvan in zijn boek Evangelie in viervoud (1980, p. 23): "In het gebruik van de vervullingswoorden in het Nieuwe Testament zijn drie gedachtelijnen aan te wijzen. Allereerst geldt, dat wat vervuld wordt daarin een bevestiging en bekrachtiging ontvangt. Door de vervulling wordt iets op zijn plaats gezet in het heilswerk van God en naar zijn eigenlijke intentie gewaardeerd: De ware betekenis van iets treedt daardoor aan de dag In de tweede plaats geldt, dat wat vervuld wordt in zichzelf niet compleet en volkomen was. In de vervulling krijgt het de 'voltooiing die het nodig had. Door het nieuwe verband, waarin het komt te staan wordt het afgerond. In de derde plaats geldt dat wat vervuld wordt in het zich voortzettende werk van God als vervulde realiteit weer een nieuwe bedoeling voor de toekomst heeft en een definitieve voleinding tegemoet gaat in de volheid van God die komt." Tot zover prof. Versteeg. Misschien moet U bovenstaande zinnen een keer extra lezen om ze te begrijpen; dat is niet erg. In deze woorden wordt de lijn aangegeven waarlangs de Here werkt. Dat is een lijn die doorloopt. De geschiedenis van Godsverbond is als een bloemknop, die steeds verder opengaat. We gaan dat bekijken aan de hand van de oudtestamentische woorden die Markus citeert.
Exodus 23 : 20-23
Het eerste woord, dat in het Evangelie van de Here Jezus Christus, de Zoon van God, wordt vervuld, is een woord uit de geschiedenis. Markus vlecht n.l. in vs2 twee teksten in elkaar: een woord van de profeet Maleachi, en een woord van de HERE tot Mozes. In Ex. 23 : 20-23 lezen we: Zie, Ik zend een engel voor uw aangezicht, om u te bewaren op de weg en om u te brengen naar de plaats, die Ik bereid heb. Neem u voor hem in acht en luister naar hem, wees tegen hem niet weerspannig, want hij zal uw overtredingen niet vergeven, want mijn naam is in hem. Maar indien gij aandachtig naar hem luistert en alles doet, wat Ik zeg, zal Ik uw vijanden vijandig bejegenen en benauwen die u benauwen. Want mijn engel zal voor uw aangezicht gaan en u brengen naar de Amoriet, de Hethiet, de Fereziet, de Kanaäniet, de Heviet en de Jebusiet, en Ik zal hen vernietigen.
De HERE Zelf brengt, door Zijn engel, Zijn volk naar het beloofde land.
De HERE Zelf baant, door Zijn engel, voor Zijn volk een weg door de woestijn.
Past U de drie punten, die prof. Versteeg aangaf voor de betekenis van "vervulling" eens toe op dit gedeelte van Ex. 23.
1: De ware betekenis van de tocht door de woestijn - de verdere bedoeling die de HERE er mee had - komt aan het licht als Christus komt, die Zijn gemeente beschermt in de woestijn (Openb. 12) en haar brengt naar het beloofde land, het land der rust (Hebr. 4 : 8). Daar werkte de HERE toen al naar toe:
2: zo betekent de vervulling ook afronding. De tocht door de woestijn staat in verband met heel Gods werk.
3: vanuit deze vervulling gaat weer een nieuwe toekomst open. De komst van Christus in de wereld is het einde niet. Integendeel: het evangelie naar Markus zegt: dit is het begin!
Gods Zoon
Niet alleen vanuit de historische situatie kunnen we spreken van de vervulling van Ex. 23 in het evangelie van Jezus Christus: De engel uit Ex. 23 is niet zo maar een engel. De naam van de HERE is in Hem. En wie naar de engel luistert, doet wat de HERE zegt! Bij Hem ook is de macht, om overtredingen niet te vergeven. Deze engel wordt in het O.T. wel genoemd DE Engel des HEREN. Onder deze engel verstaan we de Zoon van God, voor Zijn komst in het vlees. Ook vanuit dit gezichtspunt valt te spreken van vervulling.
Maleachi 3 : 1
Het tweede Schriftwoord, dat Markus in vs 2 op het oog heeft, is een woord van de profeet Maleachi: Zie, Ik zend mijn bode, die voor mijn aangezicht de weg bereiden zal; plotseling zal tot zijn tempel komen de Here, die gij zoekt, namelijk de Engel des verbonds, die gij begeert.
De engel uit Ex. 23, die Israël voorging door de woestijn; de engel die de naam van de HERE in zich had; de engel die de macht had, zonden niet te vergeven, komt opnieuw. In de woestijn moest Israël zich voor Hem in acht nemen en naar Hem luisteren. Nu wordt gezegd: wie kan de dag van zijn komst verdragen en wie zal bestaan als Hij verschijnt?
De wan is in zijn hand, predikte Johannes de Doper. En toch: Hij brengt het volk bij de Here: Dan zal het offer van Juda en van Jeruzalem den HERE aangenaam zijn als in de dagen van ouds en als in vroeger jaren. Deze tekst spreekt - en dat ligt in de lijn van Ex. 23 - van zuivering èn van herstel.
Die beide worden gebracht door het evangelie van Jezus Christus, de Zoon van God.