Dag Anne Frank
1982-11-05
Dag Anne Frank - een groet in woorden - Jaargang 26
- nummer 41
Uitgegeven door Omniboek, Den Haag.
153 bladzijden - f 19,90.
In 1957 werd de Anne Frank Stichting opgericht. Het 25-jarig bestaan was voor de N.C.R.V. aanleiding er een reeks uitzendingen aan te wijden.
De bundel, hierboven genoemd, is daar de weerslag van. Zij bevat een keus uit duizenden inzendingen van scholieren en studenten, die uiting gaven aan de betekenis, die het meisje Arme Frank voor hen heet, Een aantal oudere publicisten vulde het geheel aan met "een groet in woorden".
Velen van ons zijn beslist wel eens in het "Anne Frankhuis" geweest en hebben 'toen ook het "Achterhuis" gezien, waar de fam. Frank enkele jaren ondergedoken is geweest. We konden veel, wat Anne in de oorlogsjaren in haar dagboek schreef, herkennen.
De tentoonstelling, in andere kamers van dat huis, Prinsengracht 263 te Amsterdam, bracht ons echter nog meer onder de indruk van de tirannie en het lijden in de jaren 40/45.
Voor vele Joden en niet-joden een vreselijke tijd. Om de beklemming van die jaren opnieuw te ervaren zou je de Klaagliederen moeten lezen. Dan staat het weer levend en fel vóór je. Voor de jongeren, zij die na 1940 geboren zijn, is het geen herinnering; zij moeten het zich echter wel eigen maken.
Als de HERE de wereld zó zwaar teistert, kunnen we daar - ook na 40 jaar - niet aan voorbijgaan.
Kan dit boek daarbij dan als een hulpmiddel dienen? Ik meen van niet. Het grootste deel bestaat uit bijdragen van 11-1B-jarigen,die de informatie over oorlog en vrede, over de samenleving, zoals die vandaag veelszins op de scholen gegeven wordt, projecteren op Anne Frank en haar belevenissen. Je komt dan woorden tegen als discriminatie, honger, vrijheidsbeperking e.d. Maar de spanning, waarover Anne in haar boek zelf vertelt, tref je niet aan. Onvolwassenen kunnen die ook niet in een of ander opstel of versje verwerken. Het is allemaal veel te vlak. En de bijdragen van de ouderen stellen eveneens teleur.
Ook zij schrijven m.i. teveel vanuit de hedendaagse wereldproblemen en vanuit een geïdealiseerd humanisme, waar we met z'n allen naar zouden moeten streven. "Hoop op een wereld zonder vooroordelen en haat". Ja, als je de Schriften niet acht, wat houd je dan over? Anne Frank is dan een voorbeeld om het verlangen naar een betere toekomst te stimuleren en verdraagzaam te leren zijn.
Haar eigen dagboek "Het Achterhuis" (in 50 talen uitgegeven, totaal 13 mln. exemplaren) lijkt mij juist door de eenvoudige wijze van vertellen, een levensechte beschrijving van een meisje, dat van kind tot puber ontwikkelde, scherp observeerde en in het weergeven ervan haar hart legde. Dát is wel lezenswaard. En vol spanning.