Helemaal anders
2011-11-11
De kernwaarde van dit zeer toegankelijke en bemoedigende boek is de nadruk op genade en actie tegelijk.- Jaargang 55
- nummer 22
Maar deze combinatie is knap ingewikkeld, en ondanks zijn sterke punten schiet deze goede poging op andere aspecten helaas tekort.
Verandering
Het gaat volgens het evangelie om verandering in het hier en nu. Het volgende citaat vat het advies van Chester goed samen: ‘Keer telkens terug naar het kruis om te zien dat je zonde ongedaan gemaakt is en om dichtbij God te komen in de volle zekerheid dat je welkom bent. Kijk niet naar de zonde, maar naar God voor de bevrediging van je behoeften … Blokkeer alles, schud alles af, zet alles uit, ruim alles uit de weg wat zondige begeerten kan versterken of uitlokken.
Breng de zonde in het licht door regelmatig verantwoording af te leggen aan een andere christen’ (p205).
Verandering komt met andere woorden door een actieve, gedisciplineerde gehoorzaamheid die vrucht is van een bewuste afhankelijkheid van God als onze bron van leven. Deze roeping om ons vertrouwen op God te stellen heeft vier Bijbelse waarheden als basis: Gods grootheid (groter dan alle kwaad), goedheid (beter dan alle afgoden), glorie (heilig) en genade (onvoorwaardelijke liefde). We zondigen volgens Chester, als we deze waarheden vergeten, en dan dus keuzes maken die schadelijk zijn. Maar als we die zonde eerlijk belijden, vergeving vragen, denken aan de Bijbelse waarheden en samen met anderen een nieuw pad zoeken, verliest de zonde zijn macht over ons.
De vele citaten uit de Schrift en ook de vele praktische, uitdagende vragen aan het eind van elk hoofdstuk maken duidelijk dat Chester zoekt naar de concrete uitwerking van Gods Woord in ons leven. Volgens zijn pastorale ervaring moet de focus eerst komen op de leugen die dieper ‘in ons hart’ leeft als we echt een verschil in onze emoties en gedrag willen zien.
In het aankaarten van het probleem en het noemen van de oplossing is Chester helder, bemoedigend en Bijbelgetrouw.
Contrast
Maar in de praktische uitwerking is dit boek volgens mij een valkuil. Aan de ene kant kruipt er op bepaalde plekken in het betoog een soms onwenselijk dualisme. De nodige sterke scheiding tussen ‘ik’ en God (of Jezus of Gods Geest) leidt af en toe tot een verwarrend contrast. De roeping bij voorbeeld om op ‘de goede Jezus’ te gaan lijken klinkt alsof het tegen de roeping in gaat om een ‘goede ik’ te worden door Gods werk in mij – alsof ik zelf het probleem ben (p17). Het ware feit dat er geen vrucht in ons leven komt zonder Gods werk, wordt soms zo sterk gesteld dat het klinkt alsof mijn inzet God in de weg staat, puur omdat het ‘van mezelf ’ is (p52).
Het probleem is dat dit dualisme zich verder uitwerkt in een te sterk contrast in het boek tussen het zondig leven dat ik nu ken en het bevrijde leven dat ik met God zou kunnen kennen. De beschrijvingen van de gevolgen van afgoderij zijn veel concreter en specifieker dan de beschrijvingen van ‘de nieuwe en levende weg’: ‘een nieuwe schepping met nieuwe verlangens …geleid door de Geest’ (p185), ‘we moeten ernaar streven, met de hulp van de Geest, om de grootheid en goedheid van God en zijn genadige werk voor ons te bevestigen’ (p203). Dat is absoluut waar. Er zijn voorbeelden genoeg van situaties dat we in ons gedrag bepaalde zondige patronen moeten stoppen. Maar voorbeelden van de wijze waarop het hersteld leven eruit ziet, hoe onze behoeften door God vervuld zijn, ontbreken. Het herstelde leven wordt alleen in abstracte theologische termen beschreven. Bovendien, terwijl één van Chesters genoemde doelen van het boek ‘hoop’ is (p10), wordt onze hoop voor een bevrijd leven uiteindelijk uitgesteld: ‘we moeten dromen over de nieuwe schepping’ (p174).
Groei
Misschien ligt het aan de titel. Als we het over ‘100% anders’ willen hebben, dan is het onvermijdelijk dat zulke contrasten zich ontwikkelen. Maar als we het over groei willen hebben, dan is dit boek toch een nuttig beginpunt.
Zijn helderheid over de realiteit van genade, over de rol van leugens en waarheid, en over de nodige stappen van discipline zijn cruciaal voor een Bijbelse visie op verandering. Lees dit boek om een heldere basis te krijgen van en een goed begin te maken met verandering.
Chester, T. (2011), 100% anders.
Gods bevrijdende kracht in ons leven.
Plateau Barneveld. 218p. € 14,90.
Robb Ludwick is medewerker van l’Abri, Eck en Wiel en is lid van de NGK Houten.