Zien

2008-07-04
  • Jaargang 52
  • nummer 14
Als nuchtere Gereformeerde Hollander weet je precies wat bijgeloof is. Neem nu beschermheiligen.
Maar wat doe je, als je verliefd wordt op een Koptisch Orthodoxe vent….
Nog erger, je trouwt met hem. Dat overkwam mij dus, een aantal jaar geleden. Spraken we over de heilige Antonius, dan kon dat van mijn kant met veel waardering vanwege mijn liefde voor de vroege kerkgeschiedenis.
Moeilijker werd het, toen we op een dag in Egypte ons hoofd bogen om het eenvoudige huisje van Abdel Mesih elManehri te kunnen betreden; in dit donkere hutje van klei komen veel gelovigen om de overleden heilige voorbede te vragen.
Regelmatig volgt genezing van een ziekte.

En wat als het niet meer om een mens gaat, maar om een voorwerp. Zoals die dag dat onze pelgrimstocht ons bracht bij de berg van Mozes. Een vermoeiende en verhitte klim tot bij het Sint Katrinaklooster boven. Niet zonder beloning. Want eenmaal daar gekomen tref je de braambos aan die daar wonderlijk genoeg als enige struik in alle dorheid heeft overleefd: Eenzaamheid verruild voor het spotlicht.
Horden bedevaartslieden begeven zich voetje voor voetje naar de heilige gebedsruimte onder de braambos.

Gaat het nu om bijgeloof, of hebben vervolgde christenen dit soort wonderen gewoon meer nodig dan ik? Of erger: ontbreekt het me aan geloof?
Was ik niet wat aangeschoten van trots toen ik zei dat ik hiervoor te nuchter was?

Jaren geleden stelde ik nog een vraag aan de Heer van het Woord: of Hij me wilde ontmoeten in deze traditie die is gericht op meer zintuigen dan ik gewend was. Koptisch orthodoxe kerkgebouwen typeren zich behalve de geur van wierook en het geluid van de gezongen gebeden door prachtige afbeeldingen van gelovigen uit de evangeliën, de kerkgeschiedenis en verhalen over martelaars. Wanneer ik er binnenkom, betreed ik een heilige plaats.
Vaak zeg ik dat het lijkt alsof je de Hebreeënbrief binnenstapt. De wolk van getuigen is hier als een zichtbare herinnering rondom je in de afbeeldingen van de heiligen; ze spreken en getuigen nog om ons geloof te sterken. Zoals de wierook stijgen ook de gebeden van de levende heiligen op naar God. Voorin is het heilige waar alleen de priester komt, of, aan het einde van de dienst, ook de heiligen wanneer ze ter communie gaan. Het lijkt de hemelse tabernakel wel, uit de hemel op aarde gekomen, of dat je vanaf de aarde de hemel in getrokken wordt, in gemeenschap met de Heer. God woont bij zijn volk, en ik ruik, hoor, en proef het. Zie het zelfs met eigen ogen, in geloof…

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief