Het gelijk op de waarheid
1980-11-07
Joh. Embde was molenaar in het stadje, waar later koningin Emma geboren zou worden: Arolsen in Waldeck. Toen hij eens in Amsterdam was, hoorde hij iets dat hij niet geloven kon: in Nederlands Indië werd het nooit winter. Dit leek hem in strijd met Genesis 8:22, “Op aarde zullen zomer en winter niet ophouden.” Hij ging op onderzoek uit, door als matroos zich aan te monsteren op een Oost-Indiëvaarder. In 1802 kwam hij in Batavia aan, maar werd daar gedwongen bij de marine dienst te nemen. In 1811 kon hij zich uit de dienst losmaken en hij vestigde zich als horlogemaker in Soerabaja. Hij trouwde met een Javaanse, maar voor het overige was hij oerkonservatief. Elke zondag zag men hem in de hete stad naar de kerk stappen in de zwarte kleding van een Waldecker boer, hoge laarzen over de broekspijpen heen en een zwaar kerkboek onder de arm. Hij is er oud mee geworden, daar in Soerabaja; 82 jaar. De geschiedenis vermeldt niet of hij uit z’n probleem gekomen is; die kwestie van zomer en winter. De historie herinnert zich wel, dat hij een grote kring van Javanen om zich heen verzameld heeft, die van hem het Evangelie hoorden. Hij was ijverig in het verspreiden van Bijbels en traktaten en zijn huis was een onderkomen voor reizigers. De Nederlandse Chr. Geref. zending heeft een band gelegd met de kring van Embde. Hij werd door velen “Vader Embde” genoemd; zó werd hij gewaardeerd om zijn prediking en z’n andere werk voor Christus en de Javanen.- Jaargang 24
- nummer 42
Tegenwoordig zou hij een biblicist en een fundamentalist genoemd worden, maar hij zal zelf begrepen hebben, dat vragen rondom de historische feiten, die de Bijbel noemt, van betrekkelijk belang zijn. Het gaat er niet om, of wij erachter komen dat de Bijbel tóch gelijk heeft, maar dat we de waarheid verkondigen. Het grootste gelijk is lang niet altijd hetzelfde als de waarheid van het Woord van God. Misschien bleef Genesis 8 voor Embde een probleem, waar hij niet uit kwam. Maar hij kwam wel uit voor het Evangelie.