Over en Weer
1978-01-06
Schrijverscontactboek met verhalen, gedichten, een essay, een hoorspel.- Jaargang 22
- nummer 1
Er is in ons land een vereniging van christelijke schrijvers met de naam "Schrijverscontact". Uitgeverij Kok heeft, in samenwerking met deze vereniging een boekje uitgegeven: Over en Weer. In de inleiding wordt o.a, gezegd: "Schrijverscontact is een groep van ongeveer zeventig auteurs die een zekere affiniteit met elkaar hebben. Deze is gebaseerd op hun geloof in Jezus Christus. Zij willen in hun leven, dus ook in hun schrijven, de geborgenheid bij Hem zoeken. Dat betekent: niet op de vlucht slaan, maar het avontuur tegemoet, in woord en daad. Dat betekent: de zinnen zetten op de hoop die in Hem is."
Een eindje verder lees ik: "Kwaliteit moet er in elk geval zijn." En daar ben ik het van harte mee eens; ook aan christelijke kunst moet die eis worden gesteld. Het is verheugend dat men dat bij de samenstelling van deze bundel ookheeft willen doen, en ik meen dat men daarin ook behoorlijk is geslaagd. Met name tussen de opgenomen verhalen zitten enkele die de moeite van het meer dan één keer lezen waard zijn.
Het valt op dat de motieven van aftakeling, dood, eenzaamheid, ook bij deze christelijke auteurs zo veel aandacht krijgen, maar de toon is toch anders dan we bij veel moderne schrijvers gewend zijn. Ik geloof dat in onze kringen heel wat mensen dit boek graag zullen lezen; sommigen zullen misschien hier en daar wat te veel sentiment vinden, maar anderen zullen doordat zij "herkennen" ontroerd worden. Dat laatste is ook een aspect van kunst: zij wil ons niet onbewogen laten.
Die ontroering is te verwachten bij het verhaal van Marga Kool: Houtworm en luiers, waarin de tragiek van de ouderdom en het onvermijdelijke bejaardenhuis naar voren komt. Mijns inziens een goed, zuiver getekend verhaal.
Ik acht het niet zinvol de verhalen stuk voor stuk na te gaan. Dat van W. Veerman: Eén bal, twee witte muizen, had wat mij betreft, wel buiten de bundel mogen blijven. Het doet mij aan Jan Wolkers denken, en dan met een christelijke saus erover. Het is het minst geslaagde, ook al doordat het taalgebruik, de woordkeuze en de stijl van een volwassen intellectueel niet geschikt zijn om de gevoelens en ervaringen van een tienjarige jongen weer te geven. Hans Werkman heeft, behalve een (goed) verhaal, ook een bijdrage geleverd over eenzaamheid in de romans van B. Nijenhuis. Ik heb die met interesse gelezen: aanbevolen! De term "essay' is voor rekening van de samenstellers of de uitgever; vermoedelijk zou ook Werkman zelf hier liever van een "studie" of "opstel" spreken.
In hoeverre de poëzie zal aanspreken, kan ik moeilijk taxeren. Gedichten moeten langzaam, en méér dan drie keer gelezen worden; ik heb de neiging te zeggen: u moet ze proeven. Ik kan mij voorstellen dat uw smaak naar de gedichten van Inge Lievaart uitgaat, ik vind ze een beetje belegen. "Over en Weer" is een boek dat u met een gerust hart kunt kopen. Als u het zelf uit hebt, kunt u het ook rustig uw kinderen laten lezen. Grijpt u dan de kans eens aan: er liggen goede mogelijkheden voor een gesprek. Het christelijke is er niet op gelegd, een gevaar dat christelijke auteurs altijd weer bedreigt en dat de kwaliteit ook altijd weer nadelig beïnvloedt.
Van deze bundel durf ik te zeggen: aanbevolen!