De wildernis bloeit als een roos
1979-05-18
In de Bijbel komt een merkwaardig woord voor. Dat God "beschikt". Hij beschikt over storm, regen, water, over een grote vis. God beschikt over duisternis, beschikt op Zijn tijd over een wonderboom, over een worm zo nodig. Hij beschikt oorlog en beschikt vrede. En Hij beschikt water uit een rotssteen, bloeiende bloemen in een wildernis. De mens wikt, God beschikt. Hij regelt de dingen naar Zijn wil en voornemen.- Jaargang 23
- nummer 20
Dat beschikken is ,,eenvoudig" Gods almacht, de kaarten zo te leggen, als Hij nuttig en nodig oordeelt. Een door Hem beschikte storm blijft een normale storm: een krachtige windverplaatsing van een gebied met hoger luchtdruk naar een gebied met lager luchtdruk; inclusief bijkomende verschijnselen als afkoeling, condensatie van waterdamp, verplaatsing van meegevoerde woestijnzand. Een waterbron blijft een waterbron: een opwelling van water, waarbij zwaartekracht, waterdruk en vloeibaarheid van water grote rollen spelen. Maar het wonder zit bij al die "normale" dingen hierin: dat de zaken geheel volgens Gods plan verlopen en dus op momenten, die Hij goed acht.
Toen Mozes in de Sinaï-woestijn water uit een rotssteen te voorschijn bracht, was dat "normaal" drinkwater. Sinds we iets weten van Artesische putten weten we ook, dat water van hoger naar lager wenst te stromen.
De kwestie is slechts, dat op die lagere plaats een opening is, waardoor het hoger gelegen water een uitweg vindt. Op Mozes' woord, op Mozes' slaan, stroomde water uit een rots - tot verbazing der beschouwers. God beschikte het.
De Negeb in Zuid-Palestina was zulk een woestijn, in psalm 126 het "Zuiderland" genoemd. Vroeger een eindeloze zandvlakte, met licht glooiende heuvels, aansluitend aan de Sinaï-woestijn. Buiten de schaarse oases groeide er niets dan wat cactussen en wat kale struikjes. Hier legde Hagar haar kind te sterven. Hier zwierven de aartsvaders met hun kudden rond, op zoek naar oases, naar putten.
Toen de Israëlieten in Babylonische gevangenschap over een terugkeer naar Jerusalem dachten, zagen ze de vervulling van deze wensdroom als even wonderlijk, alsof het Zuiderland door beken zou worden verkwikt.
Ze wisten dat het kon: zowel hun terugkeer naar Jerusalem als de verandering van een woestijn tot een vruchtbaar land. Maar ze wisten ook, dat dit alleen "door Gods alvermogen, door 's Heeren hand alleen" kon geschieden.
En het bleef een wonder in hun ogen.
Toch - over die terugkeer naar Jerusalem waren duidelijke beloften gegeven: na zeventig jaar zou het gebeuren. En over die vruchtbaarheid van de eindeloze Zuidersteppen was ook iets geprofeteerd. Jesaja (35) had gesproken over de woestijn, die eenmaal bloeien zou als een narcis; als een roos, zei het oude gezang 111. Jesaja zei trouwens nog meer over Gods heil voor zijn teruggekeerde volk: "in de woestijn zullen wateren ontspringen en beken in de steppe en het gloeiende zand zal tot een plas worden en het dorstige land tot waterbronnen" ."Daar zal een gebaande weg zijn, waar de verlosten, de vrijgekochten des Heeren, op zullen reizen."
Daaraan denkt u, wanneer u vandaag vanuit Gath de Oude Karavaanweg naar het Zuiden inslaat. Het frisse groen verdwijnt langzamerhand, de laatste planten zijn stoffig grijsgroen en de geelbruine woestijnkleur neemt meer en meer de overhand. Behalve de oases, die rechts en links zelden het landschap opfleuren; behalve een aantal weelderige plantages, die wonderlijk genoeg even de woestijn doen vergeten door hun pracht aan bloemen, hun rijke dadelcultures of zelfs hun proefvelden met koren!
En dan ligt daar die hoofdstad van het Zuiderland: Berseba, Een plaats van honderdduizend inwoners, in 12 jaar opgebouwd in het bartje van de woestijn. Een stad met moderne prefab-woningen, met verlichting, electriciteit, telefoon en antennes, met huis aan huis zon-elementen, die de hele dag voor warm water zorgen; met keramische industrie, met een hypermodern universiteitsgebouw, tennisbanen en sportvelden - kortom met alle comfort dat u kunt wensen. De stenen uit de woestijn dienen voor afzettingen, voor straatmuurtjes, voor versiering. De stad is "wel samengevoegd", door goede architecten ontworpen.
Dertig jaar geleden schreef dr Van Deursen (Bijb. Enc.) dat het oude Berseba slechts uit een brede straat met wat zijstraatjes bestond. Dat is dan goed veranderd. Zulk een stad leeft niet van woestijnzand, zoals u begrijpt.
Integendeel, u vindt hier citruscultures, bloemkwekerijen, dadelpalmen, avocado's, soja, mais, koffie, gerst, tarwe, suikerriet, suikerbieten, katoen en veel meer. Er worden nieuwe rassen gekweekt, er wordt geëxperimenteerd.
Proeven zijn al genomen, om Mexicaanse sisalhennep te verbouwen. Een runderslag wordt gefokt, dat bij de grond en de behoeften past. De Ben Goerion-universiteit van Jerusalem heeft er een veterinair hospitaal en in Rehoboth is een Landbouwschool. En er staan tal van bijenkasten in dit land van melk en honing.
Dat Berseba (vandaag heet het Beërsheva) is een wonder Gods, samengesteld uit natuurlijke elementen. Ben Goerion zag Israëls toekomst in het Zuiderland, in de Negeb, zitten. Hij gaf de eerste "stoot tot de vervulling van Jesaja's profetie - in de menselijke weg, zoals we dat noemen.
Er wordt vandaag water aangevoerd uit het Meer van Galilea; zoet water, over een lengte van meer dan 240 km. Dat water wordt door zorgvuldig beheerde irrigatiewerken pijnlijk zuinig verdeeld: er zijn zelfs cultures, waar elk plantje individueel een reeks waterdruppels krijgt toegevoerd, zodat waterverlies aan onkruid of verdamping uitgesloten is. Bij zulk een efficiënt waterbeheer krijgt men natuurlijk optimale resultaten. Dat mag ook wel, want een waterleiding van honderden kilometers lengte, door woestijnzand gelegd, vraagt ongelooflijke offers.
Het wonder voltrekt zich echter, een profetie gaat in vervulling. Berseba is een pioniersplaats, waaruit andere steden zullen volgen. De Negeb, het Zuiderland, begint te bloeien als een roos en biedt straks ruimte voor nieuwe miljoenen Joden, hoofdzakelijk de Russische.
Waar kennen we Berseba van? Wel, het was Abraham, die hier een bron groef, welke - in tegenstelling tot vorige bronnen - niet meer door locale nomaden werd betwist. Berseba betekent zoveel als "bron van de eed" of ook "bron van zeven". Zijn er zeven bronnen geweest? Of mogen we denken aan de heilige eed (zeven is heilig), welke Abraham met Abimelech sloot (Gen. 21 : 31)? Abraham heeft er een tamarisk geplant: een blijvend teken dat hij hier eigendom bezat en tevens begin van een culture. Izaäk heeft later hetzelfde beleefd. De nomaden hadden de bronnen dichtgemaakt, maar bij Rehoboth (26 : 22) gaf de Heere hem ruimte: een eigen bron.
Daarop trok Izaäk naar Berseba en in die nacht verscheen hem de Heere.
Die beloofde hem: Ik zal u zegenen en uw nageslacht vermenigvuldigen, ter wille van Mijn knecht Abraham. Twee beloften van de Heere, op de zelfde plaats, zo aan vader als aan zoon. En op deze zelfde plaats is nu een stad met honderdduizend mensen, die een moeder in Israël is: model voor een onbekend aantal nieuwe steden, die in de Negeb zullen verrijzen.
Jesaja zei nog meer in dat hoofdstuk. Hij sprak van een "gebaande weg" naar de Zuidelijke woestijn. Zelfs dwazen zullen er niet op kunnen verdwalen.
Verscheurend gedierte, dat onland en dekking nodig heeft, zal in dit cultuurland geen plaats meer vinden. Maar de teruggekeerden des Heeren zullen er juichend over trekken. Naar Sion.
Jawel, dat alles verstaan we "geestelijk", zoals we dat noemen. Maar wordt Gods Woord gedevalueerd, wanneer we het ook letterlijk opvatten?
Ik kan het niet geloven. Daarom zag ik in de dubbele snelweg naar Berseba een gebaande weg, die de vroegere woestijn rechtstreeks met Jerusalem, met Sion, verbindt. Nog meer. Daarnaast loopt ook nog altijd de spoorbaan, die Beiroeth met Egypte heeft verbonden in de jaren veertig; weliswaar opgeblazen in de oorlog, maar na het accoord van Carter wellicht eerlang heropend. Weet u een betere "gebaande weg" dan een spoorbaan?
Ruim 75 kilometer afstand van Berseba naar Sion. In een uur is het gereden. Met gemak. Zingend. Juichend. Jubelend.
Gods beloften worden altijd vervuld - op Zijn tijd en wijze, naardat Hij de kaarten legt. Die het ziet die merke daar op. Zijn volk vindt rust in het beloofde land. Niet uit verdienste - maar uit genade. En het volk gebruikt sedert Ben Goerion de oude Bijbelse namen weer. Het kent zijn geschiedenis, zowel uit de Schrift als uit de opgravingen, die nimmer stil staan en adembenemend materiaal opleveren. Het kent ook zijn toekomst - uit de profeten. Het zal door ons tot jaloersheid moeten worden gebracht en zijn "vreugde der Wet" eenmaal moeten inwisselen voor een "vreugde- in-Christus".