Dromen over de hemel op aarde
2012-11-24
De nieuwe hemel en de nieuwe aarde, hoe gaan die eruit zien? Jesaja stelt ons een verrassend aards beeld voor ogen. Net als Johannes in Openbaring. Hun visioenen laten ons dromen van de hemel als concrete plek. Op aarde.- Jaargang 56
- nummer 23
In zijn boek The Timeless Way of Building heeft de beroemde architect Christopher Alexander, zonder het zich bewust te zijn, een bouwkundig visioen opgetekend over de hemel op aarde. Hij schrijft: ‘Bijna iedereen krijgt een vredig gevoel als hij in de natuur is: al luisterend naar het rollen van de golven op het strand, aan de oever van een rimpelloos meer, in een veld vol grashalmen, op een winderige heide. Op een dag, als we ons opnieuw de tijdloze manier hebben eigengemaakt, krijgen we eenzelfde gevoel bij onze steden en zullen we ons daar net zo vredig voelen als wanneer we nu langs de zee lopen of languit in het hoge gras liggen.’ Het profetische visioen van Alexander over een stedelijk sjalom is overtuigend, een droom waar we allemaal voor gemaakt zijn. Als de oudtestamentische profeet Jesaja Alexanders verhaal had kunnen lezen, zou hij ongetwijfeld instemmend geglimlacht hebben, om vervolgens te fluisteren: ‘Maar er is méér...’
Perfect
In zijn beschrijving van het van God gekregen visioen over ‘een nieuwe hemel en een nieuwe aarde’ (Jesaja 65:17) zag Jesaja meer dan een gewone ruimtelijke en esthetische harmonie en het fijne gevoel dat die plaatsen oproepen. Hij voorzag een verwerkelijking van de vrede die uitgaat boven bakstenen en cement – een schitterende, multiculturele stad, gevuld met handel, weelde en voorspoed, op een perfecte manier geregeerd en overvloeiend van gerechtigheid.
Jesaja’s visie op de hemel verschilt met name met die van Christopher Alexander omdat de eerste niet alleen een perfecte stad ziet, gevuld met een perfecte samenleving, maar die perfecte samenleving ook ziet gegrond in een perfecte, hernieuwde relatie met God.
| 17 Zie, ik schep een nieuwe hemel en een nieuwe aarde. Wat er vroeger was raakt in vergetelheid, het komt niemand ooit nog voor de geest. 18 Er zal alleen maar blijdschap zijn en groot gejuich om wat ik schep. Ik herschep Jeruzalem in een jubelende stad en schenk haar bevolking vreugde. [...] 21 Zij zullen huizen bouwen en er zelf in wonen, wijngaarden planten en zelf van de opbrengst eten; 22 in wat zij bouwen zal geen ander wonen, van wat zij planten zal geen ander eten. Want de jaren van mijn volk zullen zijn als de jaren van een boom; mijn uitverkorenen zullen zelf genieten van het werk van hun handen. 23 Zij zullen zich niet tevergeefs afmatten [...] Zij zullen, met heel hun nageslacht, een volk zijn dat door de HEER is gezegend. (Jesaja 65:17-23, NBV) |
Huizen bouwen? Wijngaarden planten? Eten? Genieten van werk? Wat een heerlijk aards visioen van de hemel als een concrete plek! In zijn visioen in het boek Openbaring beschrijft de apostel Johannes een enorme stad die vanuit de hemel op de aarde neerdaalt (Openbaring 21:2). 2200 kilometer lang bij 2200 kilometer breed en 2200 kilometer hoog. Als dat geen verstedelijking is... Ter vergelijking, Manhattan is slechts 200 kilometer lang, 3,5 kilometer breed en bij lange na niet zo hoog. Johannes gaat verder met zijn beschrijving van deze heilige stad en gebruikt veel concrete termen: muren van 77 meter dik, plus de fundamenten, poorten, straten, bomen en een rivier. Een plek waar Gods ‘dienaren Hem zullen vereren’ (Openbaring 22:3), een plek gevuld met concrete mensen die met concrete dingen bezig zijn. ‘De volken zullen in haar licht leven en de koningen op aarde betuigen daar hun lof. De poorten zullen overdag nooit gesloten worden, en nacht zal het er niet meer zijn. De volken zullen in haar hun lof en eer komen betuigen’ (Openbaring 21:24-26).
Beeld-zijn
Richard Mouw stelt in zijn boek When the Kings Come Marching In dat de lof en eer die wij binnen zullen brengen in die stad al het goede, ware, mooie en rechtvaardige is van alle culturen en alle culturele producten die de mensheid ooit heeft voortgebracht. Alles wat wij gedaan hebben in gehoorzaamheid aan de goede oproep van God om vruchtbaar te zijn, ons te vermenigvuldigen en de aarde te vullen, zal voortgang hebben op een hernieuwde wijze en in perfecte vorm in de eeuwigheid. We zullen samenkomen om het nieuwe WK voetbal te kijken: de mensheid die, verzameld vanuit elke taal en stam, met een vlaggenceremonie de glorie van de naties viert. We zullen gezamenlijk de vreugde van de competitie, de blijdschap over het spel, de euforie van de overwinning binnengaan. Samen zijn we vol verwondering en ontzag over het fysiologische Godswonder van onze nieuwe menselijke lichamen. Op die nieuwe aarde zullen universiteiten nog steeds groeien en bloeien, terwijl ze de aard van het universum onderzoeken en onthullen, nieuwe ontdekkingen in sociale wetenschappen doen, nieuwe economische theorieën en ideeën naar voren brengen en op de kosmos aan het studeren zijn en meer en meer daarvan begrijpen, zodat we uiteindelijk allemaal steeds meer hebben waarmee we God kunnen liefhebben en kennen. Het zakenleven zal verder ontwikkelen en nieuwe producten op de markt brengen. Steeds betere technologieën zullen continu bijdragen aan de bloei van de mensheid.
Kunstenaars zullen doorgaan met hun kerntaak: het creëren van schoonheid en ons op een esthetische manier op de waarheid wijzen. De grote hemelse stad zal gevuld zijn met de vrucht van hun arbeid en in een vergezicht vanaf de geheiligde bladzijden van elk van hun gemaakte werken zullen we zijn gezicht zien, Gods aangezicht. ‘Zijn dienaren zullen [...] Hem met eigen ogen zien, en zijn naam staat op hun voorhoofd’ (Openbaring 22:3b-4). In de hemel zullen we Gods naam volkomen waarmaken en ons beeld-zijn van God zal compleet zijn. We zullen Gods volk zijn en God zal onder ons wonen. Ik geloof dat we Hem in en door alle dingen zullen
kennen, overal, heel de tijd, voor eeuwig. We zullen God ervaren en liefhebben wanneer we onze huizen bouwen, onze wijngaarden planten, onze producten ontwerpen en als goede rentmeesters zijn nieuwe aarde bewerken en bewaren, onze aarde. ‘Maar een tempel zag ik niet in de stad, want God, de Heer, de Almachtige, is haar tempel, met het lam (Openbaring 21:22).’ Een tempel is niet nodig. Alles is heilig en God wordt overal vereerd, in en door alles.
Doorschijnend
Ik ben er zeker van dat we op die nieuwe aarde eindelijk zullen weten wat echte rust nu eigenlijk is. Het oude probleem van het vinden van een balans tussen ons werk en de rest van ons leven zal dan opgelost zijn. We zullen elke werkdag echt weten wanneer we voldoende hebben gewerkt, en we vertrouwen God genoeg om het echt los te laten wanneer het tijd is om uit te rusten. Omdat we in een perfecte gemeenschap met God zullen leven, herkennen we ook waar de rusttijden altijd al voor bedoeld waren: gelegenheden om voor het aangezicht van God te komen, Hem lief te hebben en met Hem samen te zijn, te danken, te aanbidden en eer te brengen aan God vanuit een positie van alleen maar ‘zijn’. Op die nieuwe aarde zullen we Gods genade zo goed kennen dat die tijden van rust net zo van belang zijn als tijden van dienstbaarheid en werk. Dan zullen we God volkomen kennen. We zullen Hem ervaren wanneer we aan de oever van een rimpelloos meer zitten, als we in een veld met grashalmen staan of als we op een winderige heide lopen. Ons gebed zal zo intiem en echt zijn dat een paar uur misschien niet genoeg is. Dan zullen we niet langer de druk of het verlangen voelen om snel door te gaan naar het volgende punt op onze agenda. In de hemel zullen we vrede kennen en ons thuis voelen. De gedachte aan hoe de nieuwe wereld eruit zal zien, vult me met verwondering en ongeduld. Ik stel me zo voor dat alle gemeenschappelijke interactie vergezeld gaat van een gevoel van doorschijnendheid. Wanneer ik de liefde ervaar van iemand die me helpt, bemoedigt, aan het lachen maakt of me onderwijst, dan zal ik door die persoon heen God zien die één en al hulpvaardigheid, bemoediging, blijdschap en wijsheid is. En als ik hetzelfde doe voor anderen, door hen te ondersteunen, met hen te spelen en naar hen te luisteren, dan zal ik een helder gevoel van God krijgen die één en al ondersteuning is, en spel en luisteren. En die al deze goede werken door mij heen doet. Ik word dan een ‘medeliefdegever’ met Christus, een medeluisteraar door Hem. En al deze interacties zullen doordrongen zijn van de drie-enige, gemeenschappelijke liefde. Ik stel me zo voor dat wetenschappers met een veel groter geloof dan ooit tevoren bezig zijn met het opstellen van hun hypotheses. Een geloof dat wat ze in theorie bedenken ook echt in de fysieke werkelijkheid waargemaakt kan worden. Een geloof dat wat ze uiteindelijk zullen ontdekken telkens weer een ander facet van de empirische geest van hun scheppende God zal onthullen. Ik zie ze al in aanbidding op hun knieën vallen in hun laboratoria, als ze enorme nieuwe inzichten verwerven in de aard van het zich almaar uitdijende heelal. Ik stel me voor dat ze de euforie voelen alsof er een gordijn wordt opengetrokken en hun geest zich in harmonie met de Geest van Christus – die de wereldorde geschapen heeft – beweegt en zij voor het eerst zien wat Jezus al een eeuwigheid lang heeft gezien. En ik veronderstel dat zelfs na miljarden jaren onderzoek ze nog steeds nieuwe dingen ontdekken over hoe Gods universum in elkaar steekt.
Perfecte balans
Ik weet dat God de Koning van deze nieuwe wereld is, maar ik vraag me af of hij misschien ook een klein aantal onderkoningen zal aanstellen om die eeuwige gemeenschap te regeren en te leiden. Misschien zullen sommigen wel stadsbestuurders worden, rechtvaardig regerend op een bottom-up manier, met nederigheid, eerlijkheid en zelfverloochening – net als Christus. Elke leider zal worden gevoed door wijsheid en genade vanaf de troon. En ik stel me voor dat die hemelse leiders eenzelfde ‘en het is goed’-gevoel zullen hebben wanneer ze een rechtvaardig beleid hebben uitgestippeld, een fair programma hebben opgesteld of een eerlijke en democratische wet hebben uitgevaardigd – net als God dat door heel zijn eeuwige regering gehad moet hebben. Omdat ze rechtvaardig regeren, zullen ze het goed regerende hart van God ervaren. Op die nieuwe aarde zal onze relatie tot de natuur zijn zoals het behoort. Een ieder van ons zal God opnieuw kennen in een herstelde en vruchtbare relatie met ons ecosysteem. De heerlijkheid van de schepping zal inspireren tot de beste milieutechnologieën en een goed omgaan met de natuur. De hemelse stad zal een perfecte balans hebben tussen natuur en cultuur. We zullen onze lichamen actief gebruiken voor datgene waar ze voor bedoeld zijn. Met benen als van een kind van tien zullen we overal naartoe fietsen. Als door kinderogen zien we elke dag de nieuwheid van alle dingen. Ieder van ons zal vol verwondering staan bij de bladeren die bedoeld zijn voor de genezing van de naties en we zwemmen in de kristalheldere rivier die uit de troon van God stroomt. Onschuldig. Vrij. Rein van hart. Met het zicht op God. Ik weet zeker dat er ook een hemels koor zal zijn, waarin onze stemmen de eer aan God brengen. Maar ik denk dat de vogels ook een groot aandeel in die zang hebben, samen met de bankiers, de MKB-ers en de marketingexperts, als zij de economie van de eeuwige stad laten zoemen. Zo ook de straatvegers, kappers, boeren en handwerkslieden, en alles wat goed en mooi is in de mode, de film en de muziek. Het hemelse koor bestaat uit ontelbare verschillende stemmen – meer dan we ons ooit kunnen voorstellen.
Voorproefjes
Op een dag, met de komst van de nieuwe hemel en de nieuwe aarde, zullen alle dingen volkomen af zijn. De hemel is als de werkelijkheid waarin we nu al leven, maar niet langer besmet door de zonde. Stel je voor dat een ongeëvenaarde diversiteit aan mensen, liefde, gaven, passies en culturele producten allemaal eenparig samenwerken. De hele schepping draagt dan zonder vlek of rimpel het volle beeld van God. In zijn brief aan de Kolossenzen zegt de apostel Paulus dat alle dingen door en voor Christus zijn geschapen (Kolossenzen 1:16). Ik heb de afgelopen jaren veel nagedacht over de diepe betekenis van het ‘door’ uit die zin. Wat een architect! Wat een wetenschapper! Wat een kunstenaar! De laatste tijd denk ik veel na over het ‘voor’ in deze zin. Ik denk dat er een universum vol herschapen materiaal, wezens en culturele producten voor nodig is om volledige beelddragers te zijn van de macht en de heerlijkheid van onze Heer Jezus Christus. Om onze Koning volkomen te begrijpen, te weerspiegelen en de eer te geven, geloof ik dat Gods nieuwe hemel en aarde wel voor eeuwig moeten duren.
Op een dag weten we het zeker. Tot die tijd zullen we, daar ben ik van overtuigd, hemelse voorproefjes ervaren van die eeuwige stad, door het werk, het spel, de liefde en het leven dat God ons heeft gegeven in het hier en nu. ‘God heeft alles wat er is de goede plaats in de tijd gegeven’, zegt de Prediker, ‘en ook heeft Hij de mens inzicht in de tijd gegeven’ (Prediker 3:11). Ik houd van het verband tussen schoonheid, tijd en eeuwigheid. Alles wat goed is in ons werk, onze relaties, ons spel en onze rustperiodes zal eeuwig goed zijn. Stel je dat eens voor.
John Van Sloten is predikant van New Hope Church in Calgary, Canada. Dit artikel is afkomstig uit The Banner, het officiële tijdschrift van de Christian Reformed Church in Noord Amerika.
| Vragen om over na te denken of om over te praten: • Ben je het eens met Van Sloten en Mouw dat de hemel een concrete plaats is vol met concrete personen die actief dingen doen? Waarom (niet)? • Van Sloten zegt dat Jesaja’s visioen over de hemel een perfecte maatschappij tekent die gegrond is in een perfecte en vernieuwde relatie met God. Hij zegt ook dat we in het hier en nu al hemelse voorproefjes van die eeuwige stad ervaren. Beschrijf een ervaring uit je eigen leven die je doet denken aan dit visioen. Wat betekent die ervaring voor jou? • Welke beschrijving van een leven in perfecte harmonie met God vind je het meest overtuigend? Waarom? • Welke relatie in jouw leven is als eerste toe aan vernieuwing? Gaat het om een relatie met een persoon, met tijd, met je roeping, met de natuur? • Wat is het verband tussen schoonheid en tijd/eeuwigheid? • Stel dat je Gods naam op jouw voorhoofd draagt, wat is je reactie op dit geschenk? |