Vrijheid, vrede, vriendschap en vriendelijkheid (3) - Vriendschap
2005-06-17
Ontmoeting- Jaargang 49
- nummer 12
Bespreek met elkaar vanuit Spreuken 18:24 (‘Wie veel vrienden heeft, raakt snel geruïneerd, een echte vriend is meer waard dan een broer’): heb jij een vriend? Heb je veel of weinig vrienden? Vertel elkaar wat je onder vriendschap verstaat. Bestaat er een verschil tussen een vriend hebben en bevriend zijn met iemand?
Bezinning
• Lees Johannes 15:13-15. Jezus zegt dat vriendschap alleen kan slagen als je voortdurend bereid bent te sterven, dat is je eigen ego af te breken en je open te stellen voor de ander. ‘Vriendschap sluit je niet’ (Rikkert Zuiderveld); ook Jezus biedt zijn leerlingen geen vriendschap aan, maar hij maakt hen tot vrienden door wat hij zegt en door zijn onvoorwaardelijke liefde. Hoe kan Jezus’ liefde onvoorwaardelijk zijn als hij tegelijk zegt: ‘Jullie zijn mijn vrienden wanneer je doet wat ik zeg’?
• ‘De HEER is een vriend van wie hem vrezen, hij maakt hen vertrouwd met zijn verbond’ (Psalm 25:14). Waarom is er onder gereformeerden zo’n angst om God een vriend te noemen? Kun je je broeders en zusters in de gemeente je vrienden noemen (vgl. Titus 3:15; III Johannes 1:14-15)?
• Wanneer politici elkaar vrienden noemen, is dat een heel ander soort ‘vriendschap’ dan die tussen twee hartsvrienden (vgl. Lukas 23:12: ‘Op die dag werden Herodes en Pilatus vrienden, terwijl ze altijd elkaars vijanden waren geweest’): waarom? Lees ook Spreuken 19:6: ‘Velen dingen naar de gunst van een voornaam persoon, ieder is de vriend van een vrijgevig mens’. Op grond waarvan kies jij je vrienden? Wat bedoelt Jezus als hij zegt in Lukas 16:9: ‘Ook ik zeg jullie: maak vrienden met behulp van de valse mammon, opdat jullie in de eeuwige tenten worden opgenomen wanneer de mammon er niet meer is’?
• Een diepe vriendschap tussen twee mannen in de Bijbel is die tussen Jonatan en David (1 Samuël 18:1-3; 20:17; 2 Samuël 1:26). Hoe belangrijk is vriendschap in een huwelijk? Kun je vriendschap hebben met iemand van het andere geslacht buitenom je eigen huwelijk (denk hierbij ook aan Jezus’ vriendschap met vrouwen)?
Dankzegging
Dank God voor vrienden en vriendschap. Mogelijke liederen zijn: Psalm 25:7, Gezang 90:2; 291:1, Opwekking 588.
Kritiek en vriendschap
‘Wie vriendschap zoekt, dekt fouten toe, wie ze telkens oprakelt, verliest zijn vrienden’ (Spreuken 17:9); ‘Het verwijt van een vriend is oprecht, de kus van een vijand al te hartelijk’ (Spreuken 27:6).
‘Kritiek op je vriend is altijd een dienst van naastenliefde. Ze moet hem helpen, zijn eigen smetten af te wissen, voordat anderen ze ontdekken en er misbruik van maken. Om kritiek te kunnen leveren op een vriend is het vertrouwen nodig dat hij het aanvaardt, maar ook vrijheid tegenover hem. (…) Alleen in de beschermende ruimte van het vertrouwen voel ik mij tegenover mijn vriend vrij om hem te zeggen wat ik op het hart heb. En alleen beschermd door een diep vertrouwen kan mijn vriend de kritiek aanvaarden, zonder zich aangevallen te voelen.’ (Anselm Grün: Vrienden, Meinema Zoetermeer, p. 38)