Retour Rantepao
2013-09-07
Onlangs verscheen een bijzondere roman, getiteld Retour Rantepao, van de bekende schijfster Joke Verweerd.- Jaargang 57
- nummer 17
Het is een boek dat op een boeiende manier een inkijkje biedt in het leven van een zendingsgezin dat naar Indonesië werd uitgezonden.
Joke werd gevraagd dit boek te schrijven omdat het dit jaar 100 jaar geleden is dat de eerste zendingswerker van de GZB (Gereformeerde Zendingsbond) voet aan wal zette in Indonesië. Ze maakte een reis naar het Toradja-gebied op het eiland Sulawesi om zich te verdiepen in de achtergronden van de daar ontstane kerk. Het is een spannend boek geworden, een echte pageturner. Maar dan wel zo’n boek waar je dingen door leert die je zicht op wat zending is enorm verrijken. Het leuke is ook dat met de opbrengst van de verkoop van het boek het werk van de GZB wordt ondersteund.
Kosten
Wat is het waard om een mens van twee werelden te worden? Wouter en Ine hebben dertig jaar geleden de keuze gemaakt om met hun dochtertje Mirjam naar Rantepao, Indonesië, te vertrekken, de zending in. Na een dramatische gebeurtenis keert het gezin terug naar Nederland. Alle drie hebben ze daar moeite om hun draai te vinden.
Als Mirjam als volwassene de kans krijgt om terug te gaan naar Rantepao om haar pleegbroer Firman op te zoeken, heeft ze het vermoeden dat ze zwanger is. Toch laat ze haar ouders en haar vriend Jeroen achter en maakt ze de zware reis naar de buitengebieden van Indonesië. Deze keuze van Mirjam maakt dat vader Wouter en Jeroen elkaar op een bijzondere manier leren kennen. Tegelijk heeft Mirjams reis een louterende werking op hen allemaal.
Retour Rantepao gaat over zending. Eigenlijk kun je de inhoud ervan in één zin samenvatten: wat mag de Boodschap je kosten? ‘Als je iets goeds doet voor God, verwacht je misschien diep in je hart daar iets voor terug’, legt Joke uit. ‘Denk je niet dat het bij ons zo werkt? Dat we er eigenlijk stiekem voor beloond willen worden?’
In Retour Rantepao wordt duidelijk dat het heel anders kan gaan. Dat het leven heel weerbarstig kan zijn. Het boek gaat over hoe ingewikkeld het leven soms kan zijn en ook over hoe moeilijk het voor omstanders is om daar op de juiste manier mee om te gaan. Het boek is daarom voor iedereen herkenbaar, ook al gaat het over zending. Het is een aangrijpend verhaal over de vraag wat het betekent om lief te hebben en los te laten.
Herkenning
Meer dan de gemiddelde lezer herkende ik zelf dingen uit het boek, omdat ik met mijn gezin een tiental jaren in Indonesië heb gewerkt als zendingswerker. De terugkeer naar Nederland is voor de meeste zendelingen moeilijker dan de uitzending. Het eff ect van zo’n lange werktijd in het buitenland vormt je als mens, maar heeft ook grote invloed op andere gezinsleden.
De realiteit is weerbarstiger dan fl itsende zendingsverslagen vaak doen vermoeden. Na terugkeer in Nederland word je ook al snel opgeslokt door nieuwe taken en is er soms weinig begrip voor alles wat je hebt meegemaakt.
Door al die factoren was het lezen van dit boek voor ons een feest van herkenning. Wat het boek zo realistisch maakt, is dat naast de mooie kanten van het zendingswerk de vaak lastige kanten niet worden verbloemd.
Joke Verweerd is erin geslaagd echt iets te laten zien van het hart van de zendelingen, van hun liefde en verlangen, maar ook van hun strijd en vertwijfeling. Het verhaal brengt die verre wereld dichtbij en laat je meekijken door hun ogen en meevoelen met hun hart. Wanneer het boek vrij plotseling eindigt, vraag je je af hoe het verder zal gaan met deze mensen.
Kinderboek
Behalve Retour Rantepao schreef Joke een bijbehorend kinderboek: De jongen met de vechthaan. Dit verhaal gaat over de Indonesische kinderjaren van ‘mission kid’ Mirjam, één van de hoofdpersonen uit Retour Rantepao.
Verweerd, J. (2013), Retour Rantepao. Mozaiek Zoetermeer. 376 blz. € 19,90.
Ds. H. van der Velde is predikant van de NGK Voorthuizen/Barneveld.