Jezus maakt het verschil

2006-10-27
  • Jaargang 50
  • nummer 21
Ik, die gevangen zit omwille van de Heer, vraag u dan ook dringend de weg te gaan die past bij de roeping die u hebt ontvangen: wees steeds bescheiden, zachtmoedig en geduldig, en verdraag elkaar uit liefde. Span u in om door de samenbindende kracht van de vrede de eenheid te bewaren die de Geest u geeft. (Efeze 4:1-3)

‘Moslims kunnen van christenen leren, rustig op kwetsbare uitlatingen te reageren’. Aldus Yusuf Altuntas, directeur van de Turkse moskeevereniging in Noord Nederland. Een uitspraak waar ik het principieel mee eens ben.
Alleen Jezus laat de diepte van verdraagzaamheid zien. En als het goed is weerspiegelen christenen de mentaliteit van hun Heer. Bij dat laatste heb ik wel eens mijn twijfels. Zijn christenen, inclusief mijzelf, wel zo verdraagzaam en vreedzaam?
In een wereld vol verschillen en tegenstellingen proberen mensen er het beste van te maken. Ze zoeken naar nieuwe verbondenheid en eenheid.
Ik geloof dat alleen Jezus echt iets nieuws neerzet.
Iets onderscheidends. Hij maakt het verschil. Maar doen zijn volgelingen dat ook?

Paulus schrijft in de eerste eeuw van onze jaartelling een brief aan de gemeente te Efeze. Een jonge gemeente met christen-joden en christen-heidenen. De bekeerde Joden hebben moeite met het aanvaarden van de bekeerde heidenen.
De Joden kunnen niet langer bogen op hun traditie of hun aloude identiteit. Zij moeten evenals de heidenen het helemaal van Jezus hebben.
Jezus die de twee (jood en heiden) tot één nieuwe mens heeft gemaakt (Ef. 2:14-16).
Dat was niet simpel. Die bekeerde heiden kende hun historie niet, hij praatte anders, hij deed anders en was gewoonweg in alles anders.
Paulus maakt er werk van in deze brief dat verschil te overwinnen. Hij doet dat door een rode draad door z’n brief te weven. Hij benoemt regelmatig de nieuwe identiteit van de volgelingen van Jezus. Hij zegt dat ze in Christus zijn gekozen (1:4), dat ze in Jezus kinderen van God zijn geworden (1:5), dat ze door Jezus vergeving van zonden hebben (1:7), dat ze in Jezus door één Geest toegang tot de Vader hebben (2:18) en dat ze door Jezus een plek zijn geworden waar God wil wonen in zijn Geest (2:22).
Die nieuwe positie heeft een bedoeling: ze zijn een etalage geworden van Gods goedheid met het oog op de wereld (3:10).

Ontvangen
Het typerende van die nieuwe geweldige positie is dat het gekregen is.
Honderd procent cadeau. Dat vecht je niet naar je toe. Dat regel je niet door ontzettend je best te doen. Je krijgt het.
Jij als mens moet het dus ontvangen.
Je ontvangt je nieuwe positie en de daarbij horende verbondenheid en eenheid. Paulus zegt het in vers 3: span je in de eenheid te bewaren die de Geest je geeft. De Geest moet het dus geven. Wij moeten het bewaren.
Het komt er dus op aan open te staan voor wat de Geest geeft en wat Hij geeft te bewaren.
Hoe gaat dat? Dat gaat op de manier die Paulus beschrijft in vers 2: bescheidenheid, zachtmoedigheid, geduld en verdraagzaamheid. Opvallend is dat de manier van leven die past bij je nieuwe positie niet wordt getypeerd met een tien-geboden-leven. Paulus geeft vier woorden.
Het is zinnig om die voor jezelf te overdenken. Want wat de vier woorden verbindt is nederigheid. Je denkt klein over jezelf. Dan komt er ruimte voor Gods geschenk. Het tegenover van de vier woorden is trots, hardheid, ongeduld en onverdraagzaamheid.
Woorden die aangeven dat je als mens heel wat bent. Dan gaat het leven dicht en blijft er geen ruimte voor wat God wil geven.
In nederigheid klinkt mee de diepe verwondering van Paulus over Gods rijke genade. Als dat je houding is gaat je leven open voor wat de Geest kan geven.
Waar het besef van de geweldige nieuwe positie ontbreekt en de verwondering verbleekt, daar gaat maar zo van alles uit de rails. Dan worden je eigen ideeën en trots en zelfredzaamheid middel om het leven veilig te stellen en verschillen te lijf te gaan.

Ontvankelijk
Hoe ontvankelijk ben je als christen en als christengemeenschap?
Kunnen anderen, inclusief moslims, iets van je leren?
Ik zou het willen omdraaien: we zijn het de wereld zelfs schuldig te laten zien dat Jezus pas echt het verschil maakt. Nergens anders is echt vooruitgang te verwachten.
Het pogen van mensen blijft aanmodderen. Jezus maakt het verschil. Hij zet iets onderscheidends neer. Maar ook in deze zin: Jezus maakt, repareert, het verschil.
In Hem worden verschillen overwonnen.
Daarvoor moet je het wel eerst van Hem willen ontvangen.
Hoeveel verschil kan er in je eigen leven gemaakt worden? Hoeveel verschil kan er voor gescheiden kerken gemaakt worden?

Ds. Jaap van den Bos is predikant van de GK(v)/NGK-samenwerkingsgemeente van Zaandam

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief