Dare to care

2003-06-20
  • Jaargang 47
  • nummer 13
De Nederlands Gereformeerde Kerken hielden op Hemelvaartsdag in Leerdam de Jeugddag.
Nynke Algra was erbij en maakte voor Opbouw dit verslag. Er werd geluisterd, gezongen, gediscussieerd.
Maar wat heeft het uittrekken van je schoen met de opvang van zwervers te maken?

Als ik veel te vroeg bij de Nederlands Gereformeerde Kerk arriveer ben ik niet de enige; er lopen al vrij veel jongeren rond. Ik kijk eens rustig om me heen, haal een programmaboekje en een kopje thee. Ik zie overal mensen in zwarte shirts met het NGJ-logo. In de hal staan stands van christelijke organisaties, er is een bar met eten en drinken en het is duidelijk waar ik zijn moet. Het wordt langzamerhand steeds drukker; hele groepen jongeren komen binnen en het lijkt wel alsof iedereen elkaar kent. Op de achtergrond hoor ik in de kerkzaal al muziek: de band Parousia uit Werkendam begeleidt vandaag de liederen en brengt ook eigen nummers ten gehore. En zeker niet slecht! Als iedereen binnen is, zit de zaal vol met ongeveer 130 jongeren èn ouderen.

Durf om anderen te geven
Na het welkom zingen we een aantal Opwekkingsliederen. Helaas is de band zo hard versterkt, dat het zingen bijna niet te horen is. Na het gebed houdt ds. G. Vrooland een ‘preek’ over het thema van deze NGJ-dag: Dare to care (durf te zorgen, durf om anderen te geven). Vrooland bezoekt al jaren cafés, waar hij op ontspannen manier met mensen over het geloof praat.
Ook al durft hij eigenlijk niet, hij doet het toch. Vaak houdt angst je tegen om te gaan evangeliseren of voor mensen te zorgen. De bijbeltekst bij het thema is die over de barmhartige Samaritaan (Lucas 10: 25-37). De priester en de Leviet zijn schijnheilig; ze doen of ze alles precies weten, maar als het erop aankomt brengen ze er niets van terecht: ze lopen de gewonde man gewoon voorbij. Wat de Samaritaan doet, dat is Gods wil.

Angst
Hoe bepalend is je angst? Als je niet bang bent, zijn er twee mogelijkheden: ik doe het wel of ik doe het niet. Als je wèl bang bent, zijn er ook twee mogelijkheden: ik doe het wel of ik doe het niet. Dus als je bang bent, kan het toch!
Ook Jezus was heel bang voor Hij stierf.
Hij moest vechten om gehoorzaam te blijven en bidden om kracht: ‘Niet mijn wil, maar uw wil geschiede!’ Liefde voor God en de naaste bewoog Jezus om voor ons te sterven.
Wat nog erger is dan angst, is onverschilligheid.
Niet bang zijn en het niet doen, je er te weinig van aantrekken.
Dat is pas erg. Uit welk motief wil je zorgen voor anderen? Haal je de kracht uit jezelf en doe je het ook voor jezelf?
Wil je geëerd worden, omdat jij zo goed bezig bent? Als je die eer niet krijgt, voel je je leeg en teleurgesteld.
Je kunt ook voor je naaste zorgen vanuit Gods kracht en tot zijn eer. God wil door ons werken met zijn barmhartigheid en liefde! Hij wil zich door Jezus met ons verbinden en zo zijn wij ook verbonden met elkaar. Zorg je voor elkaar tot Gods eer, dan deel je mee in zijn eer! God helpt je, ook met angst en onverschilligheid. Als we zo gaan, durven we! Dare to care!

The Cleft
De collecte is voor The Cleft, een onderdeel van Jeugd met een Opdracht.
The Cleft heeft een pand midden in Amsterdam, waar dak- en thuislozen, verslaafden en prostituees worden opgevangen, kunnen eten of koffiedrinken en hun verhaal kwijt kunnen.
Ook wordt hun over Jezus verteld.
Medewerker Richard Oostrum vertelt dat hij zelf jaren dakloos en verslaafd is geweest. Door The Cleft is hij tot geloof gekomen. Om ons te laten ervaren hoe het is om met een dakloze te praten, die zich misschien maanden niet heeft gewassen, moet iedereen een schoen uittrekken en die aan zijn buurman laten ruiken. ‘Ja, dáhág’, hoor ik achter me. Slechts een enkele schoen gaat uit. Opluchting alom als Richard verder gaat met zijn verhaal.
We zijn wel even geschrokken: wat dapper om dit werk te doen! Als afsluiting van zijn indrukwekkende verhaal bidt hij nog met ons of God ons op de juiste plaats in zijn dienst wil stellen.

Workshop van The Cleft
Na de pauze zijn er vijf workshops. Ik besluit overal kort een kijkje te nemen.
Eerst stap ik binnen bij The Cleft. Daar wordt het verhaal van vanmorgen uitgebreid met verhalen en dia’s. The Cleft houdt onder meer open middagen.
Mensen zonder eigen huis vinden zo voor een paar uur een thuis. Deze verslaafden en daklozen hebben een groot probleem: Amsterdam voert op dit moment een zeer streng drugsbeleid; overal is politie, ze worden overal weggejaagd. Deze mensen hebben geen rust, geen veilige (slaap)plaats.
Gelukkig kan The Cleft voor die paar uur in de week wat verlichting brengen: rust, een luisterend oor.
Ook is The Cleft actief in de ‘rosse buurt’; regelmatig gaat een groep vrouwen de straat op om koffie en thee uit te delen aan prostituees, om vriendschap te sluiten en hun zo de liefde van Jezus te laten ervaren.
Deze vrouwen zijn vaak verbaasd dat het gratis is en dat de medewerkers van The Cleft aandacht voor hen hebben.
De vrouwen wachten echt op hen en gaan hen steeds meer vertrouwen.

Gehoorzaamheid vraagt moed
Vervolgens neem ik een kijkje bij de workshop van ds. Vrooland, die Dare to care uitdiept aan de hand van vragen.
Het eerste dat ik hoor is: ‘Als je van iemand houdt, laat je liefde dan zien! Gods liefde werkt door jou heen!
Zoek de dingen van God in mensen, zowel mensen in de kerk als mensen op straat.’ De ervaring heeft Vrooland geleerd dat daklozen en verslaafden het heel belangrijk vinden dat ze normaal worden behandeld, met respect. Er wordt doorgegaan op het praten met deze mensen. En weer komt het ‘ik durf niet’ ter sprake. Vrooland is heel duidelijk: gehoorzaamheid vraagt moed!
En ongehoorzaamheid komt vaak voort uit lafhartigheid: ‘stel dat ik een mes tussen m’n ribben krijg!’ Deze ideeën moet je zoveel mogelijk aan de kant zetten. Als je een gesprek aangaat, kun je het beste zo normaal mogelijk doen en vooral eerlijk zijn.
Durf te vragen en durf dóór te vragen!
Wees mens met de mens die tegenover jou staat. Generaliseer niet en ga op mensen af in gebed, blijf bidden!

Leren luisteren
Na een korte pauze begeef ik me richting de workshop ‘Dare to share’ door Magdaleen van der Bijl, die over gespreksvoering zal gaan: eerlijk zijn, doorvragen, jezelf openstellen voor anderen enzovoort.
De vraag uit de groep is hoe je goed leert luisteren naar een ander. Hoe weet je welke boodschap achter de woorden schuilgaat?
Hoe leer je zulke signalen opvangen? Vaak vul je teveel in voor de ander vanuit je eigen ervaringen… Ieder mens heeft medemensen en medeleven nodig. Met je woorden en je houding kun je betrokkenheid uitstralen.

Een inleiding maken
Dan snel naar de workshop over het maken van een inleiding voor bijvoorbeeld een jeugdvereniging. André Maliepaard geeft tips over ‘hoe simpel het eigenlijk is een inleiding in elkaar te zetten.’ Je hoeft helemaal geen boekenwurm te worden om iets te vertellen te hebben. Je kunt gewoon uitgaan van wat jou interesseert en wat je zelf al weet. Dat wordt je thema.
Bij dat thema ga je brainstormen: waar denk je aan? Al die kernwoorden en associaties zet je op papier rond je thema. Die kun je vervolgens ordenen: wat hoort bij elkaar, positief/negatief, een link met dit of dat. Dan zoek je bijbelteksten die erbij passen; zoek in je geheugen, de Concordantie en vraag anderen als je er niet uitkomt.
Als je dan naar je teksten gaat kijken, kun je uitgaan van de drie H’s: Hoofd (weten), Hart (geloven) en Handen (doen). Daar kom je een heel eind mee!

Theater
Tot slot kijk ik bij de workshop Theaterimprovisatie door Marieke van Oosten. In een half uur heeft zij grotendeels onervaren jongeren flink op gang geholpen. Begonnen met het aan elkaar doorgeven van geluiden, woorden en zinnen staat de groep nu echt te improviseren. Twee mensen gaan in de kring staan en spelen zonder dat af te spreken iets uit door op elkaar te reageren. Zodra iemand uit de groep denkt: ‘hier kan ik iets mee, dit lijkt op iets anders’, neemt hij de plaats van één van de twee spelers in. Diegene vormt de situatie om. Zo wordt een basketbalwedstrijd elkaar omhelzen, wat opeens weer verandert in naar de sterren kijken en wijzen, wat weer verandert in een situatie waarin de leraar zijn brutale leerling de deur wijst, enzovoort. Het levert hilarische situaties op en bovendien zijn er bijzonder goede spelers in de groep. Leuk! Aan het eind van de dag komen we weer bij elkaar voor een optreden van de uit drie jonge heren bestaande cabaretgroep Voorwaar, die al enkele jaren aan de weg timmert en onder meer op het Flevofestival optrad. Zij brengen hun nieuwe voorstelling ‘Blijven slapen’, een afwisselend geheel met knap acteerwerk, interactie met het publiek (sommige mensen verdwenen liever onder de banken) en zowel grappige als serieuze liedjes. We zien de drie jongens in zowel hun kindertijd als de tegenwoordige tijd en eigenlijk blijkt dat door hun hele leven heen dezelfde thema’s aan de orde komen: school, ouders, geloof, leven en dood, liefde, maatschappelijke problemen en ga zo maar door. Ik vermaak me uitstekend en dat geldt volgens mij voor de hele zaal.

Moraal
De moraal van dit verhaal: het kost veel tijd, durf en vooral geloof en vertrouwen om te durven zorgen/delen. Voor mezelf heb ik het vooral omgezet in de kleine dingen, want ook daarvoor is al durf nodig. Gewoon wat vaker een complimentje geven aan studiegenoten, of een euro aan die zwerver op het Centraal Station…

Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief