De verkiezingen en de kerk
1998-03-20
Een van de hoofdthema's in de verkiezingscampagne voor de komende Tweede Kamerverkiezingen op 6 mei is de saamhorigheid in de samenleving. Nederland valt moreel en sociaal uiteen, mede door het wegslijten van gemeenschappelijke normen en waarden. Hulpverleners, onderwijzers, agenten en rechters kunnen erover meepraten. Mensen gedragen zich individualistischer. Informele zorg schiet steeds meer tekort. Veel huwelijken stranden, gezinnen worden gebroken.- Jaargang 42
- nummer 6
Toenemend geweld op straat, het slechte voorbeeld van geweld en sex op tv en in reclames, verzakelijking van huwelijk en gezin, een 24-uurs-economie die de zwakken uit de markt drukt, opvoeding en de overdracht van normen op een volgende generatie, baren zorgen.
Een overheidstaak
Het zijn vooral de christelijke politieke partijen die wijzen op de normatieve achtergronden van de afnemende sociale samenhang in de samenleving. Zij verwachten -anders dan de paarse partijen- geen automatisch herstel door voortgaande economische groei en werkgelegenheid. Zij wijzen de overheid op haar verantwoordelijkheid om die samenhang te versterken, onder meer door gericht aandacht te schenken aan de betekenis van sociale verbanden als huwelijk en gezin en de kerk en de betekenis van normen en waarden. De samenleving kan het niet stellen zonder verbanden waarin liefde en trouw bestaan en waarin normen en geloofsinzichten worden overgedragen. Werken aan sociale samenhang behoort mede tot de verantwoordelijkheid van de overheid. Toch zijn de mogelijkheden van de overheid om daaraan een positieve bijdrage te leveren beperkt. De staat leert immers geen liefde en trouw, de staat brengt geen innerlijke overtuigingen in het hart van de mensen. De staat komt met uiterlijke middelen: met recht en, desnoods, met dwang. Sociale samenhang wordt juist gevoed van binnenuit, doordat mensen ergens geleerd hebben dat het goed is naar elkaar om te zien.
De stem van de kerk
Het christelijk geloof en de kerk zijn naar hun aard erop uit gemeenschap te zoeken en te stichten. De kerken dragen ook op verschillende manieren bij aan de sociale samenhang in de samenleving. De stem van de kerk klinkt soms rechtstreeks in het publieke debat, bijvoorbeeld door de handtekeningenactie van het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken tegen de 24-
uurs-economie. Maar de stem van de kerk klinkt ook door haar leden. In hun spreken en handelen worden de bijbelse normen zichtbaar. In zijn boek Het lichaam; Licht zijn in de duisternis wijst Charles Colson op dit werk van de kerk in de eigen gemeenschap, maar door haar leden ook in de samenleving. Bekering begint met het belijden van Jezus Christus als verlosser. Maar bekering is een proces, het proces van groeien in heiligheid. Door de kracht van de Heilige Geest werken christenen aan karaktervorming en groei, het afleggen van oude gewoonten en het aandoen van nieuwe. De kerk moet zich daarom richten op de karakterontwikkeling van haar leden. In het verlengde daarvan moet de kerk haar leden 'trainen', toerusten voor alle aspecten van het leven. De kerk moet de gelovigen volgens Colson toerusten en helpen om: - hun geloof te doordenken en te verdedigen, en het in de wereld toe te passen; - in de wereld een voorbeeldig leven te leiden; - sterke huwelijken en gezinnen te vormen (b.v. door huwelijkscatechese); - de kinderen de weg te wijzen die ze moeten gaan en de ouders daarvoor toe te rusten (b.v. via een opvoedingskring); - hun roeping in de samenleving te vervullen (b.v. in de keuze en vervulling van arbeid); - hun financiën goed te beheren; - het Goede Nieuws effectief uit te dragen; - mensen met specifieke lichamelijke en geestelijke noden (b.v. verslaafden, prostituees, armen, zieken, jongeren) te bereiken.
Zou uitvoering van deze 'agenda' geen goede bijdrage van de kerk aan de sociale samenhang in onze samenleving zijn? Het is de moeite waard daarover ook tijdens de komende Nederlands Gereformeerde Ontmoetingsdag verder te praten.
| Doelstelling van een kerk (Redeemer Presbyterian Church in New York): 'Redeemer bestaat om een beweging van het Evangelie op gang te brengen, die de bewoners en de stad New Vork zal veranderen in elke dimensie - geestelijk, sociaal, cultureel - en door de stad New Vork, de wereld.' |