Kerk...aan het werk!
1998-05-15
De zaterdagse trein van 9 uur uit Amersfoort naar Ede is redelijk bezet. Een hoog percentage van de reizigers heeft een reformatische achtergrond.- Jaargang 42
- nummer 10
De vroege reizigers zijn op weg naar Barneveld. Deze plaats herbergt vandaag bezoekers van een themadag van de Gereformeerde Zendingsbond (GZB) en van de Ontmoetingsdag van de Nederlands Gereformeerde Kerken.
Stands
De parkeerplaats voor de Veluwehal is al bijna vol. Nu al zóveel bezoekers? Of horen die auto's bij de bezoekers aan een vlooienmarkt aan de overkant?
In de Veluwehal is het om half tien nog rustig. Een handjevol bezoekers zit in de grote zaal. Op het podium oefenen enkele musici. Achter het podium is het veel drukker. Daar worden tientallen stands in gereedheid gebracht: kerkbouw Heerde, Bij de Tijd, Kuria, Evangelische Hogeschool, het koor Vox Evangelica uit Amsterdam, evangelisatiewerk in de Haagse Spoorwijk, gevangenispastoraat, zendingswerk op Sumba, stands met boeken en ga zo maar door.
Samen (in-)zingen
Om 10 uur begint de samenzang o.l.v. Frans van Egmond uit Alkmaar. Hij laat de aanwezigen eerst even de kelen op orde brengen. Op een vroege ochtend moet er altijd even geoefend worden. Ook het lichaam moet soepel gemaakt worden, al gaat het woord ochtendgymnastiek in dit verband net even te ver. 's Zondags in de kerk zingen we zonder enige oefening vooraf, maar misschien klinkt het wel beter als je oefeningen vooraf doet. Maar dat zou dan wel even wennen zijn ... Daarna klinkt het .Hallelujah, laat opgetogen!" Een hoge inzet, maar de aanwezigen doen hun best.
Het volgende lied is het Lied van de Dag: Zon van de gerechtigheid (zoals inmiddels gebruikelijk tijdens Ontmoetingsdagen: een tekst van Johan Klein, op muziek gezet door Harry van der Veen). Het lied vergt enige oefening en zal vandaag meerdere malen herhaald worden.
Ik ben ontzettend cool!
Ondertussen is in de toneelzaal het Jongerenprogramma begonnen. De donkere zaal is half gevuld. Ds. Bert Lakerveld uit Deventer kondigt L.E.F: 3.7 aan, een theaterstuk van Youth for Christ. Een jongen met zonnebril komt op en zingt:
"Ik ben beroemd. Niemand houdt me tegen, ik ben niet verlegen."
Daarna volgt Marieke. "Ik ben Marieke en ik ben ontzettend cool. Iedereen vindt mij ontzettend cool.
Maar het is niet gemakkelijk om zo cool te zijn. Je moet iedere dag met een andere outfit naar school, anders ben je oncool. En ik heb een mobiele telefoon. Want ik ben zó cool. Iedereen wil me hebben!"
In de zaal is het doodstil. De jongeren herkennen Marieke maar al te goed; ze roept met haar gedrag bewondering en afwijzing op.
Alarmrlbbels van God
In de grote zaal spreekt inmiddels Ds. Ton Vos uit Kampen. Hij gaat in op de boodschap van de profeet Haggaï.
"Kent u ze, die alarmribbels, schuin over de rijbaan, als laatste waarschuwing: remmen, anders klap je op de wegafzetting!?! Zo kunnen er ook alarmribbels van God komen. Volle agenda's, maar het wil maar niet lukken.
Die malaise in ons leven: het zijn de alarmribbels van Godswege. Maar dan moet je niet nóg harder, niet nóg meer gas geven. Wat zegt de profeet Haggaï? Jullie hebben het zo druk. Maar het lukt je niet, omdat je niet aan Mijn tempel bouwt. Je rent je dood in de vloek. En wij? Jakkeren wij niet even hard mee? Of moeten we leren van de euvele moed van de profeet Haggaï? Moeten we ons niet de vraag stellen: waar maak ik me nu wérkelijk druk over? Over de nieuwe badkamer, over de wintersport of over de kerk?" De zaal luistert. Ondertussen komen nog steeds veel mensen binnen. De tribunes raken gevuld. Na dit gedeelte uit de toespraak van Ds. Ton Vos wordt een prachtige psalm gezongen: 0, God van Jozef, leid ons verder! (Psalm 80).
Een boot in de kerk
Een paar straten verderop, in de Bethelkerk, zijn de kinderen in actie. De kerkzaal is goed gevuld, met naar (mijn) schatting ongeveer 250 kinderen. Op het podium is een man aan het werk. Opeens ziet hij de fotograaf, "wat een engerd!". Het gevolg is dat ik - tot groot plezier van de kinderenopeens even onderdeel van het spel ben. Daarna gaat het verhaal verder. "Ik heb je verteld over de Here God. Als je meer wilt weten over de Here God moet je Hem zelf gaan zoeken."
En om God te kunnen zoeken wordt er op het podium een boot gebouwd. Een heel spektakel, maar uiteindelijk vaart er dan ook een echte boot, compleet met een zeil, in de kerk. Op zoek naar de Naam van God, in de richting van de horizon.
De allerkleinsten
Bij de Bethelkerk kon je buiten het enthousiasme van de kinderen horen. Buiten, bij het gebouw Rehoboth, tegenover de Veluwehal, is het stil. Beneden zit een groep peuters in de kring. Er wordt goed geluisterd naar het verhaal over een lammetje.
Daarna wordt er gezongen: Lammetje, lammetje, lammetje en Jezus is de Goede Herder, gezongen door één meisje en daarna door alle peuters. Voor peuters zijn de ouders (nog) groot en je eigen pappa en mamma kunnen álles. Dat blijkt wel uit de reacties: "Die kent mijn mamma ook!", waarna een ander zegt: "En ik ken die ook, maar ik zing die alleen met mijn mamma!" In de aangrenzende zaal worden de allerkleinsten geherbergd. Sommigen heel tevreden op schoot, een paar anderen doen de naam protestant eer aan. En natuurlijk moet er ook geflest en geluierd worden.
Bon
Ondertussen gaat buiten niet alles naar wens. Een politieagent is bezig bekeuringen onder ruitenwissers te bevestigen. Het bedrag tikt stevig aan: 90 gulden per auto. Aangezien deze regio orthodox is, vraag ik me af of ik de politieagent niet op andere gedachten kan brengen. Als de mensen die 90 gulden nu eens morgen in de collectezak van de kerk zouden deponeren: zou daar niet over te onderhandelen zijn? Ik voeg de vraag maar niet bij de gedachte en ga gewoon weer de Veluwehal in.. Net als buiten worden er ook binnen formulieren ingevuld. In de grote zaal kunnen de bezoekers op kaartjes gebedsonderwerpen aanreiken. Na een aarzelend begin wordt hier toch goed gebruik van gemaakt.
Dát is pas lef!
Ondertussen is het programma L.E.F. 3.7 bijna afgelopen. De zaal is ook beter gevuld dan een uur geleden. Er is op dit moment een talkshow aan de gang. Een aantal 'medewerkers' van L.E.F. en een aantal gasten heeft op het podium plaats genomen. Marieke is nog steeds cool. "Bij de EO zeggen ze: iedereen houdt van jou! Dat is echt EO!" "Je naaste lief hebben. Natuurlijk moet dat. In ieder mens zit wel iets goeds." "Maar wat is houden van? Ik houd niet van Saddam Hoessein, dat kan ik niet."
Aan het slot van de bijeenkomst volgt nog een spannende act, waar je echt lef voor moet hebben. Twee jongeren worden geblinddoekt. Zonder dat ze weten wat er gaat gebeuren, moeten ze zich - van het podium af - voorover naar beneden laten vallen. Dat is pas vertrouwen, dát is pas lef. Ze worden opgevangen door 8 paar sterke armen. Een soort Gereformeerd stage diven? (letterlijk vertaald: toneel duiken; dit gebeurt regelmatig tijdens pop-concerten).
Vragen aan Nanda. Matthijs en Bart
Na afloop van het jongerenprogramma spreek ik Nanda. Ze vond het jongerenprogramma mooi en duidelijk. Waar ging het dan over? "Over lef hebben. Hoe je in het leven staat. Dat je best kunt opkomen voor je geloof." Nanda is met haar ouders naar Barneveld gekomen. Waarom? "Ik~ind het leuk om hier te zijn. Om het programma, natuurlijk. Maar ook dat je hier met een aantal jongeren bent. En vroeger woonde ik hier in de buurt. Dus ik zie ook weer heel veel oude bekenden."
Matthijs blijkt niet zo te spreken te zijn over het kinderprogramma. Het was een beetje kinderachtig. Hoezo kinderachtig? wil ik weten. Want het ging er best spannend aan toe in de Bethelkerk.
"Nou, het was meer voor kleine kinderen." Matthijs blijkt 11 jaar te zijn. Hij vond het programma meer iets voor kinderen van 7 of 8 jaar. Toch nog eens aan een andere jongen of meisje iets vragen. "Hoe vond jij het kinderprogramma?" Verbaasde ogen. "Ben je daar niet geweest?" Nee, hoezo? Het blijkt een meisje te zijn dat onderweg is naar een muziekvoorstelling van de Barneveldse muziekschool. Bij de volgende persoon is het wel raak. Bart is ook naar de Bethelkerk geweest. "Het ging over twee mensen die de Naam van God zochten. Ze hebben lang gezocht en toen vonden ze de Naam. De Naam was Vader." Bart is 10 jaar en hij vond het een leuk programma. Verveeld heeft hij zich niet, er was van alles te doen en er werden ook leuke liedjes gezongen.
Ontmoeting
De Ontmoetingsdag biedt ieder jaar veel ruimte voor ontmoeting. Voor de meeste bezoekers is deze dag ook een soort reünie. Daarom is er ook een lange pauze. Honderden mensen zwerven door de hal met stands.
Anderen eten een hapje in of rond de centrale hal. Of er ook bezoekers op koopjesjacht op de vlooienmarkt zijn gegaan, is niet bekend. Na de pauze is er de mogelijkheid om een workshop te bezoeken. Het thema van de workshops sluit aan op het thema van de dag. 'We zijn niet geroepen om kerkbanken te verwarmen, maar om die geweldige boodschap van het Evangelie door te vertellen.' Een overzicht van de workshops is te vinden in Opbouw (42/8). De verslaggever kan niet overal tegelijk zijn en zwerft nu dus maar even van het ene gebouw naar het andere, ondertussen af en toe een foto makend.
Een uurtje shoppen
Join organiseert in Zwolle diensten voor randkerkelijken. De 'doelgroep' bestaat uit jongeren die niet meer naar de kerk gaan, maar die nog wel belangstelling hebben voor de inhoud van de Bijbel. Alleen vinden ze in de traditionele kerkdiensten geen antwoord op hun vragen. Hoe bereik je deze mensen? In ieder geval niet in een grote kerkzaal, maar veel meer in een kleine groep, waar iedereen bij de naam genoemd en gekend wordt. Daarnaast is het erg belangrijk dat de leefwereld van de jongere bekend is bij degene die de leiding van de dienst heeft. Vandaar de start van de workshop met een stukje video over de Spice Girls. In de Toneelzaal zijn jongeren weer bij elkaar, voor het middagprogramma
over Save Sex. Maar eerst worden er o.a. Opwekkingsliederen gezongen. "Welzalig de man die niet wandelt ... "
Een lied uit diverse evangelische liedbundels, maar ook gewoon de tekst van Psalm 1. In een overvolle zaal spreekt drs. W.G. Rietkerk over het gesprek met de buitenkerkelijke. We moeten niet afwerend zijn, maar uitnodigend ... Ook een zaal waar dia's worden vertoond over de relatie tussen het christelijk geloof en bepaalde planten en bloemen (tiengebodenplantje) is goed gevuld. Een aantal dia's van Ua van Berkel blijkt in Israël gestolen te zijn, maar er blijven nog genoeg mooie plaatjes over.
Even een frisse neus: een paar minuten lopen naar de Groen van Prinstererschool.
Op de bovenverdieping van de school is een workshop aan de gang over Youth Alpha. Een aantal jongeren uit Houten vertelt daar hun ervaringen. Beneden vertellen Dick en Jeannette het één en ander over de ervaringen met een Alpha Cursus voor volwassenen in Houten.
Tussenzang
Onze tijd kenmerkt zich door het zappen: overal een graantje meepikken. Dat is (vooral) in dit gedeelte van het verslag ook gebeurd. Het is inmiddels weer tijd om naar de Veluwehal te lopen. Ook op de auto's bij de school blijken parkeerbonnen te zijn aangebracht. Fout geparkeerd! Dat kost 100 gulden. U kunt het geld brengen naar ... Hier hebben kinderen de mogelijkheid tot het slaan van een slaatje uit de schaarste aan parkeerplaatsen ontdekt.
In de Veluwehal ontmoet ik twee oudere gemeenteleden uit een kleine gemeente. Ze zijn al vele malen op de Ontmoetingsdag geweest. Ik vraag hen wat de ervaringen zijn van deze dag. "Het is echt een mooie dag. De inkleding van de dag is goed, steeds een stukje uit de Bijbel (door een ander gelezen), een stukje referaat, iets zingen. Dat kan natuurlijk ook op die manier in de kerk. Misschien onthoud je het dan toch beter. Die tussenzang, die we vroeger hadden, was misschien zo gek nog niet!”
In beweging
Inmiddels is in de grote zaal het slotprogramma begonnen. "Juich, want Jezus is Heer!" klinkt het uit zo'n 1500 monden. De kinderen en de jongeren zitten nu ook in de grote zaal. Er wordt iets verteld over het kinderprogramma.
De kinderen hebben werkjes gemaakt, er wordt een 'spandoek' getoond met het thema van het kinderprogramma, de tekst van de dag wordt collectief opgezegd (Johannes 15:6) en er wordt gezongen. Nu moeten de ouderen er ook aan geloven. Want geloven doe je niet alleen met je hoofd, maar ook met je hart, je mond, je handen. En bij een liedje als: "Ik wil de grootste zijn, ik wil de kleinste zijn" kun je natuurlijk niet stil op je stoel blijven zitten. "Prachtig", zo is de reactie, "al die grijze kuiven, volop in beweging." Na de kinderen zijn de 'grote mensen' weer aan de beurt. Het lied van de dag wordt nogmaals gezongen, maar nu in canon. Frans van Egmond is, zo blijkt – na de Opbouwdag – ook hier, niet bang om iets muzikaals uit te proberen. Kan dat: 1500 stemmen in canon, en dat nog wel in drie groepen? “Ja…het lukt!”
En nu weer naar huis…
In zijn slotwoord merkt ds. Ton Vos op dat het goed was om vandaag met elkaar te zingen, te bidden, gesprekken te hebben, nieuwe dingen mee te maken. “En nu moeten we weer naar onze eigen gemeente. Soms is het daar ploeteren in eenzaamheid. Dat is de realiteit.” Vervolgens trekt ds. Vos een parallel met de tijd van de profeet Haggaï. “Israël ging in die periode een onzekere tijd binnen. En nu ook weer lijkt Gods volk te verdwijnen. Maar…Gods werk gaat natuurlijk door! Niet in uiterlijkheden, maar in de Here God zélf’. Daar moeten we het zoeken, Gods zeer persoonlijke liefde, via de Here Jezus. Die liefde blijft, vast en zeker!” Tenslotte gaat de inleider van deze dag in op dat oude adagium van de Gereformeerde Gezindte: de uitverkiezing.
Ds. Vos laat een parel zien (in dit al: een knikker), tussen duim èn wijsvinger. "Vandaag bent u gevonden!
U verkeert tussen de duim en de wijsvinger van de Here God! En als je zegt: dát geloof ik, dan houdt God je vast, tussen Zijn duim en Zijn wijsvinger.Dan hoef je niet krampachtig te reageren in een snel veranderende wereld. God heeft ons uitverkoren. We mogen gaan voor rekening van de Heer." En met die boodschap gingen de bezoekers van de 12e Ontmoetingsdag verrijkt naar huis terug.