Gedogen is mogen
1996-02-09
Onlangs uitte VVD-leider Bolkestein kritiek op het door de overheid gevoerde gedoogbeleid.- Jaargang 40
- nummer 3
En ook vanuit christelijk-
politieke hoek klinken bezwaren tegen 'gedogen' als oplossing voor maatschappelijke vraagstukken.
Uitzondering
Gedogen betekent zoveel als bij uitzondering toelaten. Iets of iemand wordt gedoogd omdat de gewenste oplossing (nog) niet mogelijk is. Zo wordt de aanwezigheid van sommige vreemdelingen in ons land gedoogd.
Het gaat dan om mensen die niet in ons land mogen blijven, maar om verschillende redenen nog niet naar hun land van herkomst terug kunnen gaan.
Soms weigert het land van herkomst ze terug te nemen. In andere gevallen kunnen ze niet terugkeren wegens de situatie in eigen land (b.v. oorlog).
Zodra het mogelijk is, gaan zij alsnog terug.
In andere gevallen (b.v. euthanasie, drugs, prostitutie) lijkt het gedogen meer regel dan uitzondering te worden. Zo is euthanasie wettelijk verboden, maar als iemand zich heeft gehouden aan een aantal zorgvuldigheidseisen wordt hij toch niet vervolgd.
Een ander voorbeeld is het gebruik van en de handel in soft drugs. De Opiumwet verbiedt beide. Gebruikers en verkopers van soft drugs, die zich aan bepaalde criteria houden, worden echter met rust gelaten.
Verkeerd signaal
Tegen zulk gedoogbeleid door de overheid kunnen in elk geval twee bezwaren worden ingebracht. In de eerste plaats gaat hiervan een verkeerd signaal uit. Het besef dat euthanasie, drugs en prostitutie niet goed zijn voor mens en samenleving gaat verloren.
De wettelijke norm - geen drugs, geen euthanasie e.d. - raakt uit het zicht. In plaats daarvan gaan mensen elk handelen dat niet in strijd is met de gestelde criteria of zorgvuldigheidseisen als moreel juist ervaren. En de overheid mag zich daar dan naar veler besef ook niet meer mee bemoeien.
De wet wordt daardoor krachteloos.
Gedogen is mogen, wordt daarom wel gezegd.
Hiermee hangt samen - en dat in de Cl Z ~ tweede plaats - dat gedogen een gevaar is voor de zwakken in onze samenleving zoals verslaafden, comapatiënten, prostituées en ernstig zieke ouderen. Juist zij hebben de bescherming van de wet nodig. "Hoe onbarmhartig is nu al de overheid, die meisjes met grote problemen een handje naar hun lichamelijke en geestelijke ondergang helpt met het instellen van gedoogzones, opdat de drugsprostitutie bloeie en de maatschappelijke overlast beperkt blijve", schreef J. Cordia onlangs in het Nederlands Dagblad naar aanleiding van de suggestie van het wetenschappelijk bureau van de PvdA om ook hard drugs te gedogen.
De wet mag niet worden ontkracht.
Gedogen moet daarom blijven wat het is: een uitzondering!