"Het bewaren van eenheid in Christus heeft top-prioriteit"
1996-09-20
Samen bidden, samen zingen. Op de vijfde bijeenkomst van het Gereformeerd Appel reikten ruim driehonderd mensen elkaar 7 september de hand. Over kerkmuren en synodes heen ervoeren ze ‘Het Koninkrijk Gods is bij u’. Comitévoorzitter Roel Kuiper zocht in zijn opening om dat koninkrijk: “Eenheid: wanneer zal dat komen? Het is er al: hier.” - Jaargang 40
- nummer 19
Eenheid: dat gaat anno 1996 gelukkig al verder dan als vrijgemaakt gereformeerde van Zwolle naar Amersfoort meeliften met de christelijk gereformeerde dr. H.J. Selderhuis. In de ruime hal van kerkgebouw De Lichtkring staat een grote plattegrond van Nederland. Achtendertig stickers geven aan waar momenteel in meer of mindere mate wordt samengewerkt tussen de drie gereformeerde kerken: nederlands gereformeerd, christelijk gereformeerd en gereformeerd vrijgemaakt. Ze vormen de doelgroep van het Het Gereformeerd Appel: "een beweging van 'gewone' kerkleden die is gericht op persoonlijke ontmoeting, geloofsherkenning en samenwerking", zoals ze zichzelf omschrijft in de oprichtingsverklaring. Vijf jaar geleden vond zo de eerste gebedsbijeenkomst plaats. Inmiddels is die jaarlijkse bijeenkomst uitgegroeid tot een ontmoetingsdag waar zo'n vierhonderd mensen op afkomen. In juni 1997 bestaat het Appel officieel vijf jaar. "Ik ervaar het als een geschenk van God. Dat we dit hebben. Ik heb zelf de ervaring dat je op deze bijeenkomsten gesticht wordt. Je kunt er daarna weer een tijd op teren," vertelt Roei Kuiper. Op de achtergrond zingen een paar honderd mensen in de kerkzaal. Wijzend naar hen: "Nu zitten we zo met elkaar te zingen. Dat doet mensen zo goed. Voor sommigen betekent het echt een stukje therapie. Er komen veel Nederlands Gereformeerde en Vrijgemaakt gereformeerde mensen op deze dag. Die hebben toch een bijzondere relatie. We hebben samen de Vrijmaking beleefd. Eigenlijk staan we heel dicht bij elkaar."
Geschokt
Hoe dicht beide kerken bij elkaar staan, werd tijdens de gebedsdienst wel duidelijk. De predikanten J.M. Mudde (nederlands gereformeerd) uit Enschede en J.M. Batteau (vrijgemaakt gereformeerd) uit Wageningen spraken om de beurt klare taal naar aanleiding van 1 Cor. 1 tot 1 Cor 2:5. "Wij bidden vanavond om eenheid in de christelijke kerk. Wij dienen de kleine oecumene, maar zijn niet blind voor alle andere christenen die er ook buiten onze kerken zijn," zo leidde ds. Mudde de avond in. Zijn collega Batteau merkte op dat wij net zoals Paulus "God vanavond mogen danken voor het vele goede dat er is ondanks de gebrokenheid in onze kerken." Naar aanleiding van 1 Cor. 1:10-17 noemde ds. Mudde het onbegrijpelijk dat er zoveel verdeeldheid is onder de kerken: "Als je kijkt naar het Nieuwe Testament dan zie je dat het bewaren van de eenheid in Christus top-prioriteit heeft. Die eenheid is het eerste uitvloeisel van het evangelie."
De komst van Christus naar deze aarde was juist bedoeld om God met ons te verzoenen. Om daarmee het .scheurtrekkende werk van de Satan" te verbreken. "Daarom is Paulus en zijn ook wij geschokt door het feit dat wij blijkbaar toch niet onder een kerkdak kunnen samenleven. Wij zijn niet genoeg bereid geweest om ons door de Heilige Geest te laten leiden. We volgen nog altijd onze eigen ideeën, onze emoties. Daarom moeten we ons vanavond zeer verootmoedigen voor God," zo hield Mudde de toehoorders voor.
Kerkgeschiedenis
Ds. Batteau legde ten slotte uit dat we "met onze prachtig schriftuurlijke traditie, met onze kerkordes die vanuit bijbelse principes onze bijeenkomsten willen regelen, met al onze boeken en bladen we het moeilijk vinden om samen aan de voet van het kruis van Jezus-Christus te gaan staan." En juist daar gebeurt het, onder het kruis, zo benadrukte hij: "Niemand kan zich hier boven de ander verheffen. Daar leeft iedereen van genade. Daar is het Christus alleen en uit genade alleen.
Alleen hier is werkelijke toenadering mogelijk. Onder het kruis wordt al het menselijk stukwerk overstraald. Kerkelijke eenheid is alleen mogelijk als we niets anders willen weten dan Jezus Christus en die gekruisigd." Dat we daar nog niet aan toe zijn, blijkt wel uit de kerkgeschiedenis. En hoe moeilijk we het daarmee hebben, bleek wel tijdens een van de vier workshops die die middag werden gehouden. Mw. drs. A.J. Doeve-Bruintjes sprak tot twee keer toe voor een tjokvol zaaltje over 'Omgaan met teleurstellingen op weg naar kerkelijke eenheid.” Vanuit haar ervaringen in de nederlands gereformeerde kerk van Loosdrecht vroeg Doeve zich af of we het gewoon maar niet over een heel andere boeg moeten gooien: "Moeten we misschien maar even helemaal overnieuw beginnen? Met gebed. En met er onderling over te praten." In ieder geval moeten we de Heere er weer bij betrekken, zo stelde ze vast. Iemand noemde het een 'sentimental journey'. Of dat een juiste typering is, is de vraag. In ieder geval maakte het thema veel bij de aanwezigen los. Iedereen kent ze wel: verhalen over mislukkingen, maar ook van successen. Ook op kleine schaal, zoals uit de polder: "Pa is christelijk gereformeerd, moe is nederlands gereformeerd. Kun je het je voorstellen?"
El Pastor
Een tweede workshop maakte duidelijk dat er ook buiten kerkmuren om soms innig wordt samengewerkt. De nederlands gereformeerde predikant P. Strating vertelde over zijn werk onder prostituees in Den Haag. Hij doet dat samen met een groot aantal vrijwilligers uit allerlei kerken. Sinds juni gebeurt dat zelfs onder een officiële vlag: Stichting De Haven.
De workshop-deelnemers beleefden even kort een bijeenkomst zoals 'EI Pastor Peter' regelmatig op een zolderkamer met ongeveer twintig prostituees houdt. Kort zette de Katwijkse predikant uiteen onder wie hij werkt, wat het werk inhoudt en de beperkingen waar hij en zijn medewerksters mee te maken hebben. Ze zouden bijvoorbeeld graag op zondag samenkomsten willen houden, maar dat kon om praktische redenen tot nu toe nog niet. Verder heeft De Haven hulp nodig om de prostituees ook daadwerkelijk uit de wereld van de prostitutie te halen: "Daarvoor heb je het vertrouwen van de vrouwen nodig. En om die te krijgen, zou je er iedere dag moeten zijn." Ook heeft de stichting haar oog op een leeg pand laten vallen dat in de buurt van de doelgroep staat. Er is twee ton voor nodig om het aan te kopen. De stichting heeft nu zo'n 30.000 gulden binnen.
Toekomst
De overige twee workshops werden gegeven door mr. A. Rouvoet (Tweede-kamerlid voor de RPF) en ds. H.J. Selderhuis. Zij spraken respectievelijk over 'Christelijke politiek en het koninkrijk van God' en over zijn laatste boek onder het motto 'David, Calvijn en wij'. Voor het eerst werd ook voor jongeren een programma georganiseerd.
In samenwerking met Kivive werd een bijbelstudie gehouden en was er ruimte voor cabaret. Kinderen vermaakten zich ondertussen tijdens hun eigen kinderprogramma. Roei Kuiper gaf aan dat het Appel had nadenkt over de toekomst. "Het dreigt ons boven het hoofd te groeien," zo zei hij. Wil het Appel ooit nog eens de Veluwehal kunnen huren, dan zijn helpers dringend nodig.