Reality 3.1
1996-05-17
In het najaar van 1994 zond de EO het programma 'Reality 3.1' uit: een serie van 9 vraaggesprekken met 3 christen-denkers. De programma's waren het bekijken en beluisteren meer dan waard.- Jaargang 40
- nummer 10
De interviews zijn nu gebundeld in een boek, dat bij uitgeverij Buijten & Schipperheijn verscheen. Er staat ook veel nieuwe informatie in, die destijds in de beperkte TV-tijd (9x22 minuten) niet kon worden uitgezonden. Reality 3.1 is de opvolger van 'Wit begint, zwart wint'. Als nadeel van de eerste bundel noemde ik destijds dat de vraaggesprekken fragmentarisch waren: er was te weinig ruimte om dieper op de belangwekkende stof in te gaan. In de nieuwe bundel 'Reality 3.1', wordt aan de ondervraagden meer recht gedaan: in de bijna 200 bladzijden komen ze goed uit de verf.
Archibald Hart
Het meest uitgebreid komt de psycholoog Prof. Dr. Archibald Hart aan het woord. Hij vertelt o.a. over het ze!fbeeld in relatie tot de hedendaagse ik-cultuur en over het beeld dat je van jezelf mag hebben in relatie tot God. Daarbij komen ook de onderwerpen schuld en schaamte uitgebreid aan bod.
Volgens Hart hebben christenen soms een overmatige neiging tot verloochening en hebben ze moeite met het goed hanteren van schuld en geluk. "Ik zeg wel eens dat we een theologie van de emoties nodig hebben" (28). Hart zet zijn visie o.a. af tegen de gedachten van Freud, Jung, Rogers en Skinner.
Het tweede hoofdstuk gaat over vrijheid van handelen in tegenstelling tot verslaving. Men kan o.a verslaafd zijn aan werk, alcohol, drugs, nicotine, hardlopen, seksualiteit, eten en zelfs aan godsdienst.
Hart erkent dat genezing door het gebed de meest drastische genezing is. Toch blijkt professionele hulp vaak noodzakelijk. Daarom noemt Hart het tragisch dat in sommige kringen aan mensen professionele hulp onthouden wordt (62).
Ajith Fernando
Het tweede deel van de bundel omvat vraaggesprekken met Dr. Ajith Fernando. Hij woont in Sri Lanka en heeft veel hindoes, boeddhisten en moslims ontmoet. Kenmerkend voor alle religies is, dat het lijden een plaats moet krijgen. Tegenover de fatalistische houding van andere godsdiensten laat Fernando zien hoe het christelijk geloof op een heel eigen en unieke manier met het lijden omgaat. "De christe!jjke benadering is een actieve respons. Christenen geloven dat God het lijden in de wereld niet wil" (93). Toch blijkt in de praktijk dat ook christenen fatalistisch op het lijden kunnen reageren, Fernando noemt dit geen bijbelse respons. Christenen die intens bezig zijn met het vraagstuk van het lijden in het levenen in de wereld vinden in dit hoofdstuk heel indringende opmerkingen.
Bob Gordon
Als laatste komt Dr. Bob Cordon aan het woord.
Hij gaat o.a in op het vraagstuk van de zonde ende verlossing. Kan een mens in zichzelf goed zijn?
Hoe kon het gebeuren dat de mens in zonde is gevallen? Wat zeggen moderne psychologen over goed en kwaad in de mens? Een opmerke!jjke uitspraak:"Wij hebben het vaak over zonde als iets uiterst negatiefs. Maar ik vind de zonde in de Bijbel eigenlijk adembenemend! Wanneer de Bijbel het over zonde heeft, gaat het niet om een enorme opeenhoping die ons in de grond doet wegzakken of waardoor we hopeloze veroordeelden worden, nee, zonde doet ons beseffen wat wezijn.Zo bén ik, God. En dan vertelt God wat je eraan kunt doen" (153).
Beoordeling
Reality 3.1 is zeer de moeite van het lezen waard.
Vooral de gesprekken met dr. Ajith Fernando vond ik verhelderend en bemoedigend. Fernando geeft geen sluitende antwoorden, maar laat wel overtuigend de meerwaarde zien van het christelijke geloof ten opzichte van de zgn. 'oosterse' godsdiensten.
Voor studenten die in hun opleiding veel met psychologie te maken hebben biedt het vraaggesprek met dr. Archibald Hart een aantal belangrijke inzichten. De interviews worden afgesloten met een lijst met vragen. De literatuurlijst is helaas onvolledig, omdat er slechts titels (geen uitgever en jaartal) worden vermeld.
N.a.v.: Noor van Haaften en drs. Pieter van Kampen, Reality 3.1, 189 blz., f 24,50. De uitgever is: Buijten & Schipperheijn, Amsterdam, 1995.