Gezond en wel
1995-06-30
Gezond en wel' is de titel van een pas verschenen kabinetsnota, die een kader wil bieden voor het volksgezondheidsbeleid 1995-1998. Uit allerlei onderzoekingen blijkt dat een goede gezondheid onder de bevolking van de West-Europese welvaartsstaten als een van de meest centrale waarden geldt. Vergeleken met zo'n vijfentwintig jaar en langer geleden zijn veel andere immateriële waarden als bijv. een goed gezins- en familieleven, door de waarde 'gezondheid' voorbij gestreefd.- Jaargang 39
- nummer 13
Het lijkt wel alsof de titel van deze nieuwe beleidsnota deze trend weerspiegelt.
Het past de meeste burgers van de moderne welvaartsstaat dat zij bij waarden die zij belangrijk vinden hoge verwachtingen van de overheid koesteren.
Als je de kranten een weekje volgt valt het dan ook op hoeveel aandacht samenleving en politiek voor de (volks)gezondheid tonen. Een paar willekeurige voorbeelden. Tweede Kamer zet discussie voort over orgaandonatie. Een medische kliniek (Gendercentrum) die zegt het geslacht van een nieuw kind met hoge waarschijnlijkheid te kunnen 'garanderen'.
Actievoerende fysiotherapeuten.
Mogelijk schadelijke effecten op de gezondheid t.g.v. dioxine-uitstoot van afvalinstallaties. De slaappil wel of niet in het ziekenfonds.
Staatslijken
Gezondheid is niet alleen een kwestie van een goede medische verzorging en van moderne medische technieken.
'Gezond en wel' heeft evenzeer te maken met waarden en normen, met geestelijke overtuigingen en opvattingen.
In deze kabinetsnota staat hier overigens betrekkelijk weinig over. In het recente algemeen overleg in de Tweede Kamer over dit document kwam dit aspect dan ook nauwelijks aan de orde. In dezelfde week bij de discussie over de orgaandonatie speelden mensbeelden te meer een rol. Nog maar enkele maanden geleden liepen de emoties in de publieke discussies over dit onderwerp hoog op. De door de VVD-fractievoorzitter gebezigde term 'staatslijken' was daarvan een treffende expressie. Die term viel toen een (CDA) collega-woordvoerder in simpele woorden wilde uiteenzetten dat ook de dode een naaste heeft, namelijk de levende zieke, die in een adequate samenleving recht heeft op adequate leniging van zijn nood.
'Gezond en wel'. De politiek kan er niet omheen omdat gezondheid en vitaliteit de burgers volop bezig houden.
'Gezonden wei'. Ook kerken en geloofsgemeenschappen kunnen er niet omheen. Met de snelle veranderingen in de samenleving en de moderne medisch technologische ontwikkelingen komen de bedoelingen van het mens-zijn en zijn bestemming steeds meer op de voorgrond. Je zou het ook kunnen omdraaien: 'Wel en gezond'. Hangt fysieke gezondheid niet evenzeer samen met het je geestelijk welbevinden en je visie op menszijn en eigen verantwoordelijkheden?
Integriteit
Uit bijbelse bronnen puttend mogen wij daarbij een bijzondere zorg tonen voor de waarde en. waardigheid van het menselijk leven dat ons is toevertrouwd.
En letten wij in het bijzonder op kwetsbare groepen binnen en op de rand van onze samenleving. Van welke partijpolitieke kleur ook zullen christen-politici meestal vinden dat de overheid in dit verband een normerende taak heeft. Ik denk ter illustratie aan een normering van de technologie.
Ethische reflectie en cultuurbesef moeten deel uitmaken van het omgaan met nieuwe technieken. Wat bijv. te denken van een trend richting wensgeneeskunde en medicalisering van de voortplanting?
Ik noem de bescherming van het belang van het kind. Het zwakke en weerloze moet worden beschermd.
Eerbied voor en bescherming van menselijk leven ongeacht ontwikkelingsstadium en verschijningsvorm mag hier verder niet ongenoemd blijven.
Het respect voor de integriteit van de mens als persoon is bijv. in het geding wanneer het gaat om commercialisering van donorschap of draagmoederschap.
Gezond en wel. Het lijkt wel alsof er in een snel veranderende tijd steeds meer bij komt kijken. Christelijke verantwoordelijkheid biedt ook hier bijbelse richtingwijzers voor de praktijk van persoonlijke levensstijl en overheidsoptreden.
Drs. C. Brerroner te voorschoten zit sinds kort in de Tweede Kwner voor het CDA. Hy is lid VW1 de kerk VW1 Oegstgeest en hoopt af en toe bydragen te leveren UW1 Opbouw.