Een eeuw gereformeerde kerk Zaltbommel
1995-12-15
Op 14 juli jl. was het 100 jaar geleden, dat de gereformeerde kerk in Zaltbommel werd geïnstitueerd. Van die 100 jaar heb ik als lid slechts een klein gedeelte meegemaakt. Ik ben in die kerk gedoopt en in 1943 deed ik er belijdenis. In maart 1946 kwam de Vrijmaking en dat betekende een breuk. Van de 13 belijdende leden, die zich vrijmaakten, zijn er nog 5 in leven en 4 van hen zijn Nederlands gereformeerd. Hiermee is meteen de tweede breuk aangegeven. Niet iets om over te juichen.- Jaargang 39
- nummer 25
Ik wil iets vertellen over de voorgeschiedenis. Reeds vanaf 1835 waren enkele Zaltbommelse gezinnen lid van de 'afgescheiden' kerk van Gameren. In de notulen van deze kerk wordt in september 1881 voor het eerst gesproken over apart bijeenkomen. We lezen: "Het lid J. Cirkel te Bommel laat in een lokaal te Bommel eens des Zondags prediken door iemand, die van Sliedrecht komt en geheel op zichzelf staat."
De kerkenraad gaat hierover praten, maar het optreden van Cirkel blijkt niets te maken te hebben met een toenemende behoefte om in Bommel apart samen te komen.
In maart 1892 is er weer wat aan de hand. In de notulen staat te lezen: "Een verzoek is er gekomen van de heer van Rips, voorganger van de dolerende gemeente te Cuilenburg, die 's Woensdags dienst deed in het gebouwtje te Bommel van de zoo genaamde vrije gemeente en daarbij ook catechisatie hield, om 7 van die catechisanten door het doen van belijdenis des geloofs in onze gemeente op te nemen. Twee van die 7 zijn doopleden, dus kinderen der gemeente. Bezwaar was hiertegen niet." Begin april hebben de jongelui in tegenwoordigheid van twee kerkenraadsleden van Gameren in Bommel bij de heer Van Rips belijdenis gedaan. De kerkenraad van Gameren handelde hierbij terecht niet formeel, maar was erg ruimdenkend.
Op 24 maart 1894 wordt gesproken over de wens van de manslidmaten in Bommel om aldaar een zelfstandige gemeente te hebben. Kort daarna wordt met 3 broeders uit Bommel gesproken en besloten wordt de zaak op de classisvergadering ter sprake te brengen. De classis heeft geen bezwaren en aan het slot van de vergadering van 1 juli 1895 wordt stilgestaan bij het feit, dat een aantal leden overgaat naar de zelfstandige kerk van Bommel. Het is die avond heel slecht weer en "de lucht staat dreigend, donder en bliksem worden gehoord en gezien". Er wordt daarom niet meer gezongen, terwijl de voorzitter afsluit met een kort gebed. Op 14 juli 1895 werden in Bommel 3 ambtsdragers bevestigd en in de eerste notulen staat, dat daarmee "de zichtbare Kerk des Heeren in Zaltbommel te voorschijn" trad. In die 100 jaar is er veel gebeurd. Veel om bezwaren tegen te hebben. Maar het woord van God werd al die tijd verkondigd. In ledental groeide de kerk, de Vrijmaking werd vergeten en men ging 'oecumenisch' denken. Het kerkbezoek werd minder. Maar er werd gedoopt en er werd avondmaal gevierd. En God bleef mensen aan zich binden!